Trần Đại Nghĩa – Người đặt nền móng cho ngành quân giới Việt Nam

Trần Đại Nghĩa tên thật là Phạm Quang Lễ, sinh năm 1913 tại Vĩnh Long. Ông được học tập trong nước rồi sang Pháp nghiên cứu khoa học và kỹ thuật.

Năm 1946, ông trở về Việt Nam và tham gia công cuộc kháng chiến. Với kiến thức về kỹ thuật quân sự, ông được giao nhiệm vụ xây dựng ngành quân giới.

Trong điều kiện Việt Nam lúc đó thiếu thốn nghiêm trọng về vũ khí và trang thiết bị, việc tự nghiên cứu và sản xuất vũ khí có ý nghĩa rất quan trọng. Trần Đại Nghĩa cùng các cộng sự tham gia nghiên cứu, chế tạo nhiều loại vũ khí phục vụ chiến trường.

Sau Chiến dịch Việt Bắc Thu – Đông 1947, ông được phong quân hàm Thiếu tướng vào ngày 28/5/1948. Năm 1949, ông đồng thời đảm nhiệm chức vụ Cục trưởng Cục Quân giới và Cục trưởng Cục Pháo binh.

Những công việc của ông góp phần giúp quân đội Việt Nam từng bước nâng cao khả năng tự sản xuất trang bị phục vụ chiến đấu. Ngành quân giới do ông tham gia xây dựng sau đó tiếp tục phát triển và phục vụ các chiến dịch lớn, trong đó có Chiến dịch Biên giới năm 1950 và Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Năm 1952, Trần Đại Nghĩa được phong danh hiệu Anh hùng Lao động, là một trong bảy Anh hùng Lao động đầu tiên của Việt Nam.

Ông là một trường hợp đặc biệt trong lịch sử Việt Nam: một nhà khoa học sử dụng kiến thức kỹ thuật của mình để phục vụ đất nước trong thời chiến.