TRẦN ĐẠI NGHĨA – KHI TRI THỨC TRỞ VỀ VỚI ĐẤT NƯỚC
Vũ Thị Ánh Nguyệt
Năm 1946, giữa lúc đất nước còn bộn bề sau Cách mạng Tháng Tám, Chủ tịch Hồ Chí Minh có một cuộc gặp với một trí thức Việt Nam vừa từ nước ngoài trở về.
Người ấy là Phạm Quang Lễ, một kỹ sư được đào tạo ở Pháp.
Ông từng có cơ hội làm việc trong những điều kiện khoa học hiện đại.
Nhưng ông đã trở về Việt Nam.
Chủ tịch Hồ Chí Minh giao cho ông nhiệm vụ nghiên cứu, chế tạo vũ khí phục vụ kháng chiến và đặt cho ông tên mới: Trần Đại Nghĩa.
Từ đây, một nhà khoa học bước vào một lĩnh vực mà trước đó Việt Nam gần như không có nền tảng công nghiệp: nghiên cứu vũ khí.
Trong những năm kháng chiến chống Pháp, các cơ sở quân giới được xây dựng trong điều kiện vô cùng thiếu thốn.
Không có nhà máy hiện đại.
Không có máy móc đầy đủ.
Không có nguồn nguyên liệu ổn định.
Nhưng những người làm khoa học vẫn tìm cách tận dụng những gì có thể có.
Trần Đại Nghĩa trở thành một trong những người đặt nền móng cho ngành quân giới Việt Nam.
Năm 1948, ông được phong quân hàm Thiếu tướng.
Năm 1952, ông được phong danh hiệu Anh hùng Lao động.
Có những người ra trận với khẩu súng trên tay.
Cũng có những người ra trận bằng kiến thức mà mình đã học được.
Trần Đại Nghĩa cho thấy một điều giản dị mà sâu sắc:
Khi đất nước cần, tri thức không còn là hành trang của riêng một người. Nó trở thành tài sản để phụng sự Tổ quốc.
