TRẦN HƯNG ĐẠO – NGƯỜI CHỈ HUY CHIẾN THẮNG BẠCH ĐẰNG NĂM 1288
Trần Hưng Đạo, tên thật là Trần Quốc Tuấn, là một trong những danh tướng kiệt xuất của lịch sử Việt Nam. Ông giữ vai trò Quốc công Tiết chế, trực tiếp chỉ huy quân đội Đại Việt trong các cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông. Đặc biệt, chiến thắng Bạch Đằng năm 1288 đã thể hiện tài năng quân sự và nghệ thuật chỉ huy xuất sắc của ông, góp phần bảo vệ vững chắc nền độc lập của Đại Việt.
Trần Quốc Tuấn, tức Hưng Đạo Đại Vương Trần Hưng Đạo, là một danh tướng nổi tiếng dưới triều Trần. Ông sinh năm 1228, là con của An Sinh Vương Trần Liễu và thuộc dòng dõi hoàng tộc nhà Trần. Ông được biết đến là một nhà quân sự tài ba, có nhiều đóng góp quan trọng trong công cuộc bảo vệ Đại Việt trước quân xâm lược Nguyên – Mông.
Trong thế kỷ XIII, đế quốc Mông Cổ và nhà Nguyên trở thành một thế lực quân sự rất mạnh. Quân Nguyên – Mông nhiều lần đưa quân xâm lược Đại Việt. Trần Quốc Tuấn đã cùng triều đình nhà Trần tổ chức lực lượng, động viên quân dân và đề ra nhiều kế sách để chống giặc.
Trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông lần thứ hai năm 1285, Trần Quốc Tuấn được giao trọng trách chỉ huy quân đội. Quân dân Đại Việt đã tiến hành nhiều trận phản công và giành thắng lợi, buộc quân Nguyên phải rút khỏi đất nước.
Năm 1287, nhà Nguyên tiếp tục đưa quân xâm lược Đại Việt lần thứ ba. Lần này, quân Nguyên tiến vào nước ta với lực lượng lớn theo cả đường bộ và đường thủy. Quân dân nhà Trần chủ động tổ chức chống giặc, đồng thời thực hiện kế sách làm cho quân địch gặp khó khăn về lương thực và hậu cần.
Sau một thời gian tiến công, quân Nguyên rơi vào tình thế khó khăn và phải tìm đường rút về nước. Nắm được ý định của đối phương, Trần Hưng Đạo quyết định lựa chọn sông Bạch Đằng làm nơi quyết chiến với đạo quân thủy của quân Nguyên.
Trên sông Bạch Đằng, quân Đại Việt đã bố trí một trận địa cọc kết hợp với địa hình sông nước và thủy triều. Quân ta tổ chức nhử quân địch tiến sâu vào trận địa khi nước triều đang lên. Khi nước bắt đầu rút, những bãi cọc hiện ra, khiến nhiều chiến thuyền của quân Nguyên bị mắc kẹt. Quân Đại Việt từ nhiều hướng đồng loạt tiến công.
Trận chiến diễn ra quyết liệt và quân Nguyên chịu tổn thất rất lớn. Nhiều chiến thuyền bị phá hủy, nhiều tướng lĩnh bị bắt. Chiến thắng Bạch Đằng năm 1288 đã đánh tan đạo thủy quân Nguyên – Mông và góp phần quyết định vào thắng lợi của cuộc kháng chiến lần thứ ba.
Chiến thắng Bạch Đằng năm 1288 là một trong những chiến thắng tiêu biểu nhất trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc Việt Nam. Chiến thắng này đã làm thất bại hoàn toàn cuộc xâm lược Đại Việt lần thứ ba của quân Nguyên – Mông, bảo vệ nền độc lập và chủ quyền của đất nước.
Trần Hưng Đạo không chỉ được nhớ đến bởi tài năng quân sự mà còn bởi tinh thần đặt lợi ích của đất nước lên trên lợi ích cá nhân. Ông trở thành biểu tượng tiêu biểu của lòng yêu nước, ý chí độc lập và tài năng chỉ huy của dân tộc Việt Nam.
Câu chuyện về Trần Hưng Đạo và chiến thắng Bạch Đằng năm 1288 để lại nhiều bài học về tinh thần đoàn kết, sự chủ động, khả năng vận dụng điều kiện tự nhiên và quyết tâm bảo vệ độc lập, chủ quyền của dân tộc.
Nguồn:
Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, “Kỷ niệm 726 năm (1288–2014) – Chiến thắng quân Nguyên-Mông lần thứ 3”.
Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, “Phát hiện bãi cọc trong trận thủy chiến trên sông Bạch Đằng năm 1288”.
Báo điện tử Chính phủ, “Tái hiện chiến thắng Bạch Đằng lừng lẫy”, ngày 18/7/2020.



