Trần Quang Thường
Trong những ngày tháng 3, kỷ niệm 95 năm ngày thành lập Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (26/3/1931- 26/3/2026). Với nhiều hoạt động ý nghĩa, thật may mắn trong lần dâng hương tại đài tưởng niệm binh đoàn Tây Tiến chúng tôi được gặp các cựu chiến binh của trung đoàn Tây Tiến trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp đã về thăm lại chiến trường xưa.
Đứng bên tượng đài kỷ niệm đoàn quân Tây Tiến tại phường Mộc Châu, tỉnh Sơn La, ông Trần Quang Thường (92 tuổi, nguyên trung đoàn phó trung đoàn Tây Tiến) bùi ngùi hồi tưởng. Đường lên Tây Bắc ngày xưa gian khổ vô cùng, nhiều đồng đội của trung đoàn chúng tôi đã ngã xuống khi mở con đường này. Họ đã quên mình khi chiến đấu với giặc, với thú dữ, với bệnh tật hiểm nghèo…”.
Ông Thường hào hứng kể lại đoàn quân Tây Tiến được thành lập năm 1947 (sau đổi tên là trung đoàn 52) với đủ các thành phần như giải phóng quân ở Việt Bắc về thủ đô Hà Nội, tự vệ chiến đấu Thủ đô, công nhân chế độ cũ, trí thức và đặc biệt có cả những nhà sư...
Tây Tiến đúng là “đoàn binh không mọc tóc” như lời thơ Quang Dũng. Kể về sự tích cái đầu trọc của đoàn binh Tây Tiến, ông Thường rưng rưng nước mắt: “Từ cán bộ đến chiến sĩ đều phải dùng dao, kiếm mài thật sắc để cạo tóc vì chấy rận rất nhiều, không ít anh em đã chết vì chấy rận, sốt rét rừng quật ngã”.
Ông nói rằng “đúng như lời Bác kêu gọi kháng chiến, ai có súng dùng súng, ai có gươm dùng gươm”, đoàn binh Tây Tiến với vũ khí thô sơ, có chiến sĩ người Mường chỉ có cung nỏ mà khiến giặc Pháp phải kinh sợ. Do vậy, chiến sĩ của đoàn binh Tây Tiến hầu như ai cũng giỏi võ thuật, đặc biệt là sức chiến đấu bền bỉ, sẵn sàng hi sinh. Ông Thường tự hào nhìn các đồng đội của mình mà rưng rưng,…
Nói đến đây chúng tôi những thế hệ con cháu sau này cũng bùi ngùi xúc động và thầm biết ơn những hi sinh lớn lao của các anh hùng đi trước để có được sự tự do, hòa bình, hạnh phúc như ngày hôm nay. Chúng tôi sẽ luôn không ngừng phấn đấu, học tập và rèn luyện xứng đáng với châm ngôn và hành động chính của Đoàn Thanh niên cộng sản “Tuổi trẻ Việt Nam – Tiên phong, Bản lĩnh, Đoàn kết, Sáng tạo, Phát triển”.
