Tô Vĩnh Diện - Lấy thân mình chèn pháo trong trận địa Điện Biên Phủ

Trong âm vang hào hùng của chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”, hình ảnh Anh hùng liệt sĩ Tô Vĩnh Diện lấy thân mình chèn bánh pháo đã trở thành một biểu tượng sáng ngời của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, của tinh thần “quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”. Hành động quả cảm ấy không chỉ cứu vãn một loại vũ khí đặc biệt quan trọng của quân đội ta trong thời khắc ngàn cân treo sợi tóc, mà còn tạc vào lịch sử dân tộc một bản anh hùng ca bất tử về tình yêu nước và ý chí sắt đá của người chiến sĩ pháo binh Việt Nam.

Anh hùng Tô Vĩnh Diện sinh năm 1924 trong một gia đình nông dân nghèo tại xã Nông Trường, huyện Nông Cống, tỉnh Thanh Hóa. Lớn lên dưới ách thống trị tàn bạo của thực dân và phong kiến, sớm chịu đựng cảnh lầm than, bần cùng, chàng thanh niên Tô Vĩnh Diện đã sớm nuôi dưỡng lòng căm thù giặc sâu sắc. Ngay khi Cách mạng Tháng Tám thành công và tiếng gọi kháng chiến bùng nổ, ông hăng hái tham gia phong trào cách mạng tại địa phương, rồi xung phong nhập ngũ vào quân đội nhân dân Việt Nam. Trải qua nhiều chiến dịch lớn nhỏ với bản tính chân chất, cần cù, dũng cảm và tinh thần trách nhiệm cao, ông luôn hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, dần trưởng thành từ chiến sĩ lên tiểu đội trưởng pháo binh trực thuộc Đại đoàn 351.

Đầu năm 1954, chiến dịch Điện Biên Phủ mở màn. Đây là trận quyết chiến lịch sử, đòi hỏi sự tập trung tối đa của toàn quân và toàn dân ta. Lần đầu tiên trong lịch sử chiến tranh, quân đội ta đưa những đại pháo trọng lượng hàng tấn vượt qua hàng trăm cây số đường rừng núi hiểm trở vào trận địa theo phương châm tác chiến “đánh chắc, tiến chắc”. Công việc kéo pháo vào chiến dịch vô cùng gian khổ và nan giải: đường đèo dốc dựng đứng, vực sâu thăm thẳm, thời tiết mưa dầm lầy lội, trong khi địch liên tục dùng máy bay trinh sát, bắn phá hòng cắt đứt huyết mạch giao thông của ta. Trong đêm ngày 1 tháng 2 năm 1954, đơn vị của Tô Vĩnh Diện nhận nhiệm vụ kéo pháo qua cung đường dốc Chuối hiểm trở. Trời tối như mực, sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn, anh em chiến sĩ phải dùng sức người để kéo dây, chèn pháo từng bước một trên những triền đèo cheo leo. Tô Vĩnh Diện trực tiếp là pháo thủ kiêm tiểu đội trưởng chỉ huy việc kéo khẩu pháo nặng hàng tấn di chuyển. Bỗng nhiên, do đường trơn trượt bất ngờ cộng với sức nặng của khẩu pháo quá lớn, dây tời bị đứt. Khẩu pháo khổng lồ mất thế cân bằng, bắt đầu tuột dốc và lao vun vút xuống vực sâu với tốc độ chóng mặt, kéo theo cả tiểu đội đứng gần đó vào tình thế hiểm nghèo.

Nếu khẩu pháo rơi xuống vực, không chỉ đơn thuần là mất đi một vũ khí tối quan trọng của chiến dịch mà công sức của cả tập thể đổ ra sẽ tan thành mây khói, thậm chí tính mạng của các chiến sĩ trong tiểu đội cũng bị đe dọa nghiêm trọng. Chỉ trong tích tắc tính bằng giây, giữa ranh giới sống chết và sự tồn vong của nhiệm vụ chiến đấu, Tô Vĩnh Diện không hề chần chừ hay sợ hãi. Với ý chí thép và sự quyết đoán tuyệt đối, anh dũng cảm hô lớn để đồng đội tránh ra, đồng thời lao mình trực tiếp chặn ngay dưới bánh pháo nặng trĩu, dùng tấm lưng và đôi tay gân guốc của mình để làm vật cản hãm đà lao.

Hành động xả thân phi thường ấy đã chặn đứng được đà lăn của khẩu pháo, giữ lại được vũ khí nguyên vẹn cho trận địa, nhưng tấm thân thanh xuân của người anh hùng đã chịu một lực đè quá lớn. Tô Vĩnh Diện đã anh dũng hy sinh ngay tại chỗ vào đêm hôm ấy, khi anh vừa tròn 30 tuổi – độ tuổi đẹp nhất của đời người, ngay trước thềm chiến dịch mở màn bão táp.

Sự hy sinh oanh liệt của Anh hùng Tô Vĩnh Diện tại dốc Chuối đã làm rung động trái tim của toàn thể cán bộ, chiến sĩ trên mặt trận Điện Biên Phủ. Biến đau thương thành hành động cách mạng, câu nói và hành động “Thà hy sinh, quyết bảo vệ pháo” của anh đã lan tỏa rộng khắp, trở thành khẩu hiệu hành động, khơi dậy tinh thần quyết chiến quyết thắng trong toàn quân, góp phần quan trọng làm nên đại thắng mùa xuân năm 1954.

Hôm nay, chiến tranh đã lùi xa, đất nước hòa bình và đổi mới, tên tuổi và tấm gương hy sinh oanh liệt của Anh hùng liệt sĩ Tô Vĩnh Diện vẫn mãi khắc ghi trong tâm trí các thế hệ người Việt Nam như một huyền thoại sống. Trẻ em hôm nay khi đọc lại những trang sử về Điện Biên Phủ lại rưng rưng xúc động khi nhớ về người pháo thủ năm xưa đã lấy thân mình chèn pháo. Cuộc đời và sự hy sinh của anh là minh chứng sáng ngời cho truyền thống yêu nước nồng nàn, là bản anh hùng ca bất diệt về thời hoa lửa, nhắc nhở thế hệ trẻ hôm nay luôn biết trân trọng giá trị độc lập, tự do và sống xứng đáng với sự hy sinh to lớn của các thế hệ cha anh đi trước.