Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng – Từ trang viết lý luận đến những dấu ấn trong lịch sử Việt Nam đương đại

Nguyễn Phú Trọng – Từ trang viết lý luận đến những dấu ấn trong lịch sử Việt Nam đương đại

Trong lịch sử Việt Nam đương đại, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng là một nhà lãnh đạo có quá trình công tác lâu dài, gắn bó với sự nghiệp xây dựng Đảng, phát triển đất nước và hội nhập quốc tế.

Từ một cán bộ nghiên cứu, biên tập lý luận chính trị đến khi đảm nhiệm những trọng trách cao nhất của Đảng và Nhà nước, ông đã trải qua hơn nửa thế kỷ công tác, cống hiến trên nhiều cương vị khác nhau.

Nhìn lại cuộc đời và sự nghiệp của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng cũng là nhìn lại một chặng đường quan trọng của đất nước, từ những năm tháng chiến tranh, thời kỳ Đổi mới đến giai đoạn Việt Nam ngày càng hội nhập sâu rộng với thế giới.

1. Từ quê hương Đông Anh đến hành trình phụng sự đất nước

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng sinh ngày 14 tháng 4 năm 1944, quê tại xã Đông Hội, huyện Đông Anh, Hà Nội.

Ông lớn lên trong giai đoạn lịch sử đầy biến động, khi đất nước đang trải qua những năm tháng đấu tranh giành độc lập, thống nhất.

Sau khi tốt nghiệp đại học chuyên ngành Ngữ văn, tháng 12 năm 1967, ông bắt đầu công tác tại Phòng Tư liệu của Tạp chí Học tập, tiền thân của Tạp chí Cộng sản ngày nay. Ngày 19 tháng 12 năm 1967, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam.

Những năm tháng đầu tiên trong sự nghiệp, Nguyễn Phú Trọng dành nhiều thời gian cho công việc nghiên cứu, biên tập và xây dựng lý luận chính trị. Đây là lĩnh vực tiếp tục gắn bó với ông trong nhiều giai đoạn công tác sau này.

Từ tháng 9 năm 1981 đến tháng 7 năm 1983, ông học tập và nghiên cứu tại Liên Xô, bảo vệ luận án Phó Tiến sĩ Khoa học lịch sử, chuyên ngành Xây dựng Đảng.

Chặng đường khởi đầu ấy cho thấy một nét đặc biệt trong sự nghiệp của ông: trước khi trở thành nhà lãnh đạo cấp cao, Nguyễn Phú Trọng đã có nhiều năm trực tiếp làm công tác nghiên cứu lý luận.

2. Những năm tháng bền bỉ trên lĩnh vực lý luận và công tác Đảng

Trở về nước sau thời gian học tập tại Liên Xô, Nguyễn Phú Trọng tiếp tục làm việc tại Tạp chí Cộng sản và lần lượt đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng.

Từ tháng 8 năm 1991 đến tháng 8 năm 1996, ông giữ chức Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sản. Tháng 1 năm 1994, ông được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa VII. Tháng 12 năm 1997, ông được bầu vào Bộ Chính trị.

Không chỉ gắn bó với công tác nghiên cứu, ông còn tham gia lãnh đạo trên các lĩnh vực tư tưởng, văn hóa, khoa giáo và hoạt động của Hội đồng Lý luận Trung ương.

Từ tháng 1 năm 2000 đến tháng 6 năm 2006, Nguyễn Phú Trọng giữ cương vị Bí thư Thành ủy Hà Nội.

Từ môi trường nghiên cứu lý luận đến thực tiễn lãnh đạo một địa phương có vị trí đặc biệt quan trọng, mỗi giai đoạn công tác đều đánh dấu những bước chuyển trong hành trình đảm nhận trách nhiệm của ông đối với Đảng và đất nước.

3. Trọng trách trên cương vị Chủ tịch Quốc hội

Tháng 6 năm 2006, Nguyễn Phú Trọng được bầu giữ chức Chủ tịch Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Ông đảm nhiệm cương vị này đến tháng 7 năm 2011, trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XI và khóa XII.

