TRẦN BÌNH TRỌNG – MỘT TẤM LÒNG KHÔNG CÓ HAI QUÊ HƯƠNG

Mùa đông năm 1285, gió từ phương Bắc tràn xuống lạnh buốt. Trên những cánh đồng Đại Việt, tiếng vó ngựa quân Nguyên – Mông dồn dập như sấm. Khói lửa chiến tranh phủ lên những mái làng, những bến sông và cả những con đường vốn ngày ngày chỉ in dấu chân người đi cày.

Giữa những tháng ngày ấy, Trần Bình Trọng khoác áo chiến bào ra trận.

Ông hiểu rằng trước mắt mình là một đội quân hùng mạnh từng khiến nhiều vùng đất rộng lớn phải khuất phục. Nhưng sau lưng ông là quê hương. Là những người mẹ đang dắt con chạy giặc. Là những mái đình. Là bờ tre. Là tiếng gà gáy lúc bình minh và những mùa lúa chín vàng.

Có những thứ, khi còn bình yên, con người ta tưởng là rất đỗi bình thường.

Chỉ đến khi chiến tranh muốn cướp đi, người ta mới hiểu rằng đó chính là Tổ quốc.

Trong cuộc chiến chống quân Nguyên lần thứ hai, Trần Bình Trọng nhận nhiệm vụ đánh chặn quân địch, tạo điều kiện để triều đình và lực lượng nhà Trần rút lui, bảo toàn lực lượng.

Ông biết nhiệm vụ ấy nguy hiểm đến mức nào.

Có thể đi mà không trở lại.

Nhưng nếu không có những người đứng lại, sẽ không có những người kịp tiến về phía trước.

Trận chiến diễn ra dữ dội.

Gươm va vào giáo.

Tiếng người gọi nhau giữa khói bụi.

Máu thấm xuống đất.

Quân của Trần Bình Trọng ít dần, nhưng ông vẫn chiến đấu.

Đến khi không còn đường lui, ông bị quân giặc bắt.

Đối với kẻ xâm lược, bắt được một vị tướng như Trần Bình Trọng là một chiến lợi phẩm lớn. Chúng không vội giết ông. Chúng muốn khuất phục ông.

Một người tài nếu chịu quy hàng sẽ có giá trị hơn một người đã chết.

Chúng dùng chức tước để dụ dỗ.

Chúng muốn ông từ bỏ Đại Việt để trở thành một vị vương dưới triều đình phương Bắc.

Trần Bình Trọng đứng giữa vòng vây quân thù.

Áo ông bê bết bụi đất và máu.

Hai tay có thể đã bị trói.

Nhưng có một thứ không ai trói được.

Đó là lòng trung nghĩa.

Ông nhìn những kẻ đang hứa hẹn cho mình vinh hoa rồi nói câu nói đi vào lịch sử:

“Ta thà làm quỷ nước Nam, chứ không thèm làm vương đất Bắc.”

Chỉ một câu.

Nhưng phía sau câu nói ấy là cả một non sông.

Một con người có thể mất mạng.

Nhưng không thể có hai quê hương để lựa chọn khi đất nước đang bị xâm lăng.

Kẻ thù có thể cho ông quyền lực.

Nhưng quyền lực ấy được đổi bằng sự phản bội.

Kẻ thù có thể cho ông cuộc sống.

Nhưng cuộc sống ấy phải cúi đầu trước những người đang giày xéo quê hương mình.

Trần Bình Trọng đã lựa chọn cái chết.

Ông hy sinh khi tuổi đời còn chưa nhiều.

Không ai biết trong khoảnh khắc cuối cùng, ông đã nghĩ điều gì.

Có thể ông nghĩ về một dòng sông quê.

Có thể là tiếng gọi của người thân.

Có thể là những người đồng đội vẫn đang tiếp tục cuộc chiến.

Nhưng chắc chắn ông hiểu rằng mình đã không phụ mảnh đất đã sinh ra mình.

Sau này, quân dân nhà Trần làm nên chiến thắng.

Những đoàn quân xâm lược từng tưởng có thể khuất phục Đại Việt cuối cùng phải rút chạy.

Đất nước lại bước qua những năm tháng chiến tranh để trở về với tiếng mõ trâu, tiếng sáo chiều, tiếng trẻ nhỏ học bài bên mái nhà.

Trần Bình Trọng không còn được nhìn thấy ngày bình yên ấy.

Nhưng trong mỗi ngày bình yên của đất nước đều có phần của ông.

Hơn bảy thế kỷ đã trôi qua.

Câu nói của Trần Bình Trọng vẫn còn được những thế hệ người Việt nhắc lại.

Không phải để ca ngợi cái chết.

Mà để nhắc con người ta hiểu giá trị của lòng trung nghĩa.

Có những thời khắc, một con người phải lựa chọn giữa sự sống của riêng mình và danh dự của đất nước.

Trần Bình Trọng đã lựa chọn Tổ quốc.

Và từ khoảnh khắc ấy, ông không còn chỉ thuộc về một thời đại.

Ông trở thành một phần của khí phách Việt Nam.

Giữa những mùa hoa hôm nay, khi đất nước thanh bình, có lẽ ta khó hình dung màu đỏ của chiến tranh ngày ấy.

Nhưng màu đỏ ấy vẫn còn.

Nó nằm trong lá cờ bay giữa trời xanh.

Nó nằm trong những trang sử.

Và nằm trong câu nói của một người đã đi vào cái chết với tư thế của một người tự do:

Thà làm một linh hồn của nước Nam.

Còn hơn sống vinh hoa trên mảnh đất của kẻ xâm lược.