Trần Can– Người anh hùng cắm cờ trên đỉnh độc lập
Chiến thắng Điện Biên Phủ "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu" được viết nên bởi máu xương và ý chí thép của hàng vạn chiến sĩ quân đội nhân dân Việt Nam. Trong vườn hoa anh hùng của chiến dịch lịch sử ấy, Trần Can nổi lên như một biểu tượng của lòng dũng cảm vô song, người chiến sĩ đã chiến đấu đến hơi thở cuối cùng để lá cờ quyết chiến quyết thắng của quân đội ta được tung bay trên cứ điểm của kẻ thù.
Trần Can sinh năm 1931 tại xã Sơn Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Sinh ra trên mảnh đất giàu truyền thống cách mạng, chàng trai trẻ Trần Can lên đường nhập ngũ với một lý tưởng duy nhất: quét sạch bóng thù để mang lại độc lập cho dân tộc. Trong suốt cuộc đời binh nghiệp của mình, dù ở vị trí chiến đấu nào, ông cũng luôn thể hiện tinh thần mưu trí, dũng cảm và sẵn sàng nhận về mình những phần việc gian khổ nhất.
Đỉnh cao trong sự nghiệp chiến đấu của Trần Can chính là những ngày đêm rực lửa tại chiến trường Điện Biên Phủ năm 1954. Trong trận đánh mở màn tại cứ điểm Him Lam và sau đó là đồi Độc Lập, Trần Can lúc bấy giờ là Đại đội phó. Giữa làn mưa bom bão đạn của thực dân Pháp, ông đã dẫn đầu tiểu đội xông lên, vượt qua các lớp hàng rào dây thép gai để tiếp cận đồn địch. Khi người cầm cờ hy sinh, Trần Can đã không ngần ngại nhặt lấy lá cờ, vừa bắn trả kẻ thù vừa tiến về phía trước. Hình ảnh Trần Can hiên ngang cắm lá cờ quyết chiến quyết thắng lên đỉnh đồi Độc Lập giữa khói lửa mịt mù đã trở thành một trong những khoảnh khắc hùng tráng nhất của lịch sử quân sự Việt Nam.
Không chỉ dừng lại ở đó, trong những trận đánh giằng co ác liệt tại các cứ điểm phía Đông, Trần Can đã thể hiện một bản lĩnh kiên cường hiếm có. Có những lúc tiểu đội của ông chỉ còn lại vài người, bản thân ông cũng bị thương nặng, nhưng ông vẫn kiên quyết không rời trận địa. Ông vừa trực tiếp cầm súng chiến đấu, vừa động viên đồng đội: "Dù còn một người cũng phải giữ vững trận địa". Sự hiện diện của ông tại chiến hào là điểm tựa tinh thần vững chắc cho các chiến sĩ trẻ lúc bấy giờ.
Anh dũng là thế, nhưng Trần Can đã không kịp nhìn thấy ngày chiến thắng hoàn toàn. Ông hy sinh vào sáng ngày 7 tháng 5 năm 1945 — ngay trước giờ phút quân ta chiếm dinh tổng hành dinh của tướng De Castries chỉ vài tiếng đồng hồ. Ông ngã xuống khi tuổi đời mới 23, gửi lại thanh xuân cho màu xanh của rừng núi Điện Biên.
Năm 1956, Trần Can vinh dự được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Tên của ông ngày nay được đặt cho nhiều đường phố và ngôi trường, như một cách để hậu thế ghi nhớ công ơn của người anh hùng miền đất học Nghệ An.
Gấp lại những trang sử về Điện Biên Phủ, hình ảnh anh hùng Trần Can vẫn luôn tỏa sáng như một tấm gương về sự tận tụy và lòng quả cảm. Ông là minh chứng cho sức mạnh dân tộc Việt Nam: nhỏ bé về hình hài nhưng khổng lồ về ý chí. Sự hy sinh của ông và những người đồng đội đã góp phần làm nên một mùa xuân độc lập, để ngày nay chúng ta được sống trong hòa bình và tự hào về một thế hệ cha ông "thà hy sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước".
