Trần Can – ý chí thép của người lính quyết đi đến cùng

Đọc về cuộc đời và chiến đấu của liệt sĩ Trần Can, tôi cảm nhận rất rõ một điều: có những con người sinh ra không phải để lùi bước, dù số phận nhiều lần thử thách họ ngay từ những ngày đầu tiên. Trần Can là một người như thế – một người lính mang trong mình ý chí thép, đã chọn con đường ra trận thì nhất định đi đến cùng.

Sinh năm 1931 tại xã Sơn Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An, từ thuở nhỏ Trần Can đã nuôi ước mơ giản dị mà cháy bỏng: được cầm súng đánh giặc, cứu nước. Ước mơ ấy không hề dễ dàng thực hiện. Ba lần anh xung phong nhập ngũ đều bị từ chối vì sức khỏe yếu. Nhưng cũng chính ba lần bị từ chối ấy càng tôi luyện thêm quyết tâm của người thanh niên xứ Nghệ. Đến lần thứ tư, anh mới được chấp nhận đứng vào hàng ngũ bộ đội, mở ra con đường chiến đấu mà anh đã kiên trì theo đuổi.

Từ khi vào quân đội, Trần Can luôn là người xông xáo, dũng cảm, mưu trí. Trong mọi hoàn cảnh ác liệt, anh không chờ lệnh thúc giục mà chủ động dẫn đầu đơn vị, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Tinh thần ấy càng được bộc lộ rõ nét trong những năm chỉnh huấn, chấn chỉnh tổ chức và huấn luyện toàn quân năm 1952 – một bước ngoặt quan trọng trong xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân. Trung đoàn 209, Đại đoàn 312 của Trần Can bước vào Chiến dịch Tây Bắc với niềm tin mới, sức mạnh mới, mang theo khát vọng giải phóng vùng chiến lược quan trọng, mở rộng và củng cố căn cứ địa Việt Bắc.

Trong chiến dịch này, trên hướng tiến công qua đèo Nậm Bằng hiểm trở, Trần Can cùng đơn vị vượt núi cao gần 2.000m, vừa hành quân vừa chiến đấu, tiêu diệt nhiều vị trí địch. Tại trận bản Hoa, khi tiểu đội xung kích bị thương vong hết, Trần Can không hề dao động. Anh tự động sáp nhập lực lượng, lập tổ chiến đấu mới, trực tiếp dẫn đầu, liên tiếp tiêu diệt các ổ đề kháng, đánh thẳng vào sở chỉ huy địch, bắt sống 22 tên, thu nhiều vũ khí. Đó là biểu hiện rõ ràng của một người lính biết đặt nhiệm vụ lên trên sự sống còn của bản thân.

Đỉnh cao trong cuộc đời chiến đấu của Trần Can là Chiến dịch Điện Biên Phủ. Đơn vị anh được giao nhiệm vụ tiêu diệt cứ điểm Him Lam – một trong những cứ điểm kiên cố nhất, được tổ chức phòng ngự hiện đại, hỏa lực nhiều tầng, nhiều lớp rào cản và bãi mìn dày đặc. Để chuẩn bị cho trận đánh, bộ đội ta phải trinh sát liên tục ngày đêm, đào hào trong mưa bom bão đạn, gỡ mìn, chống lại sự phản kích quyết liệt của địch. Trong hoàn cảnh ấy, mỗi bước tiến đều phải trả giá bằng máu.

Khi pháo ta nổ súng mở màn chiều 13-3-1954, trận đánh diễn ra vô cùng ác liệt. Trước hỏa lực dữ dội của địch, Trần Can với cương vị tiểu đội trưởng đã chỉ huy tiểu đội nhanh chóng chiếm lô cốt đầu cầu, tiếp đó tổ chức đánh chiếm các lô cốt then chốt. Bằng mưu trí và lòng dũng cảm, anh cho tổ bí mật vòng sau lô cốt, dùng thủ pháo tiêu diệt hỏa điểm nguy hiểm. Giữa làn đạn dày đặc, Trần Can đã nhảy lên khỏi giao thông hào, cắm lá cờ “Quyết chiến quyết thắng” của Bác Hồ lên nóc lô cốt cố thủ của địch. Đó là lá cờ đầu tiên của quân ta tung bay trên cứ điểm địch tại Điện Biên Phủ, trở thành biểu tượng cổ vũ mạnh mẽ tinh thần tiến công của bộ đội.

Không dừng lại ở đó, trong các trận đánh tiếp theo tại khu trung tâm Mường Thanh, đặc biệt ở điểm cao 507, Trần Can tiếp tục dẫn đầu tiểu đội, kiên cường giữ trận địa trước nhiều đợt phản kích điên cuồng của địch. Khi cán bộ đại đội bị thương vong, bản thân anh cũng bị thương, Trần Can vẫn không rời vị trí, chủ động thay thế chỉ huy, động viên bộ đội, tổ chức lại lực lượng, kiên quyết giữ vững từng thước đất đã chiếm được, tạo bàn đạp tiến vào trung tâm Mường Thanh.

Sáng ngày 7-5-1954, trong giờ phút quyết định của Chiến dịch Điện Biên Phủ, Trần Can đã anh dũng hy sinh khi đang chỉ huy bộ đội tiến công vào sở chỉ huy của tướng Đờ Cát. Anh ngã xuống đúng vào ngày toàn thắng, khi lá cờ chiến thắng của quân đội ta sắp tung bay trên nóc hầm địch.

Cuộc đời Trần Can là minh chứng sống động cho chân lý giản dị mà lớn lao: lòng yêu nước chân thành sẽ biến những con người tưởng như yếu ớt nhất trở thành những chiến sĩ kiên cường nhất. Từ một thanh niên bốn lần xin nhập ngũ, đến người tiểu đội trưởng cắm lá cờ “Quyết chiến quyết thắng” trên cứ điểm Him Lam, Trần Can đã để lại cho hôm nay và mai sau một tấm gương sáng về ý chí, lòng dũng cảm và sự hy sinh trọn vẹn cho Tổ quốc.

Nguồn : qdnd.vn