Trần Hưng Đạo và lời trăn trối của người cha

Trần Quốc Tuấn, sinh năm 1228, là một trong những danh tướng kiệt xuất của lịch sử Việt Nam. Ông nổi tiếng với tài cầm quân và có công lớn trong ba lần kháng chiến chống quân Nguyên – Mông. Nhưng phía sau những chiến công ấy còn có một câu chuyện về gia đình, về mối thù và một lựa chọn làm nên nhân cách của vị tướng.

Cha của Trần Quốc Tuấn là An Sinh Vương Trần Liễu. Trước đó, Trần Liễu từng có mâu thuẫn sâu sắc với vua Trần Thái Tông. Khi lâm bệnh nặng, biết mình sắp qua đời, Trần Liễu gọi con trai đến và trăn trối rằng phải tìm cách giành lại ngôi vua để rửa mối hận của cha.

Trần Quốc Tuấn ghi nhớ lời cha dặn. Ông từng đem chuyện ấy hỏi những người thân cận để xem họ nghĩ thế nào. Khi hỏi người con trai trưởng là Trần Quốc Nghiễn, ông nhận được câu trả lời rằng nếu vì thù riêng mà làm điều bất nghĩa thì dù có thành công cũng sẽ mang tiếng xấu muôn đời. Nghe vậy, Trần Quốc Tuấn rất hài lòng.

Sau đó, ông lại thử hỏi người con thứ là Trần Quốc Tảng. Người con này lại cho rằng cha nên thực hiện lời trăn trối của ông nội. Nghe xong, Trần Quốc Tuấn tức giận và nói rằng nếu người con ấy không sửa đổi suy nghĩ thì ông sẽ không nhìn mặt nữa.

Đến khi đất nước đứng trước họa xâm lược của quân Nguyên – Mông, Trần Quốc Tuấn đã hoàn toàn đặt việc nước lên trên chuyện riêng. Ông cùng triều đình nhà Trần đoàn kết chống giặc, trực tiếp chỉ huy quân đội qua nhiều trận đánh lớn. Năm 1288, ông chỉ huy trận Bạch Đằng, sử dụng thế trận cọc gỗ và lợi dụng thủy triều để đánh tan quân xâm lược.

Câu chuyện về lời trăn trối của Trần Liễu vì thế thường được nhắc đến không chỉ như một giai thoại gia đình mà còn như một bài học về chữ “trung” và chữ “nghĩa”. Trần Quốc Tuấn đã có thể lựa chọn quyền lực để trả mối thù của cha, nhưng ông hiểu rằng nếu đất nước rơi vào cảnh chia rẽ thì kẻ thù bên ngoài sẽ có cơ hội xâm lược.

Bởi vậy, ông đã gác lại thù riêng để bảo vệ đại nghĩa. Chính lựa chọn ấy, cùng với tài năng quân sự và những chiến công hiển hách, đã khiến Trần Hưng Đạo trở thành một trong những vị anh hùng được nhân dân Việt Nam kính trọng nhất.

Sau khi ông mất năm 1300, nhân dân lập đền thờ ở nhiều nơi để tưởng nhớ. Hình ảnh Trần Hưng Đạo không chỉ gắn với những trận đánh vang dội mà còn gắn với một bài học rất sâu sắc: người làm việc lớn phải biết đặt lợi ích của đất nước và nhân dân lên trên lợi ích của bản thân.