Trần Bội Cơ: Cánh chim hòa bình của phong trào học sinh Chợ Lớn (1932 - 1950)

Nếu Trần Văn Ơn là ngọn đuốc của học sinh Sài Gòn, thì Trần Bội Cơ lại là biểu tượng rực rỡ cho tinh thần đấu tranh bất khuất của giới học sinh Hoa kiều tại khu vực Chợ Lớn. Sinh ra trong một gia đình lao động nghèo gốc Hoa, chị theo học tại trường Phước Kiến (nay là trường THCS Trần Bội Cơ, TP.HCM) và sớm bộc lộ tinh thần yêu nước, chống lại ách áp bức của thực dân Pháp.

Tháng 5 năm 1950, để dập tắt phong trào đấu tranh đòi quyền lợi học tập và tự do dân chủ của học sinh, chính quyền tay sai ra lệnh đóng cửa trường Phước Kiến. Ngay lập tức, Trần Bội Cơ đã đứng ra tổ chức, vận động hàng ngàn học sinh các trường trong khu vực đình công, bãi khóa. Chị trực tiếp dẫn đầu đoàn học sinh, dùng bàn ghế làm chướng ngại vật lập chiến lũy ngay trong sân trường, kiên quyết chống lại cảnh sát dã chiến trang bị dùi cui và súng đạn xông vào đàn áp.

Giữa vòng vây bạo lực, Trần Bội Cơ bị địch bắt. Tại bót cảnh sát, mặc cho bọn mật thám tra tấn dã man bằng cách đánh đập, chích điện, treo ngược lên trần nhà, chị vẫn hiên ngang nhận hết trách nhiệm về mình, kiên quyết đòi trả tự do cho các bạn học. "Đánh thì cứ đánh, chúng tôi không sợ!" – câu nói đanh thép của chị đã làm kẻ thù run sợ. Do những vết thương quá nặng, Trần Bội Cơ đã trút hơi thở cuối cùng trong tù khi mới 18 tuổi. Đám tang của chị trở thành một cuộc biểu tình khổng lồ, là minh chứng vĩ đại cho tình đoàn kết chiến đấu không phân biệt dân tộc của tuổi trẻ miền Nam.