Trần Hưng Đạo và câu chuyện ba lần chống quân Nguyên – Mông

Lịch sử nhà Trần gắn liền với ba cuộc kháng chiến chống quân Mông – Nguyên vào các năm 1258, 1285 và 1288.

Cuộc xâm lược đầu tiên diễn ra năm 1258. Khi ấy Trần Quốc Tuấn chưa giữ vai trò tổng chỉ huy như trong những cuộc chiến sau. Quân Đại Việt dưới sự lãnh đạo của triều đình đã tiến hành chống trả, đồng thời tận dụng chiến thuật rút lui để bảo toàn lực lượng.

Đến năm 1285, nguy cơ trở nên nghiêm trọng hơn. Nhà Nguyên huy động lực lượng lớn tiến vào Đại Việt từ nhiều hướng. Trần Quốc Tuấn được giao trọng trách chỉ huy quân đội. Ông cùng triều đình tổ chức kháng chiến, ban đầu chủ động rút lui rồi chuyển sang phản công.

Các chiến thắng Hàm Tử, Chương Dương và Tây Kết giúp quân Đại Việt đánh bại quân Nguyên.

Nhưng chiến thắng năm 1285 chưa phải kết thúc. Chỉ ba năm sau, nhà Nguyên tiếp tục chuẩn bị một cuộc xâm lược mới.

Năm 1288, quân Nguyên tiến vào Đại Việt bằng cả đường bộ và đường biển. Đạo quân thủy do Ô Mã Nhi chỉ huy tiến vào sâu trong hệ thống sông ngòi.

Trần Hưng Đạo nhận thấy đây là điểm yếu của đối phương. Ông tổ chức một kế hoạch nhằm đánh vào đoàn thuyền chiến và thuyền vận tải của quân Nguyên trên sông Bạch Đằng.

Kế hoạch ấy dẫn đến trận Bạch Đằng năm 1288, một trong những chiến thắng nổi tiếng nhất lịch sử Việt Nam.

Ba cuộc kháng chiến cho thấy khả năng thích ứng của nhà Trần. Mỗi lần đối phương thay đổi cách đánh, quân Đại Việt lại điều chỉnh chiến lược.

Trần Hưng Đạo đóng vai trò đặc biệt trong việc xây dựng tư tưởng và tổ chức quân đội. Ông hiểu rằng chiến thắng không đến từ một trận đánh riêng lẻ mà từ cả một hệ thống: chuẩn bị lực lượng, giữ vững tinh thần, bảo đảm hậu cần, dựa vào nhân dân và lựa chọn thời cơ.