Trận chiến không tiếng súng và bãi dưa lê quê nhà

"Người ta cứ nghĩ hòa bình, cởi bỏ bộ quân phục mốc meo, cất tờ giấy phục viên vào đáy hòm là xong nợ nước. Nhưng về đến nhà, nhìn mái nhà dột nát, nhìn bữa cơm độn sắn độn khoai, tụi ông lại phải bước vào một trận đánh mới: Trận đánh với cái nghèo."

Ngày ông khoác ba lô về làng, mẹ ông gầy sọp đi, tài sản lớn nhất trong nhà là cái xoong nhôm méo mó. Bọn ông – những thằng lính may mắn sống sót trở về – lại gọi nhau xắn tay áo lên, vác cuốc vác xẻng đi khai hoang, làm đường. Bàn tay quen bóp cò súng AK, giờ cầm cuốc cuốc xuống đất sỏi tứa cả máu.

Tuần trước, mấy ông bạn già lính chiến tụi ông rủ nhau lên thăm lại ngọn đồi cũ, đi ngang qua con đường giao thông nông thôn mới được nâng cấp chỗ đoạn Km10, tuyến Tả Thàng đi Nậm Phảng. Đứng giữa mây ngàn gió núi, nhìn đường bê tông phẳng lỳ vắt ngang sườn dốc, tụi ông cứ rơm rớm nước mắt. Đất này ngày xưa tụi ông hành quân qua, lội bùn đến ngang đầu gối, sên vắt bám đầy chân. Nay thấy đường sá thênh thang thế này, mới thấy cái công sức đổ máu ngày trước bõ bàng lắm.

Xong anh em lại lóc cóc kéo nhau rẽ vào tận thôn Mom Đào. Nhìn bà con đang hối hả thu hoạch dưa lê, bãi dưa xanh mướt, quả nào quả nấy chín tới thơm nức cả một khúc triền đồi. Ông lão chủ vườn bổ ngay mấy quả mời mấy ông cựu binh. Cầm miếng dưa lê ngọt lịm, mát lành trên tay, nhìn những nụ cười rạng rỡ của bọn trẻ con chạy nhảy quanh vườn, ông chợt hiểu ra: Máu xương đồng đội ông đổ xuống mặt đất này cằn cỗi năm xưa, chính là để hôm nay những mầm xanh, những trái ngọt này được mọc lên. Hòa bình, nó hiện hữu trong mùi thơm của trái dưa lê quê nhà chứ chẳng ở đâu xa xôi cả.