TÔN ĐỨC THẮNG - NGƯỜI THỢ MÁY BA SON TRỞ THÀNH CHỦ TỊCH NƯỚC

Tôn Đức Thắng sinh ngày 20 tháng 8 năm 1888 tại làng Mỹ Hòa Hưng, nay thuộc thành phố Long Xuyên, tỉnh An Giang, là con cả trong một gia đình nông dân khá giả trên cù lao giữa sông Hậu. Ông theo học tại Trường Bá Nghệ Sài Gòn (Trường Kỹ nghệ Viễn Đông) từ năm 1906 đến 1909, sau đó làm công nhân cơ khí tại Nhà máy Ba Son của Hải quân Pháp ở Sài Gòn.

Năm 1912, ông tổ chức và lãnh đạo một cuộc bãi công của công nhân Ba Son và trường Bá Nghệ, một trong những cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân Việt Nam thời kỳ đầu thế kỷ 20, sau đó bị mật thám truy lùng và phải sang Pháp làm việc. Trong Chiến tranh thế giới thứ nhất, ông làm thợ máy trên các chiến hạm của Pháp, tham gia phong trào công nhân và binh lính Pháp phản đối chiến tranh, được một số tài liệu ghi nhận có tham gia sự kiện binh biến trên Biển Đen năm 1919, dù chi tiết này còn được các nhà nghiên cứu tiếp tục thảo luận.

Năm 1920, ông trở về Sài Gòn, đứng ra tổ chức Công hội bí mật, tổ chức công đoàn đầu tiên của giai cấp công nhân Việt Nam. Năm 1927, ông gia nhập Việt Nam Cách mạng Thanh niên, sau đó tham gia An Nam Cộng sản Đảng. Năm 1929, ông bị thực dân Pháp bắt và kết án 20 năm khổ sai, đày ra Côn Đảo, nơi ông trải qua 15 năm tù đày cho đến khi Cách mạng Tháng Tám thành công năm 1945 mới được đón về đất liền.

Sau khi ra tù, ông giữ nhiều cương vị quan trọng như Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến hành chính Nam Bộ, Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Trưởng Ban Thường trực Quốc hội. Năm 1960, tại kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa II, ông được bầu làm Phó Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Sau khi Chủ tịch Hồ Chí Minh qua đời tháng 9 năm 1969, tại kỳ họp đặc biệt của Quốc hội khóa III, ông được bầu làm Chủ tịch nước, kế nhiệm vị trí đứng đầu Nhà nước, và tiếp tục giữ cương vị Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam sau ngày thống nhất đất nước năm 1976.

Ông qua đời ngày 30 tháng 3 năm 1980 tại Hà Nội, thọ 92 tuổi, khi vẫn đang tại nhiệm Chủ tịch nước. Khu lưu niệm Chủ tịch Tôn Đức Thắng tại làng Mỹ Hòa Hưng, thành phố Long Xuyên, An Giang, nơi có ngôi nhà sàn gỗ nơi ông sinh ra, hiện là di tích lịch sử quốc gia đặc biệt, đón đông đảo người dân và du khách đến tham quan mỗi năm. Tên ông cũng được đặt cho một quận tại Thành phố Hồ Chí Minh và nhiều tuyến đường, trường học trên cả nước.