TRẦN CAN – TUỔI HAI MƯƠI BA GỬI LẠI ĐIỆN BIÊN
Từ người thanh niên nhiều lần xin nhập ngũ đến người chiến sĩ cắm cờ trên cứ điểm Him Lam, Trần Can đã sống và chiến đấu bằng lòng dũng cảm, tinh thần trách nhiệm. Anh hy sinh sáng ngày 7/5/1954, khi Chiến dịch Điện Biên Phủ đang tiến tới thắng lợi.

Có những người lính đã đi qua những ngày gian khổ nhất nhưng không kịp đón niềm vui chiến thắng. Trần Can là một người như thế.
Tìm hiểu câu chuyện về anh, em nhớ mãi hai hình ảnh: người thanh niên kiên trì xin nhập ngũ dù nhiều lần chưa được tuyển và người chiến sĩ tiếp tục chiến đấu đến những giờ cuối cùng của chiến dịch.
Cuộc đời anh dừng lại ở tuổi hai mươi ba, nhưng những việc anh đã làm vẫn được các thế hệ sau trân trọng ghi nhớ.
Bốn lần xin đi bộ đội
Trần Can sinh năm 1931 tại xã Sơn Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An.
Mang trong mình mong muốn được tham gia kháng chiến, anh nhiều lần xin nhập ngũ. Tuy nhiên, vì vóc dáng nhỏ, sức khỏe còn yếu, nguyện vọng ấy chưa được chấp thuận ngay.
Đến lần thứ tư, khi hai mươi tuổi, anh mới trúng tuyển, trở thành chiến sĩ của Trung đoàn 209, Đại đoàn 312.
Chi tiết ấy khiến em cảm nhận rõ quyết tâm của người thanh niên. Anh kiên trì theo đuổi nguyện vọng, rồi bước vào cuộc sống quân ngũ với những yêu cầu mới về kỷ luật, rèn luyện và chiến đấu.
Chúng em hiểu rằng lòng nhiệt tình cần được bồi đắp bằng sự chuẩn bị. Muốn nhận nhiệm vụ, mỗi người phải cố gắng nâng cao sức khỏe, kiến thức và khả năng của mình.
Trưởng thành qua những trận đánh
Trong Chiến dịch Tây Bắc năm 1952, Trần Can được tham gia một trận đánh lớn. Anh dẫn đầu tiểu đội vượt qua cửa mở, tiến công những vị trí hỏa lực của đối phương.
Cuộc chiến diễn ra quyết liệt, tiểu đội chịu nhiều thương vong. Trần Can cùng hai chiến sĩ còn lại tiếp tục phối hợp chiến đấu, góp phần hoàn thành nhiệm vụ.
Theo tư liệu, tổ chiến đấu của anh đã đánh vào sở chỉ huy, bắt sống quân đối phương và thu vũ khí.
Sau đó, anh tiếp tục cùng đơn vị tham gia Chiến dịch Thượng Lào, góp sức vào cuộc chiến đấu phối hợp với lực lượng cách mạng và nhân dân Lào.
Qua những nhiệm vụ nối tiếp nhau, người chiến sĩ trẻ tích lũy kinh nghiệm, rèn luyện sự bình tĩnh và khả năng chỉ huy.
Đọc đến đây, em hiểu rằng phía sau một chiến công là quá trình trưởng thành giữa nhiều thử thách. Người lính phải học cách phối hợp với đồng đội, xử trí tình huống và giữ vững tinh thần khi hoàn cảnh trở nên khó khăn.
Lá cờ trên cứ điểm Him Lam
Trong trận mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ ngày 13/3/1954, Trần Can được giao chỉ huy tiểu đội thọc sâu vào cứ điểm Him Lam.
Anh cùng đồng đội vượt qua các vị trí phòng thủ, tiến đánh sở chỉ huy. Sau khi làm chủ mục tiêu, anh cắm lá cờ “Quyết chiến, quyết thắng” lên cứ điểm. Chiến công cắm cờ tại Him Lam trở thành dấu ấn nổi bật trong cuộc đời chiến đấu của Trần Can.
