Trận Ngọc Hồi - Đống Đa (1789): Đỉnh cao của hành quân thần tốc và tiến công bộc phá
Đặng Mai Phương
Đứng trước 29 vạn quân Mãn Thanh chiếm giữ Thăng Long, Nguyễn Huệ đã áp dụng lối đánh "nhanh như chớp", lấy ít địch nhiều, đập tan tuyến phòng thủ chắc chắn của giặc.
Hành quân thần tốc và bí mật tuyệt đối: Quân Tây Sơn di chuyển từ Phú Xuân (Huế) ra Bắc Hà (khoảng 500 km) chỉ trong khoảng 10 ngày. Việc vừa đi vừa tuyển quân ở Nghệ An - Thanh Hóa mà vẫn giữ được yếu tố bất ngờ là một kỷ lục trong lịch sử quân sự. Địch hoàn toàn không nắm được thời điểm và quy mô tấn công của quân Tây Sơn.
Chia quân đa mũi, bao vây hiệp đồng: Nguyễn Huệ chia đại quân thành 5 đạo tiến tiến công cùng lúc:
Đạo chủ lực (do ông trực tiếp chỉ huy): Tấn công thẳng vào hệ thống đồn bốt phía Nam Thăng Long (Hà Hồi, Ngọc Hồi).
Đạo Đô đốc Long: Đột kích bất ngờ vào đồn Đống Đa (phía Tây Bắc), thọc sâu vào sào huyệt khiến chỉ huy địch là Sầm Nghi Đống phải thắt cổ tự tử.
Các đạo quân còn lại: Chặn đường rút lui và vu hồi phía sau để chia cắt, uy hiếp tinh thần quân Thanh.
Nghệ thuật công kiên và dùng hỏa lực: Tại đồn Ngọc Hồi – kiên cố nhất của địch, Nguyễn Huệ sử dụng các tấm bện rơm ướt ghép thành "lá chắn di động" che chắn đạn súng cho binh sĩ tiến lên, kết hợp với voi chiến mang đại bác xông thẳng vào phá cửa đồn.
Tác chiến tâm lý: Tiêu diệt đồn Hà Hồi bằng cách bao vây và dùng loa uy hiếp khiến địch hoảng sợ đầu hàng mà không tốn một viên đạn, tạo đà tâm lý hủy diệt cho các trận đánh tiếp theo.
