Trần Đại Nghĩa – Nhà bác học từ bỏ vinh hoa để chế tạo vũ khí cho Tổ quốc
Năm 1946, một kỹ sư Việt Nam đang có cuộc sống và sự nghiệp tốt tại Pháp quyết định trở về nước theo Chủ tịch Hồ Chí Minh. Người kỹ sư ấy là Phạm Quang Lễ. Trở về Việt Nam, ông được Bác Hồ đặt tên mới là Trần Đại Nghĩa và giao một nhiệm vụ vô cùng khó khăn: xây dựng ngành quân giới, nghiên cứu chế tạo vũ khí phục vụ cuộc kháng chiến. Từ những điều kiện thiếu thốn của chiến khu, ông cùng đồng đội nghiên cứu thành công súng và đạn Bazooka, súng SKZ cùng nhiều loại vũ khí khác.
Một trong những thành tựu nổi bật của Trần Đại Nghĩa và các cộng sự là nghiên cứu, chế tạo súng và đạn Bazooka, sau đó là súng không giật SKZ.
Những vũ khí này đã được sử dụng trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.
Trần Đại Nghĩa vốn nổi tiếng là người hiền lành, ít nói.
Nhưng khi bước vào công việc nghiên cứu, ông lại vô cùng quyết đoán và say mê.
Chính vì sự đối lập ấy, Đại tướng Võ Nguyên Giáp từng gọi ông bằng một biệt danh rất đặc biệt:
“Ông Phật làm súng.”
Đó là một cách gọi vừa gần gũi vừa thể hiện sự kính trọng đối với người kỹ sư đã dành tài năng của mình cho kháng chiến.
Trong những trận chiến đầu tiên, Bazooka do quân giới Việt Nam chế tạo đã được đưa vào chiến đấu.
Một trong những chiến công thường được nhắc đến là việc sử dụng Bazooka trong trận đánh ở chùa Trầm năm 1947.
Những khẩu súng chống tăng do các kỹ sư và công nhân Việt Nam chế tạo đã giúp bộ đội có thêm phương tiện đối phó với xe tăng, xe bọc thép của đối phương.
Đối với một đất nước còn nghèo và đang phải kháng chiến, đó là một thành quả có ý nghĩa rất lớn.
Nó chứng minh rằng:
Trong điều kiện thiếu thốn, trí tuệ và ý chí vẫn có thể tạo ra những sản phẩm đáp ứng yêu cầu chiến trường.
