Trần Hưng Đạo
Trần Hưng Đạo và chiến thắng Bạch Đằng năm 1288
Trần Hưng Đạo và chiến thắng Bạch Đằng năm 1288
Nhắc đến những vị anh hùng dân tộc vĩ đại của Việt Nam, không thể không nhắc tới Trần Hưng Đạo, tên thật là Trần Quốc Tuấn. Ông là vị Quốc công Tiết chế tài ba đã lãnh đạo quân dân Đại Việt ba lần đánh bại đội quân Nguyên – Mông hùng mạnh, được xem là đội quân thiện chiến nhất thế giới lúc bấy giờ. Đỉnh cao trong sự nghiệp cầm quân của ông chính là chiến thắng Bạch Đằng năm 1288 – một chiến công lẫy lừng đi vào lịch sử.
Cuối thế kỷ XIII, sau khi chinh phục nhiều vùng lãnh thổ rộng lớn ở châu Á và châu Âu, đế quốc Nguyên – Mông tiếp tục âm mưu xâm lược Đại Việt. Chúng tin rằng với lực lượng hùng hậu cùng kinh nghiệm trận mạc dày dạn, việc đánh chiếm nước ta chỉ là vấn đề thời gian. Tuy nhiên, chúng đã gặp phải sự kháng cự mạnh mẽ của toàn dân dưới sự chỉ huy tài tình của Trần Hưng Đạo.
Ngay từ đầu cuộc kháng chiến, ông đã chủ trương tránh đối đầu trực diện khi địch còn mạnh, thực hiện kế sách “vườn không nhà trống”, khiến quân Nguyên thiếu lương thực, mệt mỏi và suy yếu dần. Đồng thời, quân dân Đại Việt liên tục tổ chức những trận đánh nhỏ để tiêu hao sinh lực đối phương.
Khi nhận thấy quân Nguyên buộc phải rút lui theo đường sông Bạch Đằng, Trần Hưng Đạo quyết định chọn nơi đây làm trận quyết chiến chiến lược. Ông cho quân bí mật đóng hàng nghìn cọc gỗ lớn dưới lòng sông. Những cọc này được vót nhọn và cắm ở những vị trí mà khi thủy triều lên sẽ bị nước che lấp hoàn toàn.
Ngày 9 tháng 4 năm 1288, đoàn chiến thuyền của quân Nguyên tiến vào cửa sông Bạch Đằng. Quân ta dùng thuyền nhẹ ra khiêu chiến rồi giả vờ thua chạy, nhử quân địch tiến sâu vào khu vực đã bố trí cọc. Khi thủy triều rút xuống, toàn bộ chiến thuyền lớn của quân Nguyên mắc cạn trên bãi cọc. Đó cũng là lúc quân dân Đại Việt từ nhiều hướng đồng loạt xông ra tấn công.
Trận chiến diễn ra vô cùng ác liệt. Hàng trăm chiến thuyền của quân Nguyên bị đâm thủng, lật úp hoặc bốc cháy. Tướng chỉ huy Ô Mã Nhi bị bắt sống, nhiều tướng khác bị tiêu diệt hoặc tử trận. Toàn bộ đạo quân xâm lược bị đánh tan. Chiến thắng Bạch Đằng đã chấm dứt hoàn toàn cuộc xâm lược lần thứ ba của quân Nguyên – Mông đối với Đại Việt.
Không chỉ là một vị tướng tài ba, Trần Hưng Đạo còn để lại nhiều bài học quý giá về lòng yêu nước và nghệ thuật quân sự. Ông từng viết “Hịch tướng sĩ”, một áng văn bất hủ nhằm khích lệ tinh thần chiến đấu của quân dân Đại Việt. Những lời lẽ tha thiết, hào hùng trong bài hịch đã tiếp thêm sức mạnh để quân sĩ quyết tâm chiến đấu bảo vệ Tổ quốc.
Sau khi đất nước thái bình, Trần Hưng Đạo vẫn luôn quan tâm đến việc xây dựng quốc gia và chăm lo đời sống nhân dân. Khi qua đời, nhân dân vô cùng tiếc thương và tôn ông là Đức Thánh Trần. Đến nay, nhiều ngôi đền trên cả nước vẫn thờ phụng ông như một vị anh hùng dân tộc và biểu tượng của trí tuệ, lòng trung quân ái quốc.
Chiến thắng Bạch Đằng năm 1288 không chỉ là niềm tự hào của dân tộc Việt Nam mà còn được các nhà nghiên cứu quân sự trên thế giới đánh giá là một trong những trận thủy chiến xuất sắc nhất trong lịch sử. Câu chuyện về Trần Hưng Đạo nhắc nhở mỗi thế hệ người Việt phải luôn giữ gìn truyền thống yêu nước, đoàn kết và sẵn sàng bảo vệ độc lập, chủ quyền của Tổ quốc.



