TRẦN NGỌC HY (BA HY) – NGƯỜI CHỈ HUY DU KÍCH BÁM ĐẤT, BÁM DÂN VÙNG PHỤ CẬN CẦN THƠ

Trần Ngọc Hy, thường gọi là Ba Hy, là một cán bộ chỉ huy du kích tiêu biểu trong những năm tháng kháng chiến ở vùng phụ cận Cần Thơ. Ông được biết đến là người mưu trí, gan dạ, có khả năng tổ chức và chỉ huy lực lượng du kích, đặc biệt là tinh thần gắn bó mật thiết với nhân dân. Trong điều kiện chiến tranh vô cùng khắc nghiệt, ông đã cùng lực lượng du kích địa phương kiên trì bám đất, bám dân, xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân và tổ chức đánh trả nhiều cuộc càn quét của đối phương.

Điểm nổi bật trong cuộc đời hoạt động của Trần Ngọc Hy là quan niệm muốn giữ được địa bàn thì trước hết phải dựa vào nhân dân. Ông không tách lực lượng du kích khỏi cuộc sống của người dân mà hòa mình vào nhân dân, cùng nhân dân xây dựng cơ sở, nắm tình hình và tổ chức chiến đấu.

Trong chiến tranh, vùng phụ cận Cần Thơ có vị trí quan trọng đối với cả hai phía. Đây là địa bàn vừa có ý nghĩa về quân sự, vừa là nơi các cơ quan, cơ sở cách mạng và lực lượng vũ trang cần dựa vào để hoạt động. Vì vậy, đối phương thường xuyên tổ chức các cuộc hành quân, càn quét nhằm phá cơ sở, tiêu diệt lực lượng cách mạng và kiểm soát địa bàn.

Trước tình hình đó, Trần Ngọc Hy đã lựa chọn cách đánh phù hợp với điều kiện của lực lượng du kích. Thay vì đối đầu trực diện khi lực lượng và phương tiện không tương xứng, ông chú trọng đánh nhỏ, đánh bất ngờ, đánh nhanh, tận dụng địa hình và dựa vào sự che chở của nhân dân.

Lực lượng du kích dưới sự chỉ huy của ông luôn tìm cách nắm chắc tình hình hoạt động của đối phương, phát hiện hướng tiến quân, xác định thời điểm và địa điểm thích hợp để tổ chức đánh trả. Những trận đánh như vậy vừa gây tổn thất cho đối phương, vừa khiến chúng luôn phải cảnh giác và khó có thể kiểm soát hoàn toàn địa bàn.

Một trong những phẩm chất đáng quý của Trần Ngọc Hy là sự linh hoạt trong cách đánh. Trong chiến tranh du kích, người chỉ huy không chỉ cần lòng dũng cảm mà còn phải có khả năng phán đoán tình hình, biết khi nào tiến công, khi nào rút lui và làm thế nào để bảo toàn lực lượng.

Ông hiểu rằng lực lượng du kích muốn tồn tại lâu dài phải có sự che chở của nhân dân. Vì vậy, mỗi trận đánh không chỉ nhằm tiêu hao sinh lực đối phương mà còn phải bảo đảm an toàn cho cơ sở cách mạng và người dân.

Chính mối quan hệ mật thiết giữa lực lượng du kích với nhân dân đã tạo nên sức mạnh đặc biệt cho phong trào kháng chiến ở vùng phụ cận Cần Thơ. Người dân cung cấp thông tin, nuôi giấu cán bộ, hỗ trợ lương thực, che chở thương binh và giúp lực lượng du kích nhanh chóng phân tán khi đối phương tiến hành càn quét.

Trong những cuộc càn quét lớn, Trần Ngọc Hy luôn thể hiện bản lĩnh của một người chỉ huy kiên cường và quyết đoán. Khi đối phương có ưu thế về quân số, vũ khí và phương tiện chiến tranh, lực lượng du kích phải dựa vào địa hình, lòng dân và yếu tố bất ngờ để chống lại.

Ông cùng đồng đội kiên trì bám địa bàn ngay cả trong những thời điểm khó khăn nhất. Việc giữ được vùng lõi và các khu vực phụ cận Cần Thơ có ý nghĩa quan trọng đối với hoạt động của các cơ quan cách mạng, bởi đây là những địa bàn tạo thành thế liên hoàn, giúp cán bộ và lực lượng vũ trang có nơi đứng chân, hoạt động và cơ động.

Trần Ngọc Hy không chỉ trực tiếp tổ chức chiến đấu mà còn góp phần xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân. Ông hiểu rằng một lực lượng du kích dù dũng cảm đến đâu cũng khó có thể đứng vững nếu không có sự đồng tình và ủng hộ của nhân dân.

Bởi vậy, hình ảnh của ông gắn liền với những người dân vùng phụ cận Cần Thơ. Ông sống gần dân, hiểu dân, dựa vào dân và bảo vệ dân. Chính điều đó tạo nên niềm tin giữa cán bộ, chiến sĩ với quần chúng.

