Tô Vĩnh Diện – Người chiến sĩ chèn mình cứu pháo
Triệu Thị Ánh Dương

Tô Vĩnh Diện – Người chiến sĩ chèn mình cứu pháo
Trong hành trình kéo pháo vào rồi kéo pháo ra khỏi trận địa Điện Biên Phủ, những người lính phải đối mặt với địa hình hiểm trở và nhiều khó khăn. Trong một lần kéo pháo ra, chiến sĩ Tô Vĩnh Diện đã hy sinh khi cố gắng cứu khẩu pháo. Hình ảnh ấy trở thành một trong những câu chuyện được nhắc đến khi nói về những người lính đã hy sinh trong Chiến dịch Điện Biên Phủ.
Người chiến sĩ pháo binh
Tô Vĩnh Diện sinh năm 1924 tại Thanh Hóa, nhập ngũ năm 1949 và sau đó được biên chế vào đơn vị pháo cao xạ. Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, ông giữ nhiệm vụ khẩu đội trưởng pháo cao xạ.
Đầu năm 1954, bộ đội ta tổ chức kéo pháo vào trận địa Điện Biên Phủ. Những khẩu pháo nặng được đưa qua địa hình rừng núi hiểm trở bằng sức người. Đường kéo pháo có nhiều đoạn dốc, hẹp và nguy hiểm.
Khoảnh khắc trên dốc Chuối
Sau khi quyết định thay đổi phương châm tác chiến, lực lượng pháo binh được lệnh kéo pháo ra.
Trong quá trình kéo pháo, khi đến một đoạn dốc, dây tời bất ngờ bị đứt khiến khẩu pháo mất thăng bằng và có nguy cơ lao xuống vực.
Tô Vĩnh Diện đã nhanh chóng tìm cách giữ hướng khẩu pháo. Ông dùng thân mình chèn vào bánh pháo, giúp khẩu pháo dừng lại. Ông bị thương nặng và hy sinh, còn khẩu pháo được giữ an toàn.
Sự hy sinh của ông diễn ra trong quá trình chuẩn bị cho trận quyết chiến Điện Biên Phủ. Đây là thời điểm lực lượng pháo binh phải vượt qua những thử thách đặc biệt lớn để đưa pháo đến vị trí chiến đấu.
Tên tuổi được ghi vào lịch sử
Ngay tại mặt trận, Tô Vĩnh Diện được truy tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất. Ngày 7/5/1956, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Hài cốt của ông hiện được an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ Đồi A1, thành phố Điện Biên Phủ.
Tô Vĩnh Diện là một trong những anh hùng, liệt sĩ tiêu biểu được nhắc đến khi nói về Chiến dịch Điện Biên Phủ, cùng với Phan Đình Giót, Bế Văn Đàn và Trần Can.
Một câu chuyện còn lại với Điện Biên
Chiến thắng Điện Biên Phủ ngày 7/5/1954 là kết quả của sự đóng góp của rất nhiều lực lượng trên chiến trường. Trong đó, việc đưa pháo vào trận địa và bảo đảm an toàn cho pháo là một nhiệm vụ đặc biệt khó khăn.
Câu chuyện về Tô Vĩnh Diện vì thế không chỉ được nhớ bởi một khoảnh khắc hy sinh, mà còn gắn với những ngày tháng gian khổ của những người lính trên con đường kéo pháo. Hơn 70 năm sau Chiến thắng Điện Biên Phủ, tên tuổi ông vẫn được nhắc lại như một phần ký ức về một thế hệ đã chiến đấu và hy sinh cho độc lập của Tổ quốc.



