Trần Đại Nghĩa – “Ông vua vũ khí” của Việt Nam
Câu chuyện về Giáo sư, Viện sĩ, Thiếu tướng Trần Đại Nghĩa – người bỏ mức lương 22 lượng vàng ở Pháp theo Bác Hồ về nước, trở thành người đặt nền móng cho ngành công nghiệp quốc phòng Việt Nam.

Trần Đại Nghĩa tên thật là Phạm Quang Lễ, sinh ngày 13 tháng 9 năm 1913 tại xã Chánh Hiệp, huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long trong một gia đình nhà giáo nghèo. Mồ côi cha từ nhỏ, ông được mẹ và chị gái tần tảo nuôi ăn học.
Với trí thông minh và ý chí nghị lực, năm 1935 ông sang Pháp du học. Trong hơn 11 năm ở trời Âu, ông lần lượt lấy 6 bằng đại học và tương đương (kỹ sư cầu đường, kỹ sư điện, cử nhân toán, kỹ sư hàng không…). Dù đang hưởng mức lương cao tương đương 22 lượng vàng mỗi tháng, năm 1946 ông quyết định từ bỏ tất cả để theo Chủ tịch Hồ Chí Minh về nước tham gia kháng chiến.
Ngày 5 tháng 12 năm 1946, Bác Hồ đặt cho ông cái tên mới: Trần Đại Nghĩa và giao cho ông làm Cục trưởng Cục Quân giới. Từ những căn hầm, xưởng tạm bợ ở chiến khu Việt Bắc, ông cùng đồng đội đã nghiên cứu, chế tạo thành công súng bazooka, súng không giật, bom bay… góp phần quan trọng vào chiến thắng Điện Biên Phủ và toàn bộ cuộc kháng chiến chống Pháp.
Ông được phong quân hàm Thiếu tướng năm 1948, Anh hùng Lao động năm 1952, Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Liên Xô năm 1966. Đại tướng Võ Nguyên Giáp từng gọi ông là “Ông Phật làm súng”.
Giáo sư Trần Đại Nghĩa mất ngày 9 tháng 8 năm 1997 tại TP. Hồ Chí Minh, hưởng thọ 84 tuổi. Cả cuộc đời ông là tấm gương sáng về lòng yêu nước, trí tuệ và sự cống hiến thầm lặng vì độc lập dân tộc.