Đây là giai đoạn ông trực tiếp tham gia lãnh đạo hoạt động của Quốc hội, cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Trải qua những năm tháng làm công tác lý luận, công tác Đảng ở Trung ương và tại Hà Nội, việc đảm nhiệm chức vụ Chủ tịch Quốc hội tiếp tục mở ra một chặng đường với những trọng trách lớn hơn trong sự nghiệp của Nguyễn Phú Trọng.

4. Hơn 13 năm đảm nhiệm trọng trách Tổng Bí thư

Tháng 1 năm 2011, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng, Nguyễn Phú Trọng được bầu làm Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam.

Ông tiếp tục được bầu giữ cương vị Tổng Bí thư tại Đại hội XII năm 2016 và Đại hội XIII năm 2021.

Trong hơn 13 năm đảm nhiệm trọng trách người đứng đầu Đảng, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tham gia lãnh đạo, chỉ đạo nhiều nhiệm vụ quan trọng của đất nước, đặc biệt là công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng; phòng, chống tham nhũng, tiêu cực; và định hướng đường lối đối ngoại.

Từ tháng 10 năm 2018 đến tháng 4 năm 2021, ông đồng thời giữ chức Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Những năm tháng trên cương vị Tổng Bí thư là giai đoạn nổi bật trong sự nghiệp chính trị của Nguyễn Phú Trọng. Đây cũng là thời kỳ đất nước đứng trước nhiều yêu cầu mới về phát triển kinh tế, xây dựng hệ thống chính trị, bảo vệ lợi ích quốc gia và mở rộng quan hệ quốc tế.

5. Quyết tâm trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và phòng, chống tham nhũng

Nhắc đến những dấu ấn trong thời gian Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đảm nhiệm cương vị lãnh đạo cao nhất của Đảng, không thể không nhắc đến công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.

Tháng 2 năm 2013, ông đảm nhiệm chức vụ Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và giữ cương vị này đến tháng 7 năm 2024.

Trong nhiều hội nghị, bài phát biểu và văn bản chỉ đạo được công bố chính thức, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng nhấn mạnh yêu cầu xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, không phân biệt chức vụ hay vị trí công tác.

Tinh thần ấy được thể hiện qua thông điệp: “Không có vùng cấm, không có ngoại lệ.”

Trong giai đoạn ông giữ cương vị Trưởng Ban Chỉ đạo, nhiều vụ án tham nhũng, kinh tế nghiêm trọng đã được các cơ quan có thẩm quyền điều tra, truy tố và xét xử. Công tác kiểm tra, giám sát và xử lý kỷ luật trong Đảng cũng được tăng cường.

Những kết quả này là thành quả của sự tham gia, phối hợp và thực thi nhiệm vụ của nhiều cơ quan trong hệ thống chính trị. Trong đó, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng giữ vai trò lãnh đạo, chỉ đạo ở cấp Trung ương.

Năm 2023, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách Kiên quyết, kiên trì đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, góp phần xây dựng Đảng và Nhà nước ta ngày càng trong sạch, vững mạnh.

Cuốn sách tập hợp những bài viết, bài phát biểu và ý kiến chỉ đạo của ông, trở thành một nguồn tư liệu quan trọng để tìm hiểu quan điểm và hoạt động lãnh đạo của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng trong lĩnh vực này.

6. Dấu ấn trong đường lối đối ngoại và hình ảnh “ngoại giao cây tre Việt Nam”

Trong sự nghiệp lãnh đạo của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, công tác đối ngoại là một lĩnh vực có nhiều sự kiện đáng chú ý.

Tại Hội nghị Đối ngoại toàn quốc ngày 14 tháng 12 năm 2021, ông sử dụng hình ảnh cây tre Việt Nam để khái quát bản sắc của nền ngoại giao đất nước.

Với hình tượng “gốc vững, thân chắc, cành uyển chuyển”, ông nhấn mạnh sự kiên định về nguyên tắc, đồng thời đề cao tính mềm dẻo, linh hoạt và sáng tạo trong quan hệ quốc tế.

