TRẬN ĐÁNH CHỈ CÒN LẠI Ý CHÍ CON NGƯỜI (1)
Tập trung khắc họa giá trị của ý chí và niềm tin đồng đội khi xe tăng 363 đơn độc giữa vòng vây, yếu tố tinh thần đã thay cho đạn dược để giữ vững mũi tiến công, tiến tới giải phóng Phước Long.
Ông Liêm nói rằng có những trận đánh, vũ khí chỉ còn là cái vỏ, mọi thắng bại nằm ở ý chí con người. Phước Long ngày 2.1.1975 là thời điểm như thế đối với kíp xe tăng 363.
Sau khi tuyến phòng ngự vòng ngoài bị phá vỡ, ba xe tăng nhận lệnh đột phá thẳng vào trung tâm thị xã theo hướng ngã ba Tư Hiền – trại Lê Lợi. Địch tập trung lực lượng rất mạnh, hỏa lực chống tăng bắn chặn chồng lớp. Bộ binh đi cùng thương vong nhiều, một xe bạn hết đạn phải lùi, xe còn lại kẹt pháo. Chỉ còn 363 với ít đạn dược và bốn con người trong buồng xe chật hẹp.
Trong tiếng máy gầm và tiếng đạn gõ vào vỏ thép, họ hiểu rằng mình đang đứng ở lằn ranh sinh tử. Lái xe rất trẻ, pháo thủ căng mắt qua kính ngắm, còn trưởng xe phải tính toán đường cơ động giữa vòng vây. Đạn dược cạn dần, nhưng niềm tin vào nhau lại đầy lên rất lạ.
Ông đã động viên anh em: “Chỉ cần còn chúng ta trên 363, trận đánh vẫn sống.” Câu nói ấy làm cả buồng xe lặng đi rồi ấm dậy. 363 tiến từng đoạn, lúc ẩn mình sau dãy nhà, lúc zigzag tránh đạn, nhử địch lộ khỏi công sự rồi bất ngờ nổ súng. Mỗi phát pháo được cân nhắc như những nước cờ cuối cùng.
Ý chí ấy làm địch rối loạn, không hiểu vì sao chỉ một xe mà dám thọc sâu như vậy. Khi lực lượng ta được tăng cường, bộ binh theo 363 tràn vào, thế trận đảo chiều. Đến chiều, Phước Long hoàn toàn được giải phóng – khoảnh khắc lịch sử của cả chiến dịch và của chính kíp xe.
Sau Phước Long, ông còn tham gia Xuân Lộc, đánh chiếm Trạm Bom, sân bay Biên Hòa… Những địa danh ấy bước ra từ ký ức gia đình tôi như chứng nhân của những con người bình thường làm nên điều phi thường. Danh hiệu Anh hùng LLVTND được phong tặng cho ông, nhưng ông luôn nhắc tới anh em trên 363 như phần linh hồn của trận đánh.
Năm 1987, Thiếu tá Nguyễn Xuân Liêm về nghỉ hưu, trở lại quê hương, tiếp tục cống hiến trong Hội Cựu chiến binh xã. Chủ tịch Hội – ông Hải – vẫn coi ông là tấm gương sáng để truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ. Còn tôi, người cháu hôm nay, hiểu rằng chúng tôi đang được sống yên bình nhờ một thế hệ đã giữ vững ý chí đến tận cùng.
Mỗi tối nhìn ông bên bếp lửa, tôi lại nghĩ tới tiếng động cơ 363 năm xưa. Tôi tin rằng chỉ cần những ký ức ấy còn được kể lại, trận đánh của ý chí con người sẽ không bao giờ mất, để chúng tôi biết sống tiếp cuộc đời của những người đã hi sinh.
