Tô Vĩnh Diện – Lấy thân mình cứu pháo

Người giao liên bên dòng Ba Rài

Năm 1967, ở vùng Cẩm Sơn, huyện Cai Lậy, có một cô gái tên Nguyễn Thị Sáu, mới ngoài hai mươi tuổi. Sáu không mang súng. Công việc của cô là giao liên, đưa thư, chuyển thuốc và dẫn cán bộ đi qua những con đường mà ban ngày tưởng như chẳng có gì ngoài ruộng vườn, hàng dừa và những con mương nhỏ.

Sáu thuộc từng bờ ruộng, từng cây cầu, từng lối rẽ. Cô biết con đường nào có thể đi bằng xuồng, con đường nào chỉ nên lội bộ lúc nước ròng. Có những đêm, Sáu giấu tài liệu vào đáy chiếc giỏ đựng cá rồi giả làm người đi chợ sớm. Có hôm cô mang thư trong chiếc khăn đội đầu, ngồi im trên xuồng giữa tiếng máy bay phía xa.

Một đêm cuối năm, Sáu nhận nhiệm vụ đưa một gói thuốc đến cho một đơn vị đang bám trụ gần Ba Rài. Trời tối, nước trên các con rạch lên nhanh. Đang đi, cô nghe tiếng động cơ và ánh đèn quét qua mặt ruộng. Sáu lập tức tắt đèn dầu, kéo xuồng nép vào một bụi dừa nước.

Cô nằm im rất lâu.

Khi tiếng máy bay xa dần, Sáu mới tiếp tục chèo. Đến nơi, người nhận thuốc hỏi:

“Cô không sợ sao?”

Sáu cười:

“Sợ chứ. Nhưng thương binh đang chờ thuốc.”

Câu nói ấy về sau được người trong xóm nhắc lại nhiều lần.

Chiến tranh ở Cai Lậy không chỉ có những trận đánh lớn. Nó còn được tạo nên từ những con người âm thầm như Sáu: người chèo xuồng trong đêm, người giấu thư trong áo, người dẫn đường qua ruộng nước. Cẩm Sơn về sau trở thành một địa chỉ đỏ gắn với Chiến thắng Ba Rài, nhắc người dân hôm nay nhớ về những năm tháng bom đạn từng phủ xuống quê mình.