TÔ VĨNH DIỆN – NGƯỜI ANH HÙNG LẤY THÂN MÌNH CHÈN BÁNH PHÁO
Tô Vĩnh Diện là một tấm gương anh dũng hy sinh trong chiến dịch Điện Biên Phủ. Tên tuổi của ông trở thành biểu tượng bất diệt cho tinh thần bảo vệ vũ khí, tài sản của quân đội với hành động lấy thân mình chèn bánh pháo để cứu pháo không bị lăn xuống vực sâu.
Tuổi thơ nghèo khó
Ông sinh năm 1924 trong một gia đình bần nông ở xã Nông Trường, huyện Nông Cống (nay thuộc huyện Triệu Sơn), tỉnh Thanh Hóa. Gia đình nghèo, ruộng đất không có, từ năm lên 8 tuổi ông đã phải đi ở đợ, làm thuê cho địa chủ trong vùng, chịu nhiều cảnh áp bức, bóc lột và cơ cực.
Đến với quân ngũ
Năm 1949, ông xung phong nhập ngũ. Đến năm 1953, quân đội ta thành lập các đơn vị pháo phòng không để chuẩn bị cho các chiến dịch lớn, ông được cử đi học và được biên chế làm Tiểu đội trưởng thuộc Đại đội 827, Tiểu đoàn 394, Trung đoàn 367. Trong suốt quá trình hành quân và chiến đấu, ông luôn thể hiện tinh thần gương mẫu, sẵn sàng nhận những nhiệm vụ khó khăn nhất.
Phút cuối ở dốc Chuối
Đêm 1/2/1954, trong quá trình kéo pháo ra khỏi trận địa tại dốc Chuối (Điện Biên), sườn núi dốc đứng, đường trơn trượt, dây tời bất ngờ bị đứt khiến khẩu pháo nặng hơn 2 tấn lao nhanh xuống vực. Trong giây phút hiểm nghèo, Tô Vĩnh Diện đã hô to "Thà hy sinh, quyết bảo vệ pháo" rồi dũng cảm lao thân mình vào chèn bánh pháo. Khẩu pháo khựng lại, đồng đội kịp thời giữ được pháo an toàn, nhưng ông đã anh dũng hy sinh.
Sự ghi nhận
Năm 1955, ông được truy tặng Huân chương Quân công hạng Nhì và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ông là người chiến sĩ pháo binh đầu tiên được trao tặng danh hiệu cao quý này. Hiện nay, bia mộ ông được đặt tại Nghĩa trang liệt sĩ Đồi A1 (Điện Biên).
