Trần Hữu Tước: Người bác sĩ yêu nước và ngọn cờ đầu của ngành Tai Mũi Họng Việt Nam

Trong lịch sử y học và cách mạng Việt Nam, Giáo sư, Bác sĩ Trần Hữu Tước (1913 – 1983, quê ở Bạch Mai, Hà Nội) là một biểu tượng sáng ngời cho tinh thần yêu nước và trí tuệ của giới trí thức Việt Nam. Tốt nghiệp Bác sĩ Y khoa xuất sắc tại Đại học Y khoa Paris năm 1937 và trở thành Bác sĩ nội trú danh giá tại các bệnh viện lớn ở Pháp, ông từng có một tương lai rộng mở, sự nghiệp lừng lẫy và cuộc sống sung túc nơi đất khách. Tuy nhiên, năm 1946, khi Chủ tịch Hồ Chí Minh sang Pháp dự Hội nghị Fontainebleau, cuộc gặp gỡ lịch sử với Bác Hồ đã làm thay đổi hoàn toàn cuộc đời ông. Nghe theo tiếng gọi của Tổ quốc, Bác sĩ Trần Hữu Tước đã quyết định từ bỏ toàn bộ danh vọng, địa vị và sự nghiệp hứa hẹn tại Paris để cùng Bác Hồ trở về Việt Nam phụng sự kháng chiến.

Ngay sau khi về nước, khi cuộc kháng chiến toàn quốc bùng nổ, ông gạt bỏ mọi tiện nghi để lên chiến khu Việt Bắc. Giữa chốn ngàn sâu thiếu thốn đủ đường về thuốc men và dụng cụ y tế, Giáo sư Trần Hữu Tước đã sáng tạo, tận tụy cứu chữa cho hàng vạn thương bệnh binh và nhân dân. Ông trực tiếp tham gia cứu chữa cho các chiến sĩ trong nhiều chiến dịch lớn như Chiến dịch Biên giới 1950, Chiến dịch Điện Biên Phủ 1954, đồng thời đảm nhiệm công tác giảng dạy, đào tạo nên hàng hệ thệ bác sĩ, y sĩ phục vụ cho tuyến đầu chiến trường.

Sau khi hòa bình lập lại ở miền Bắc, Giáo sư Trần Hữu Tước là người sáng lập và giữ cương vị Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, Giám đốc Viện Tai Mũi Họng Trung ương, đồng thời là Giám đốc Đại học Y Hà Nội. Ông được ghi nhận là người đặt nền móng vững chắc cho chuyên ngành Tai Mũi Họng Việt Nam, ứng dụng nhiều phương pháp phẫu thuật hiện đại và đào tạo đội ngũ y bác sĩ đầu ngành cho đất nước. Trong suốt thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, ông tiếp tục lãnh đạo ngành y tế tuyến sau, vừa nghiên cứu khoa học vừa tổ chức cấp cứu, điều trị cho các nạn nhân chiến tranh dưới bom đạn khốc liệt.

Với những cống hiến vô giá cho nền y học và sự nghiệp giải phóng dân tộc, Giáo sư, Bác sĩ Trần Hữu Tước đã vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động (năm 1966), Huân chương Độc lập hạng Nhất và truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về Khoa học Công nghệ đợt I (năm 1996). Cuộc đời của ông mãi mãi là tấm gương ngời sáng về lòng yêu nước tha thiết, sự hy sinh vô điều kiện và tinh thần "lương y như từ mẫu" của người trí thức Việt Nam.