Trong những năm tháng bom đạn ác liệt, sự gắn bó ấy có ý nghĩa đặc biệt. Khi đối phương tiến hành càn quét, nhân dân vừa là hậu phương, vừa là tai mắt của lực lượng du kích. Những thông tin về tình hình địch được truyền đi nhanh chóng giúp lực lượng cách mạng chủ động đối phó.

Ngược lại, lực lượng du kích dưới sự chỉ huy của Trần Ngọc Hy có nhiệm vụ bảo vệ cơ sở, bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân, góp phần giữ vững niềm tin của quần chúng đối với cách mạng.

Một người chỉ huy du kích giỏi không nhất thiết phải có lực lượng đông hay trang bị hiện đại. Điều quan trọng là biết tạo thế, tạo lực và phát huy sức mạnh của nhân dân. Trần Ngọc Hy đã thể hiện rõ phẩm chất ấy trong quá trình hoạt động của mình.

Những trận đánh của lực lượng du kích vùng phụ cận Cần Thơ dưới sự chỉ huy của ông góp phần làm thất bại nhiều cuộc càn quét của đối phương, bảo vệ cơ sở cách mạng và giữ vững địa bàn. Mỗi chiến thắng tuy có thể không lớn về quy mô nhưng có ý nghĩa quan trọng trong việc làm suy yếu khả năng kiểm soát địa phương của đối phương.

Quan trọng hơn, hoạt động của lực lượng du kích đã tạo điều kiện để các lực lượng cách mạng duy trì thế đứng chân lâu dài. Trong chiến tranh, việc giữ được dân, giữ được đất và giữ được cơ sở nhiều khi có ý nghĩa không kém một trận đánh lớn.

Trần Ngọc Hy vì vậy không chỉ là một người trực tiếp chiến đấu mà còn là một cán bộ có vai trò trong việc duy trì sức sống của phong trào cách mạng ở cơ sở. Ông góp phần biến địa bàn dân cư thành một thế trận phòng thủ rộng lớn, trong đó mỗi gia đình, mỗi người dân đều có thể trở thành một phần của cuộc kháng chiến.

Tinh thần chiến đấu của ông còn thể hiện ở sự kiên cường, không lùi bước trước khó khăn. Trong điều kiện đối phương liên tục càn quét, bom đạn ác liệt và lực lượng cách mạng phải hoạt động trong bí mật, việc bám trụ lâu dài đòi hỏi người cán bộ phải có ý chí rất lớn.

Ông cùng đồng đội không chỉ chống lại sức mạnh quân sự của đối phương mà còn phải vượt qua thiếu thốn về lương thực, thuốc men, vũ khí và thông tin liên lạc. Chính trong những điều kiện ấy, phẩm chất của người chỉ huy được thử thách và tôi luyện.

Có thể nói, “bám đất, bám dân” là nét nổi bật trong phương pháp hoạt động của Trần Ngọc Hy. Ông không coi nhân dân chỉ là lực lượng hỗ trợ mà xác định nhân dân chính là nền tảng để xây dựng lực lượng và duy trì phong trào cách mạng.

Những đóng góp của Trần Ngọc Hy cũng góp phần tô thắm truyền thống chiến tranh du kích của miền Nam nói chung và vùng Cần Thơ nói riêng. Đó là truyền thống lấy yếu chống mạnh, lấy địa hình và lòng dân làm chỗ dựa, phát huy yếu tố bất ngờ và kiên trì đánh địch trong mọi điều kiện.

Hình ảnh Ba Hy vì vậy được gắn với phẩm chất của người cán bộ cơ sở: gần dân, hiểu dân, dựa vào dân; mưu trí trong chiến đấu, kiên cường trong gian khổ và quyết tâm giữ vững địa bàn cách mạng.

Những chiến công của ông không chỉ có ý nghĩa về mặt quân sự mà còn có ý nghĩa về chính trị và tinh thần. Việc giữ vững vùng phụ cận Cần Thơ góp phần bảo vệ an toàn cho cán bộ, cơ sở cách mạng và tạo điều kiện để phong trào quần chúng tiếp tục phát triển.

Trần Ngọc Hy (Ba Hy) là hình ảnh tiêu biểu của người chỉ huy du kích miền Nam – một người chiến sĩ lấy lòng dân làm điểm tựa, lấy địa hình làm thế mạnh, lấy mưu trí làm phương thức chiến đấu và lấy sự kiên cường làm phẩm chất.

Trong lịch sử kháng chiến, bên cạnh những vị tướng và những trận đánh lớn, còn có rất nhiều cán bộ, chiến sĩ du kích âm thầm bám trụ ở cơ sở, trực tiếp bảo vệ từng xóm làng, từng tuyến đường và từng căn cứ. Những con người ấy đã tạo nên thế trận lòng dân, góp phần quan trọng vào sức mạnh của cuộc kháng chiến.