Bài viết

Trận Đánh Ngoài Khơi Xa – Giải Phóng "Địa Ngục Trần Gian" Phú Quốc

An Giang25/06/2026Lưu Minh QUân (Xã Đoàn Long Thạnh)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Trận Đánh Ngoài Khơi Xa – Giải Phóng "Địa Ngục Trần Gian" Phú QuốcBối cảnh lịch sử: "Cù lao xương trắng" trước giờ GVào những ngày cuối tháng 4 năm 1975, khi đại quân ta mở Chiến dịch Hồ Chí Minh tiến như vũ bão đánh chiếm các tỉnh Nam Bộ, thì tại đảo ngọc Phú Quốc (Kiên Giang) – hòn đảo lớn nhất Việt Nam nằm biệt lập giữa biển khơi – tình hình diễn ra vô cùng phức tạp.Lúc bấy giờ, Phú Quốc không chỉ là căn cứ Hải quân lớn của chính quyền Sài Gòn (vùng 4 Duyên hải) mà còn là nơi đặt Trại giam tù binh chiến tranh Phú Quốc – nơi được mệnh danh là "địa ngục trần gian". Địch tập trung tại đây một lực lượng quân sự rất mạnh gồm hàng ngàn lính bảo an, cảnh sát, hiến binh và các tàu chiến liên tục tuần tra quanh đảo.Khi các tỉnh ven biển miền Tây lần lượt bị quân ta giải phóng, Phú Quốc trở thành cái túi đón làn sóng tàn quân, sĩ quan, ác ôn từ đất liền chạy trốn ra đảo bằng tàu bè, khiến tình hình an ninh tại đây căng thẳng tột độ. Nhóm chỉ huy quân đội Sài Gòn trên đảo cậy thế có tàu chiến và đường hàng không đã âm mưu cố thủ, biến Phú Quốc thành một pháo đài cô lập ngoài khơi để chờ cơ hội tháo chạy ra nước ngoài.Kế hoạch nổi dậy thần tốc từ lòng đất và đất liềnĐứng trước thời cơ lịch sử, Ban Kháng chiến huyện Phú Quốc phối hợp cùng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Rạch Giá (nay là Kiên Giang) quyết định phải giải phóng đảo ngay trong ngày 30/4, không để địch kịp phá hủy các cơ sở hạ tầng hoặc tàn sát các chiến sĩ cách mạng còn bị giam giữ.Kế hoạch được vạch ra theo thế trận "trong nổi dậy, ngoài tiến công": Lực lượng vũ trang địa phương (gồm các đại đội du kích huyện) sẽ phối hợp với lực lượng chính trị tại chỗ và đặc biệt là hàng trăm tù binh trung kiên vừa tự giải thoát ra khỏi các phân khu trại giam.Thời khắc rạng sáng ngày 30/4/1975: Nhận được tín hiệu từ đất liền qua radio về việc quân ta đang tiến vào cửa ngõ Sài Gòn, các tổ tự quản của tù binh trong nhà tù Phú Quốc đã đồng loạt nổi dậy. Họ dùng gậy gộc, gạch đá đánh sập hàng rào, chế ngự lính gác và chiếm kho súng của địch tại các phân khu để tự trang bị vũ khí.Mũi tiến công từ rừng núi: Cùng lúc đó, các cánh quân du kích của huyện Phú Quốc từ căn cứ lòng chảo và rừng già tràm đồng loạt tiến quân xuống các trục đường chính, bao vây chi khu quân sự quận và sân bay Dương Đông.Cuộc chiến nghẹt thở và giờ phút chiến thắngTrưa ngày 30/4/1975, khi loa phóng thanh vang lên lời tuyên bố đầu hàng không điều kiện của Tổng thống Dương Văn Minh, ngọn lửa đấu tranh trên đảo Phú Quốc bùng cháy dữ dội hơn bao giờ hết.Địch hoảng loạn tháo chạy: Nghe tin chính quyền trung ương sụp đổ, hệ thống chỉ huy của địch trên đảo hoàn toàn tan rã. Tên Quận trưởng Phú Quốc cùng các sĩ quan cao cấp hoảng hốt dẫm đạp lên nhau chạy ra bến cảng An Thới nhằm xuống tàu chiến di tản. Tuy nhiên, các ngả đường ra cảng đã bị lực lượng du kích và tù binh nổi dậy chốt chặn.Trận đánh tại sân bay và căn cứ Hải quân: Lực lượng vũ trang Phú Quốc nhanh chóng nổ súng đánh chiếm sân bay Dương Đông, đập tan sự kháng cự yếu ớt của nhóm hiến binh cố thủ. Một mũi tiến công khác áp sát, buộc lực lượng Cảnh sát dã chiến và phòng thủ bờ biển phải hạ vũ khí đầu hàng.Giờ phút lịch sử: Đến khoảng 19h00 ngày 30/4/1975, lá cờ Mặt rận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam đã được kéo lên tung bay trước gió biển trên đỉnh cột cờ Chi khu quân sự Phú Quốc và Dinh quận trưởng.Trận đánh kết thúc thắng lợi hoàn toàn mà không tốn quá nhiều xương máu nhờ sự kết hợp mưu trí giữa đòn tấn công tâm lý và sự nổi dậy kịp thời của các chiến sĩ cách mạng. Toàn bộ đảo ngọc Phú Quốc được giải phóng hoàn toàn cùng ngày với đất liền.Ý nghĩa lịch sửChiến thắng giải phóng Phú Quốc vào ngày 30/4/1975 có ý nghĩa chiến lược vô cùng to lớn. Quân và dân Kiên Giang đã đập tan âm mưu biến hòn đảo thành căn cứ cố thủ cuối cùng của địch, bảo vệ vẹn toàn chủ quyền biển đảo thiêng liêng phía Tây Nam của Tổ quốc.Đặc biệt, trận đánh này đã chính thức đóng cửa vĩnh viễn "địa ngục trần gian" Phú Quốc, tự do hóa cho hàng ngàn chiến sĩ cách mạng bị tù đày, viết nên cái kết có hậu và kiêu hùng cho trang sử thời hoa lửa của vùng đất Kiên Giang.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn