TRẬN GIÀNH LẠI CỐI GIÃ GẠO Ở THÁI THỤY

Năm 1948, ở xã Thụy Dũng, quân Pháp đóng đồn và chiếm luôn cối giã gạo lớn của làng để cho lính ăn, khiến dân phải giã tay rất cực khổ. Dân quân xã quyết tâm lấy lại.

Đêm ấy trăng mờ, gió biển rít từng hồi. Tổ du kích do anh Đỗ Văn Mão dẫn đầu, chỉ có 6 người, mang theo dây thừng và một con trâu đực khỏe nhất làng. Họ men theo con đường rậm cỏ, bò sát tường đồn Pháp. Tiếng lính cười nói vọng ra, hơi rượu sặc sụa.

Khi lính gác thay phiên, anh Mão ra hiệu. Du kích nhanh như cắt chui vào gian bếp đồn, tháo dây buộc cối. Cối gạo nặng gần cả tạ nên cả nhóm phải rướn người đẩy ra ngoài, rồi buộc vào trâu. Con trâu kéo đi lặng lẽ như hiểu đang làm việc lớn.

Đến cánh đồng thì địch phát hiện, bắn loạn xạ. Cả nhóm lao xuống mương, chỉ để lại cối gạo nằm chỏng chơ giữa ruộng. Trâu bị sượt một viên, lồng lên, nhưng vẫn chạy được. Anh Mão bò lên, cắn răng kéo dây. Đạn bay vù vù trên đầu, đất văng khắp mặt.

Cuối cùng, trời hửng sáng khi họ đưa được cối về đến đình làng. Người già, trẻ nhỏ ùa ra. Có cụ khóc:
— “Cối gạo về rồi, làng sống rồi con ơi!”
Ngày hôm đó cả làng giã gạo không phải trả cho địch nữa.