Trận đánh Bến Chuối – Mưu trí và kiên cường của du kích Long Toàn

Hiệp định Paris được ký kết ngày 27/01/1973 có nghĩa là quân Mỹ và quân đội các nước chư hầu của Mỹ phải rút khỏi Việt Nam, sau khi có Hiệp định Paris, tâm lý chán nản, sợ Mỹ bỏ rơi diễn ra tràn lan trong hàng ngũ địch. Tuy nhiên, với bản chất hiếu chiến, Mỹ - Ngụy trắng trợn vi phạm Hiệp định Paris tiếp tục thực hiện chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” bằng các chiến dịch: “Tràn ngập lãnh thổ”; “Bình định cấp tốc” diễn ra trên chiến trường Trà Vinh cực kỳ ác liệt. Trước tình huống khó khăn này, Chi bộ xã Long Toàn được Huyện ủy Duyên Hải triệu tập hội nghị, lãnh đạo công tác tư tưởng, củng cố tổ chức, truyền đạt quyết tâm của Huyện ủy là: Đánh địch để củng cố, bảo vệ Hiệp định Paris, không mơ hồ, hòa hoãn với địch trong tình thế vùng giải phóng xã Long Toàn đã bị lấn chiếm đóng đồn.

Sau khi địch đóng xong các đồn Bến Chuối, Phước An, Phước Trị thì lực lượng Bảo an rút đi. Ban chỉ đạo chống lấn chiếm của huyện và chi bộ xã Long Toàn đưa du kích ấp, bao đồn, khống chế tầm hoạt động của địch. Du kích vận động nhân dân làm pháo đài cho du kích đứng chân bao vây địch trong đồn, làm cho bọn lính địch đóng giữ đồn bốt càng ngày càng nguy khốn hơn. Pháo đài là một cái khung bằng gỗ cao 4 - 5 mét, được đặt trên ngọn đồi cát rất gần đồn địch, quanh khung gỗ này người ta đắp một bức tường cát mà súng bộ binh hoặc pháo tay XM 79 của địch bắn không qua được và quanh bức tường cát của pháo đài, người ta chừa những “lỗ châu mai” để cho người du kích trong pháo đài từ trên cao quan sát được hoạt động của lính địch trong đồn, hễ bọn địch ra khỏi đồn là bị anh em du kích nổ súng buộc địch quay vào. Do chưa có khả năng đánh tiêu diệt đồn địch nên du kích xây pháo đài, bao vây đồn địch bằng cách này tháng này qua tháng khác. Địch trong đồn hết đạn dược, lương thực không tiếp tế được, thương vong không cứu chữa kịp buộc phải bỏ đồn rút chạy. Trong một trận chống càn đánh bọn can viện giải tỏa, các chiến sĩ và đồng bào đã dùng mưu mẹo đẩy lùi một đại đội bảo an giải tỏa cho đồn Bến Chuối, trận đánh diễn ra như sau:

Đồn Bến Chuối đóng trên động cát lở (nên còn gọi là đồn Động Lở) do một trung đội dân vệ đóng giữ đang bị du kích bao vây, hoang mang đòi bỏ chạy. Bọn chỉ huy chi khu đưa một đại đội bảo an từ Long Khánh đến giải tỏa, khi đại đội bảo an địch gần đến đồn, anh em du kích bám pháo đài dùng một cây trúc nhỏ và dài cắm trên ngọn pháo đài bên chiến hào bao vây. Đồng bào cố tình chỉ vào pháo đài cho bọn lính can viện nhìn thấy và nói: “Hình như có bộ đội lớn” (bộ đội chủ lực), vì ở xa nên chỉ nhìn thấy cây trúc mờ mờ và có cơ sở bình vận ta trong đơn vị bảo an địch bàn nhau: “Hình như cây ăng-ten máy truyền tin, chắc có lẽ là bộ đội lớn, vào đó coi chừng chết hết!”. (Lúc này du kích xã chưa có máy truyền tin). Thế là cả đại đội bảo an địch đi can viện cho đồn Bến Chuối bị du kích chống càn sợ sơ mấy phát súng đã rút về chi khu, bỏ mặc cho đồn Bến Chuối tiếp tục bị du kích bao vây uy hiếp.

Tháng 11/1973, du kích xã Long Toàn phối hợp với tiểu đoàn 501 phục kích đánh thiệt hại nặng 1 tiểu đoàn bảo an chi khu tại lộ 12 khi bọn này ra lấn chiếm vùng mới giải phóng. Tháng 9/1974, du kích xã Long Toàn phối hợp cùng tiểu đoàn 509 tấn công đánh tiêu diệt đồn Phước Trị đóng tại chợ cũ Long Toàn do 1 trung đội dân vệ đóng giữ thu toàn bộ vũ khí. Đồn Bến Chuối hoang mang bỏ chạy, ấp Bến Chuối được giải phóng. Ngày 13/9/1974, du kích xã Long Toàn phối hợp với tiểu đoàn 509 và địa phương quân huyện chặn đánh đẩy lùi 2 tiểu đoàn bảo an tiểu khu Trà Vinh 404 và 522 được địch đổ quân can viện các đồn bốt còn lại trong xã. Đến ngày 12/10/1974, các đồn Phước An, Bến Chuối, Long Thạnh mới tái chiếm đã hoang mang, tiếp tục rút chạy.