Trách nhiệm người chỉ huy và những quyết định sinh tử

Giữ cương vị Đại đội trưởng Đại đội Pháo 110 ở tuổi 28, Đại úy Phạm Ngọc Khê mang trên vai trọng trách vô cùng nặng nề. Tại một vị trí chiến lược như Sân bay Pô-chen-tông, mỗi quyết định của người chỉ huy không chỉ quyết định sự thành bại của trận đánh mà còn liên quan trực tiếp đến tính mạng của hàng trăm chiến sĩ dưới quyền. Trong khói lửa chiến tranh, ông Khê đã phải trải qua những giờ phút cân não, nơi bản lĩnh và sự quyết đoán của người lính quê Yên Mô được thử thách ở mức cao nhất.

Làm chỉ huy ở chiến trường không chỉ là ra mệnh lệnh, mà là phải làm gương và thấu hiểu. Ông Khê luôn tâm niệm rằng: "Quân không tinh không phải tại quân, mà tại người làm tướng". Vì vậy, trong mọi buổi tập dượt hay khi bước vào trận đánh thực tế, ông luôn là người có mặt sớm nhất và rời đi muộn nhất. Ông thuộc lòng đặc tính của từng khẩu pháo, khả năng tác chiến của từng chiến sĩ để sắp xếp đội hình tối ưu. Có những lần địch tập kích bằng pháo tầm xa vào khu vực sân bay, trong khi mọi người phải tìm nơi ẩn nấp, ông lại đứng trên đài quan sát để xác định tọa độ nguồn hỏa lực của địch, từ đó ra lệnh cho đại đội phản công chính xác.

Một trong những áp lực lớn nhất của ông chính là bảo toàn mạng sống cho đồng đội. Ông chia sẻ, mỗi khi viết thư báo tin chiến sĩ bị thương hay hy sinh về cho gia đình, tay ông lại run lên vì đau xót. Đó là những lá thư nặng nề nhất mà ông từng viết trong đời. Chính vì vậy, ông luôn khắt khe trong huấn luyện, yêu cầu anh em phải thành thục kỹ năng đào công sự và ngụy trang. Ông thường bảo: "Thao trường đổ mồ hôi, chiến trường bớt đổ máu". Sự nghiêm khắc của ông xuất phát từ tình yêu thương đồng đội sâu sắc, mong muốn ngày chiến thắng tất cả anh em đều có thể lành lặn trở về với gia đình.

Có một kỷ niệm về sự quyết đoán mà ông nhớ mãi. Đó là lần đơn vị nhận được thông tin có một nhóm đặc công địch định xâm nhập kho xăng của sân bay. Trong tình thế khẩn cấp, thông tin từ cấp trên chưa kịp tới, ông đã chủ động điều động một tiểu đội pháo phối hợp cùng lực lượng bảo vệ vòng ngoài, tạo ra một trận địa hỏa lực đón lõng. Nhờ sự nhạy bén và quyết định kịp thời của ông, âm mưu của địch bị đập tan, kho xăng được bảo vệ an toàn. Sau trận đó, ông được khen ngợi, nhưng với ông, phần thưởng lớn nhất là không có chiến sĩ nào của mình phải ngã xuống trong đêm đó. Sự tin tưởng tuyệt đối của anh em dành cho người đại đội trưởng chính là minh chứng cho tài năng chỉ huy của ông.

Suốt 4 năm làm nhiệm vụ quốc tế, Đại úy Phạm Ngọc Khê đã hoàn thành xuất sắc vai trò của một người chỉ huy pháo binh. Ông không chỉ là một sĩ quan mưu lược trên bản đồ tác chiến mà còn là một người anh cả mẫu mực trong đời sống thường ngày. Những bài học về trách nhiệm và sự quyết đoán từ thời hoa lửa ấy vẫn luôn là kim chỉ nam cho ông trong cuộc sống sau này, giúp ông luôn nhận được sự kính trọng từ đồng đội cũ và bà con lối xóm tại quê nhà Yên Mô.