TÔ VĨNH DIỆN – NGƯỜI ANH HÙNG LẤY THÂN MÌNH CỨU PHÁO

Trong lịch sử đấu tranh giành độc lập, tự do của dân tộc Việt Nam, biết bao thế hệ cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng chiến đấu và hy sinh, góp phần làm nên những thắng lợi vẻ vang. Chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954 là một trong những mốc son chói lọi ấy. Trong cuộc chiến đấu gian khổ đó, tấm gương hy sinh của Anh hùng, liệt sĩ Tô Vĩnh Diện đã trở thành biểu tượng tiêu biểu cho tinh thần dũng cảm, ý chí quyết tâm và sự hy sinh vì nhiệm vụ.

Tô Vĩnh Diện sinh năm 1924 tại xã Nông Trường, huyện Nông Cống (nay thuộc xã An Nông), tỉnh Thanh Hóa. Xuất thân trong một gia đình nghèo, từ năm 8 tuổi, ông đã phải đi ở cho địa chủ và trải qua 12 năm chịu nhiều áp bức, bất công. Năm 1946, ông tham gia dân quân địa phương; đến năm 1949, ông xung phong nhập ngũ.

Tháng 5/1953, khi Quân đội nhân dân Việt Nam thành lập các đơn vị pháo cao xạ để chuẩn bị cho những trận đánh lớn, Tô Vĩnh Diện được điều về làm Tiểu đội trưởng một đơn vị pháo cao xạ. Trong quá trình hành quân cơ động hơn 1.000 km đến vị trí tập kết để tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ, ông luôn xung phong nhận những nhiệm vụ khó khăn, nặng nhọc, tận tình giúp đỡ đồng đội đưa pháo đến nơi an toàn.

Trên đường kéo pháo, Tô Vĩnh Diện luôn thể hiện tinh thần trách nhiệm cao. Ông thường xuyên kiểm tra dây kéo pháo, khảo sát từng đoạn đường, từng con dốc nguy hiểm và nhắc nhở đồng đội chủ động phòng tránh những tình huống bất ngờ.

Sau 5 đêm kéo pháo, đơn vị đến dốc Chuối, một đoạn đường hẹp, cong và đặc biệt nguy hiểm. Tô Vĩnh Diện cùng đồng chí Lê Văn Chi xung phong lái pháo. Khi pháo đang xuống dốc, một dây kéo bị đứt khiến pháo lao nhanh. Trong tình thế nguy hiểm, Tô Vĩnh Diện vẫn bình tĩnh giữ càng lái, cố gắng điều khiển pháo đi đúng hướng. Khi đồng chí Lê Văn Chi bị hất văng ra ngoài, trước nguy cơ khẩu pháo lao xuống vực, Tô Vĩnh Diện đã hô lớn: “Thà hy sinh quyết bảo vệ pháo!”

Sau đó, ông buông tay lái, nhanh chóng lao lên phía trước, lấy thân mình chèn vào bánh pháo, tạo điều kiện để đồng đội kịp thời ghìm giữ khẩu pháo. Nhờ hành động dũng cảm đó, khẩu pháo được bảo vệ, đồng đội có điều kiện tiếp tục thực hiện nhiệm vụ. Tô Vĩnh Diện đã anh dũng hy sinh.

Khi hy sinh, đồng chí Tô Vĩnh Diện là Tiểu đội trưởng pháo cao xạ 37 mm, thuộc Đại đội 827, Tiểu đoàn 394, Trung đoàn 367. Ngay tại mặt trận, ông được truy tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất.

Sự hy sinh của Tô Vĩnh Diện đã trở thành biểu tượng về tinh thần sẵn sàng hy sinh để bảo vệ vũ khí, bảo vệ đồng đội và hoàn thành nhiệm vụ. Hình ảnh ấy được nhà thơ Tố Hữu khắc họa trong bài thơ Hoan hô chiến sĩ Điện Biên:

“Những đồng chí chèn lưng cứu pháo
Nát thân, nhắm mắt, còn ôm”

Tấm gương Anh hùng, liệt sĩ Tô Vĩnh Diện cùng nhiều cán bộ, chiến sĩ đã chiến đấu và hy sinh trong Chiến dịch Điện Biên Phủ góp phần làm sáng ngời truyền thống yêu nước, tinh thần dũng cảm và ý chí quyết tâm của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Những hy sinh ấy là lời nhắc nhở các thế hệ hôm nay về giá trị của độc lập, tự do và hòa bình. Qua đó, thế hệ trẻ càng có trách nhiệm trân trọng thành quả cách mạng, ghi nhớ công lao của các thế hệ cha anh và ra sức học tập, rèn luyện, đóng góp vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.