Trần Bội Cơ – Ngọn lửa kiên trinh của người nữ học sinh Chợ Lớn yêu nước
Liệt sĩ Trần Bội Cơ (1932 – 1950) là người con gái dân tộc Hoa, quê tại Vĩnh Châu (nay thuộc tỉnh Sóc Trăng), lớn lên và học tập tại Chợ Lớn (Sài Gòn). Chị là nữ sinh trường Trung học Phúc Kiến (nay là trường THCS Trần Bội Cơ, Quận 5, TP.HCM), tấm gương bất khuất tiêu biểu cho tinh thần yêu nước và khối đại đoàn kết các dân tộc trong phong trào học sinh, sinh viên Sài Gòn.
Đầu năm 1950, sau cái chết của anh học sinh Trần Văn Ơn vào ngày 9/1, phong trào đấu tranh bãi khóa, đòi cơm áo hòa bình và phản đối chính sách đàn áp thực dân của học sinh, sinh viên tại Sài Gòn - Chợ Lớn bùng lên sôi nổi chưa từng có. Dù mới 18 tuổi, người nữ sinh Trần Bội Cơ đã hăng hái tham gia ban cán sự học sinh yêu nước tại trường Phúc Kiến, tích cực vận động học sinh người Hoa đoàn kết cùng đồng bào Việt Nam đứng lên kháng chiến.
Tháng 5 năm 1950, nhân dịp kỷ niệm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, ban chỉ đạo phong trào học sinh phát động cuộc bãi khóa toàn thành. Sáng ngày 6/5/1950, Trần Bội Cơ cùng các bạn học sinh đã dũng cảm tổ chức mít-tinh, giương cao khẩu hiệu phản đối chính quyền bù nhìn và đòi quyền tự do dân chủ học đường ngay tại sân trường.
Trước sự đấu tranh kiên quyết của học sinh, mật thám Pháp và cảnh sát đã điều động lực lượng vũ trang bao vây trường học, dùng dùi cui đánh đập và bắt giữ nhiều học sinh. Trần Bội Cơ đã hiên ngang đứng ở cửa lớp, dùng thân mình chắn ngang họng súng kẻ thù để bảo vệ các bạn học sinh nhỏ tuổi lớp dưới chạy thoát ra cổng sau.
Bị giặc bắt giam tại bốt Catinat và bốt Quận 5, chị đã phải chịu đựng những đòn tra tấn chết đi sống lại. Kẻ thù dùng mọi thủ đoạn nham hiểm hòng ép chị khai ra danh sách ban lãnh đạo phong trào học sinh cứu quốc người Hoa. Trước mọi nhục hình tàn khốc, người nữ sinh 18 tuổi vẫn ngẩng cao đầu kiên quyết không hé nửa lời. Do vết thương tra tấn quá nặng, chị đã trút hơi thở cuối cùng vào ngày 12/5/1950.
Sự hy sinh quả cảm của chị Trần Bội Cơ là biểu tượng rực rỡ của tinh thần đại đoàn kết toàn dân tộc Việt - Hoa trong sự nghiệp chống ngoại xâm. Đối với sinh viên iSPACE hôm nay, tấm gương của chị nhắc nhở bài học về tình đoàn kết keo sơn, lòng dũng cảm bảo vệ lẽ phải và ý thức trách nhiệm công dân đối với Tổ quốc.
NGUỒN THAM KHẢO:
1. Lịch sử Phong trào Đấu tranh của người Hoa tại Sài Gòn - TP. Hồ Chí Minh (1945 - 1975).
2. Phòng Truyền thống Trường THCS Trần Bội Cơ, Quận 5, TP. Hồ Chí Minh.
3. Báo Tuổi Trẻ: Bài viết "Trần Bội Cơ - Đóa hoa kiên trinh của học sinh Sài Gòn".