Hình ảnh cây tre gần gũi với văn hóa Việt Nam đã trở thành một cách diễn đạt giàu ý nghĩa về đường lối đối ngoại của đất nước.

Đáng chú ý, tư tưởng đối ngoại được khái quát qua hình ảnh này là sự kế thừa và phát triển những quan điểm, truyền thống ngoại giao đã hình thành trong lịch sử Việt Nam.

Ngày 10 tháng 9 năm 2023, tại Hà Nội, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden tiến hành hội đàm, đánh dấu sự kiện hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện.

Đây là dấu mốc quan trọng trong quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ, tiếp nối quá trình phát triển quan hệ song phương qua nhiều thập niên và những đóng góp của nhiều thế hệ lãnh đạo, cán bộ ngoại giao hai nước.

Những hoạt động ấy góp phần làm rõ vai trò của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng trong việc định hướng và thúc đẩy đường lối đối ngoại của Việt Nam trong giai đoạn hội nhập quốc tế.

7. Những ngày cuối đời và sự ghi nhận đối với chặng đường cống hiến

Ngày 2 tháng 2 năm 2023, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng được trao tặng Huy hiệu 55 năm tuổi Đảng.

Ngày 18 tháng 7 năm 2024, ông được trao tặng Huân chương Sao Vàng, phần thưởng cao quý của Nhà nước Việt Nam, ghi nhận những đóng góp trong quá trình công tác.

Theo thông báo chính thức, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từ trần lúc 13 giờ 38 phút ngày 19 tháng 7 năm 2024, tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, Hà Nội, hưởng thọ 80 tuổi.

Sự ra đi của ông khép lại một hành trình công tác kéo dài hơn nửa thế kỷ, từ người cán bộ biên tập tại Tạp chí Học tập đến vị trí Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam.

Trong những ngày tưởng niệm, cuộc đời và sự nghiệp của ông được nhắc lại qua nhiều bài viết, phóng sự và tư liệu chính thống, ghi nhận những đóng góp trên các lĩnh vực lý luận chính trị, xây dựng Đảng, hoạt động của Nhà nước và công tác đối ngoại.

8. Một chặng đường cống hiến đáng trân trọng

Từ những ngày đầu làm công tác nghiên cứu lý luận đến hơn 13 năm đảm nhiệm cương vị Tổng Bí thư, cuộc đời và sự nghiệp Nguyễn Phú Trọng gắn liền với nhiều giai đoạn phát triển quan trọng của đất nước.

Nhìn lại chặng đường ấy, có thể nhận thấy sự tiếp nối giữa công tác nghiên cứu lý luận và hoạt động lãnh đạo thực tiễn; giữa những nhiệm vụ xây dựng Đảng với các yêu cầu phát triển đất nước trong thời kỳ Đổi mới và hội nhập quốc tế.

Đánh giá đầy đủ những tác động lâu dài của các chủ trương và chính sách trong thời gian ông giữ cương vị lãnh đạo cần có sự nghiên cứu khách quan, toàn diện và đặt trong bối cảnh lịch sử cụ thể. Nhưng những mốc son trong quá trình công tác của ông đã được ghi nhận rõ ràng trong các hồ sơ, văn kiện và tư liệu chính thức.

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã đi qua một hành trình hơn nửa thế kỷ công tác, để lại những dấu ấn trong đời sống chính trị Việt Nam đương đại.

Tưởng nhớ ông cũng là dịp để nhìn lại những chặng đường lịch sử của đất nước, trân trọng những đóng góp của các thế hệ đi trước và suy ngẫm về trách nhiệm của mỗi thế hệ đối với tương lai dân tộc.

Cuộc đời khép lại, nhưng những tư liệu về sự nghiệp và đóng góp của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng sẽ tiếp tục là một phần quan trọng trong việc nghiên cứu, tìm hiểu lịch sử Việt Nam thời kỳ Đổi mới và hội nhập quốc tế.