TÔ VĨNH DIỆN – NGƯỜI ANH HÙNG GIỮA DỐC NÚI ĐIỆN BIÊN

Mùa đông năm 1953, núi rừng Tây Bắc chìm trong cái lạnh buốt giá. Những con đường nhỏ quanh co giữa núi cao, vực sâu in dấu chân của hàng nghìn chiến sĩ đang ngày đêm chuẩn bị cho một trận đánh lịch sử.

Trong đoàn quân ấy có một người chiến sĩ quê Thanh Hóa, tên là Tô Vĩnh Diện.

Anh sinh năm 1924 trong một gia đình nông dân nghèo. Từ nhỏ, anh đã quen với những tháng ngày lao động vất vả. Khi đất nước bước vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, anh tham gia dân quân địa phương rồi xung phong nhập ngũ năm 1949.

Năm 1953, anh được lựa chọn tham gia lực lượng pháo cao xạ, sau đó trở thành tiểu đội trưởng. Anh cùng đồng đội nhận nhiệm vụ đưa những khẩu pháo nặng hàng tấn vượt qua núi rừng hiểm trở để chuẩn bị cho Chiến dịch Điện Biên Phủ. Những ngày kéo pháo là chuỗi ngày vô cùng gian nan.

Con đường xuyên rừng hẹp và trơn trượt. Một bên là vách núi dựng đứng, một bên là vực sâu hun hút. Những khẩu pháo nặng phải được di chuyển bằng sức người, nhờ những sợi dây thừng, dây tời và đôi bàn tay chai sạn của các chiến sĩ.

Tiếng hô kéo pháo vang lên giữa đại ngàn.

— Một, hai! Một, hai!

Từng bước chân ghì chặt xuống mặt đất. Từng giọt mồ hôi thấm ướt vai áo, dù tiết trời Tây Bắc lạnh như cắt.

Đã có lúc đôi chân tưởng chừng không thể bước tiếp. Đã có lúc những bàn tay tê dại vì cái lạnh và sức nặng của dây kéo.

Nhưng không ai buông tay.

Tô Vĩnh Diện cùng đồng đội hiểu rằng, mỗi khẩu pháo được đưa đến vị trí an toàn là thêm một phần sức mạnh cho trận đánh sắp tới.

Ngày 26 tháng 1 năm 1954, Bộ Chỉ huy chiến dịch quyết định thay đổi phương châm tác chiến từ “đánh nhanh, thắng nhanh” sang “đánh chắc, tiến chắc”.

Các đơn vị pháo binh nhận lệnh kéo pháo ra khỏi trận địa để chuẩn bị lại.

Kéo pháo vào đã khó, kéo pháo ra còn gian nan hơn gấp bội.

Nhưng những người lính vẫn kiên trì thực hiện nhiệm vụ.

Đêm ngày 1 tháng 2 năm 1954, mưa phủ xuống những cánh rừng Điện Biên.

Con đường kéo pháo trở nên trơn trượt. Bóng tối bao trùm những sườn núi, chỉ còn tiếng chân người, tiếng dây kéo căng và những khẩu lệnh vang lên giữa đêm khuya.

Đơn vị Tô Vĩnh Diện đang đưa một khẩu pháo cao xạ 37mm vượt qua dốc Chuối.

Bất ngờ, một sự cố xảy ra.

Dây tời bị đứt!

Khẩu pháo nặng hàng tấn mất thăng bằng, chao đảo rồi lao nhanh xuống dốc.

Tiếng hô hoảng hốt vang lên:

— Ghìm lại! Ghìm pháo lại!

Các chiến sĩ cố gắng giữ chặt dây kéo nhưng sức nặng khủng khiếp của khẩu pháo khiến họ không thể kiểm soát.

Phía dưới là vực sâu.

Chỉ một khoảnh khắc nữa thôi, khẩu pháo có thể lao xuống vực, cuốn theo cả những chiến sĩ đang cố sức cứu pháo.

Trong giây phút hiểm nghèo ấy, Tô Vĩnh Diện không nghĩ đến sự an nguy của bản thân.

Anh hô lớn:

— Thà hy sinh, quyết bảo vệ pháo!

Rồi lao tới, dùng chính thân mình để chặn khẩu pháo đang trượt xuống.

Khẩu pháo khựng lại, nghiêng vào sườn núi.

Đồng đội lập tức lao đến, ghìm giữ và chèn bánh pháo.

Khẩu pháo đã được cứu.

Nhưng Tô Vĩnh Diện bị khối sắt thép nặng nề đè lên người.

Các chiến sĩ vội vàng tìm cách đưa anh ra ngoài.

Giữa màn đêm lạnh giá, người đồng đội dũng cảm ấy đã hy sinh.

Đó là ngày 1 tháng 2 năm 1954.

Tô Vĩnh Diện mới ba mươi tuổi.

Núi rừng Điện Biên lặng đi trong nỗi đau mất mát.

Những người lính đứng nghiêng mình trước người đồng đội vừa ngã xuống.

Không có tiếng súng tiễn biệt.

Không có một lễ tang đông người.

Bởi chiến dịch chưa bắt đầu, mọi hoạt động vẫn phải giữ bí mật.

Đồng đội tiễn đưa anh trong một khu rừng vắng, giữa cái lạnh của núi rừng Tây Bắc.

Sự hy sinh của Tô Vĩnh Diện khiến những người ở lại càng thấm thía giá trị của nhiệm vụ đang thực hiện.

Họ tiếp tục kéo pháo.

Những bàn tay lại siết chặt dây thừng.

Những bước chân lại tiến lên trên con đường trơn trượt.

Bởi người đồng đội của họ đã đánh đổi sinh mạng để bảo vệ khẩu pháo ấy.

Ngày 7 tháng 5 năm 1954, Chiến dịch Điện Biên Phủ toàn thắng.

Lá cờ chiến thắng tung bay trên nóc hầm chỉ huy quân Pháp, đánh dấu một mốc son chói lọi trong lịch sử dân tộc Việt Nam.

Tô Vĩnh Diện không còn để chứng kiến giây phút lịch sử đó.

Nhưng sự hy sinh của anh đã góp phần vào công tác chuẩn bị, bảo vệ vũ khí cho chiến dịch.

Năm 1956, anh được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Tên tuổi Tô Vĩnh Diện trở thành biểu tượng của tinh thần dũng cảm, ý chí quyết tâm và trách nhiệm với đồng đội.

Ngày hôm nay, khi những con đường Điện Biên đã rộng mở, khi núi rừng Tây Bắc khoác lên mình màu xanh của hòa bình, câu chuyện về người chiến sĩ lấy thân mình chèn pháo vẫn được nhắc lại.

Có những đứa trẻ được đến trường trong bình yên.

Có những người mẹ không còn phải tiễn con ra chiến trường.

Có những ước mơ được lớn lên dưới bầu trời không tiếng súng.

Những điều bình dị ấy được đánh đổi bằng biết bao sự hy sinh của những thế hệ đi trước.

Tô Vĩnh Diện đã nằm lại giữa núi rừng Điện Biên, nhưng lòng quả cảm của anh vẫn sống mãi.

Bởi người anh hùng không chỉ được nhớ đến vì khoảnh khắc hy sinh, mà còn bởi lý tưởng sống, tinh thần trách nhiệm và tình yêu Tổ quốc mà họ để lại cho muôn đời sau.

Giữa núi rừng Điện Biên, có một trái tim đã ngừng đập để giữ lại khẩu pháo cho đồng đội. Nhưng ngọn lửa yêu nước từ trái tim ấy chưa bao giờ tắt.