Hình ảnh lá cờ giữa trận địa khiến em nghĩ đến những người đã cùng góp sức vào thắng lợi mở màn. Để một người chiến sĩ tiến tới mục tiêu, cần sự phối hợp của cả đơn vị và nhiều lực lượng.
Vì vậy, lá cờ gắn với chiến công của Trần Can cũng mang theo ý chí và công sức của đồng đội. Đó là kết quả của sự hiệp đồng, lòng dũng cảm và quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ chung.
Tiếp tục chiến đấu tại điểm cao 507
Sau trận Him Lam, Trần Can tiếp tục tham gia chiến đấu trong chiến dịch.
Ở trận đánh điểm cao 507 thuộc khu trung tâm Mường Thanh, anh dẫn đầu tiểu đội tiến công, chiếm mỏm cột cờ và cùng đồng đội chiến đấu giữ trận địa. Đây là một trận đánh khác với chiến công cắm cờ tại Him Lam.
Những ngày cuối chiến dịch vẫn là những ngày căng thẳng, đòi hỏi bộ đội phải nỗ lực rất lớn. Mỗi vị trí giành được đều cần được giữ vững để tạo điều kiện cho các lực lượng tiếp tục tiến công.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Bị thương nặng trong chiến đấu, Trần Can hy sinh sáng ngày 7/5/1954.
Anh không kịp chứng kiến trọn vẹn ngày chiến dịch toàn thắng. Chi tiết ấy khiến chúng em lặng đi khi đọc. Trong niềm vui lớn của dân tộc có sự hy sinh của những người lính đã chiến đấu đến những giờ cuối cùng.
Sự ghi nhận dành cho người chiến sĩ trẻ
Với thành tích trong chiến đấu, Trần Can được tặng thưởng các huân chương và hai lần được bầu là Chiến sĩ thi đua của Đại đoàn.
Ngày 7/5/1956, anh được truy tặng Huân chương Quân công hạng Nhì và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Những phần thưởng ghi nhận lòng dũng cảm và những đóng góp của anh. Với thế hệ chúng em, điều đọng lại còn là hành trình từ một thanh niên nhiều lần xin tòng quân đến người cán bộ xung kích luôn tiến lên cùng đồng đội.
Trần Can đã sống một tuổi trẻ ngắn ngủi nhưng đầy trách nhiệm. Câu chuyện của anh giúp chúng em hiểu thêm những con người cụ thể đã góp phần làm nên Chiến thắng Điện Biên Phủ.
Sống có ý chí và trách nhiệm hôm nay
Là học sinh Trường THCS Thanh Oai, chúng em được học tập, vui chơi và nuôi dưỡng ước mơ trong hòa bình. Tìm hiểu về Trần Can, chúng em càng biết ơn những người đã dành tuổi trẻ cho Tổ quốc.
Từ anh, chúng em học được sự kiên trì trước khó khăn, tinh thần rèn luyện bản thân và ý thức gắn bó với tập thể. Trong học tập, mỗi bạn cần cố gắng làm tốt phần việc của mình, chủ động hỏi khi chưa hiểu và biết hỗ trợ bạn bè.
Chúng em cũng tự nhắc phải tìm hiểu lịch sử cẩn thận, phân biệt đúng những sự kiện, địa danh và chiến công. Ghi nhớ chính xác là một cách thể hiện sự trân trọng đối với người đã hy sinh.
Tuổi hai mươi ba của Trần Can đã gửi lại Điện Biên. Câu chuyện về anh vẫn nhắc chúng em quý thời gian tuổi trẻ, sống có mục tiêu và có trách nhiệm với những điều mình lựa chọn.
Nguồn tư liệu: Nội dung về Anh hùng Trần Can trong bài “Nhớ về những anh hùng trẻ tuổi trong Chiến dịch Điện Biên Phủ” do người biên tập cung cấp; đối chiếu tư liệu về chiến công tại Him Lam và điểm cao 507.
Biên tập phục vụ chuyên mục “Câu chuyện thời hoa lửa” – Trường THCS Thanh Oai.


