Trần Can – Người anh hùng cắm lá cờ chiến thắng trên Cứ điểm Him Lam
Anh hùng Trần Can là chiến sĩ bộ binh xuất sắc của Quân đội nhân dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Trong trận mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ ngày 13/3/1954, đồng chí đã dũng cảm chỉ huy đơn vị đánh chiếm cứ điểm Him Lam và trực tiếp cắm lá cờ "Quyết chiến quyết thắng" lên nóc lô cốt địch, đánh dấu thắng lợi đầu tiên của quân ta tại Điện Biên Phủ. Đồng chí anh dũng hy sinh trong ngày toàn thắng 7/5/1954 khi tiến công vào Sở Chỉ huy Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.
Anh hùng Liệt sĩ Trần Can sinh năm 1931, quê tại xã Sơn Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo, từ nhỏ đồng chí đã nuôi dưỡng ước mơ được cầm súng bảo vệ Tổ quốc. Ba lần tình nguyện nhập ngũ nhưng không đủ điều kiện sức khỏe, đến lần thứ tư đồng chí mới được chấp nhận trở thành chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam.
Trong quân ngũ, Trần Can luôn thể hiện tinh thần dũng cảm, mưu trí và quyết đoán. Sau đợt chỉnh huấn năm 1952, đồng chí cùng Trung đoàn 209, Đại đoàn 312 tham gia Chiến dịch Tây Bắc. Trong trận đánh bản Hoa, đồng chí đã chỉ huy tổ xung kích vượt cửa mở, liên tiếp tiêu diệt nhiều hỏa điểm địch, đánh thẳng vào sở chỉ huy, bắt sống 22 tên địch và thu nhiều vũ khí, góp phần quan trọng vào thắng lợi của đơn vị.
Bước vào Chiến dịch Điện Biên Phủ, đơn vị của Trần Can được giao nhiệm vụ tiêu diệt cứ điểm Him Lam – một trong những cứ điểm phòng ngự kiên cố và mạnh nhất bảo vệ phân khu trung tâm Mường Thanh. Sau nhiều ngày trinh sát, đào hào tiếp cận và chuẩn bị chiến đấu trong điều kiện vô cùng gian khổ, chiều ngày 13/3/1954, quân ta chính thức nổ súng mở màn chiến dịch.
Là Tiểu đội trưởng xung kích, Trần Can nhanh chóng chỉ huy đơn vị vượt qua cửa mở, đánh chiếm lô cốt đầu cầu rồi tiếp tục tiến công các hỏa điểm phía trong. Trước hỏa lực dữ dội của địch, đồng chí linh hoạt sử dụng chiến thuật nghi binh, phối hợp cùng đồng đội tiêu diệt các lô cốt cố thủ. Khi hỏa điểm chủ yếu của địch bị đánh sập, Trần Can đã dũng cảm nhảy lên khỏi giao thông hào, cắm lá cờ "Quyết chiến quyết thắng" do Chủ tịch Hồ Chí Minh trao tặng lên nóc lô cốt địch. Đây là lá cờ đầu tiên của quân đội ta tung bay trên một cứ điểm của Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ, cổ vũ mạnh mẽ tinh thần chiến đấu của toàn đơn vị tiến lên giành thắng lợi.
Sau khi chiếm được Him Lam, Trần Can tiếp tục tham gia nhiều trận đánh ác liệt tại khu trung tâm Mường Thanh. Trong trận chiến giành điểm cao 507, mặc dù cán bộ chỉ huy thương vong nhiều, bản thân cũng bị thương, đồng chí vẫn thay mặt chỉ huy đơn vị, tổ chức lực lượng kiên cường đánh lui nhiều đợt phản kích của quân Pháp, giữ vững trận địa và tạo điều kiện cho các đơn vị tiếp tục tiến công vào trung tâm tập đoàn cứ điểm.
Sáng ngày 07/5/1954, trong trận tiến công cuối cùng vào Sở Chỉ huy của tướng Đờ Cát, Trần Can đã anh dũng hy sinh khi trực tiếp chỉ huy đơn vị xung phong. Sự hy sinh của đồng chí diễn ra đúng vào ngày quân và dân ta làm nên thắng lợi lịch sử Điện Biên Phủ, kết thúc cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược.
Với những chiến công đặc biệt xuất sắc, ngày 07/5/1956, Đảng và Nhà nước đã truy tặng đồng chí Huân chương Quân công hạng Nhì và danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Tên tuổi và chiến công của Anh hùng Liệt sĩ Trần Can mãi gắn liền với hình ảnh lá cờ chiến thắng tung bay trên Cứ điểm Him Lam – biểu tượng mở đầu cho thắng lợi vĩ đại của Chiến dịch Điện Biên Phủ và là nguồn cảm hứng bất tận về lòng yêu nước, ý chí quyết chiến quyết thắng của các thế hệ người Việt Nam.



