Tôn Thất Thuyết (1439 – 1913)
Quê ở làng Xuân Hòa (Huế), ông là quan đại thần phụ chính, thủ lĩnh phe chủ chiến trong triều đình nhà Nguyễn. Đêm mùng 5/7/1885, ông chủ động phát động cuộc tấn công úp mở quân Pháp tại kinh thành Huế nhưng thất bại. Ông phò tá vua Hàm Nghi chạy ra vùng núi Quảng Trị, ban chiếu Cần Vương kêu gọi văn thân, sĩ phu và nhân dân toàn quốc đứng lên kháng chiến chống Pháp, mở ra phong trào Cần Vương sôi nổi.


