Trận Cầu Rào Năm 1972: Huyền Thoại Dũng Sĩ Rà Mìn Đất Cảng
Thôn Liễu Kinh
Trong cuộc chiến phá hoại bằng không quân và hải quân của Mỹ vào Hải Phòng năm 1972, sông Lạch Tray và khu vực Cầu Rào trở thành một trong những điểm nóng ác liệt nhất. Để cắt đứt tuyến giao thông huyết mạch tiếp tế hàng hóa từ Cảng Hải Phòng vào miền Nam, không quân Mỹ liên tục thả hàng ngàn quả thủy lôi và bom từ trường dày đặc xuống lòng sông.
Ông Nguyễn Văn Mười (sinh năm 1948, quê tại quận Lê Chân, Hải Phòng) khi đó là chiến sĩ công binh thuộc Đội Rà phá thủy lôi Hải quân. Giữa lúc luồng hàng hải bị tê liệt hoàn toàn, ông cùng đồng đội nhận lệnh bằng mọi giá phải mở đường cho tàu thuyền chở lương thực, khí tài vượt sông.
Đêm ngày 18 tháng 5 năm 1972, máy bay Mỹ trút hàng loạt bom từ trường xuống khu vực gần Cầu Rào. Phương pháp rà phá bằng tàu chuyên dụng lúc này quá nguy hiểm vì bom từ trường có thể kích nổ bất cứ lúc nào. Đội công binh quyết định thành lập "tổ cảm tử" rà phá thủ công, và ông Mười là người xung phong đi đầu.
Trời tối đen như mực, sông Lạch Tray chảy xiết. Ông Mười mang trên mình trang bị lặn thô sơ, tay ôm thiết bị rà nổ tự chế bước xuống dòng nước lạnh giá. Mỗi bước chân dưới lòng sông là một ranh giới sinh tử, bởi chỉ cần một ma sát nhỏ hoặc sóng từ trường phát ra bất cẩn, quả bom nặng hàng trăm cân bên dưới sẽ kích nổ tan xác.
Sau gần hai giờ đồng hồ dò dẫm trong lòng sông, ông Mười phát hiện một quả bom từ trường MK-36 nằm chếch chân Cầu Rào. Dù nguy cơ phát nổ cực cao, ông vẫn bình tĩnh chui xuống bùn lầy, khéo léo dùng dây cáp cố định kíp nổ rồi báo tín hiệu cho đồng đội trên bờ kéo thiết bị kích nổ từ xa.
Một tiếng nổ dữ dội cất lên, cột nước cao hàng chục mét bùng cháy giữa dòng sông Lạch Tray. Quả bom bị tiêu hủy an toàn, chân Cầu Rào vẫn đứng vững. Trong suốt chiến dịch chống phong tỏa năm 1972, cựu chiến binh Nguyễn Văn Mười đã trực tiếp rà phá và vô hiệu hóa hơn 15 quả thủy lôi và bom từ trường, giữ vững mạch máu giao thông cho thành phố Cảng.
