Trần Quý Kiên – Nhà cách mạng lớp đảng viên đầu tiên và những chặng đường cống hiến cho độc lập dân tộc

Trần Quý Kiên tên thật là Đinh Xuân Nhạ, sinh năm 1911 tại Bến Nứa, Hà Nội. Khi hoạt động cách mạng, ông sử dụng các bí danh Trần Quý Kiên và Dương Văn Ty. Ông bước vào phong trào chống thực dân Pháp từ năm 1929 và gia nhập Đảng Cộng sản vào tháng 5 năm 1930, ngay khi đảng vừa ra đời.

Năm 1930, ông là một trong ba đảng viên đầu tiên của Đội Tuyên truyền xung phong, tham gia tuyên truyền nhân kỷ niệm Cách mạng Tháng Mười Nga. Vì hoạt động này, ông bị thực dân Pháp truy lùng, bắt giam và kết án 10 năm tù khổ sai, bị giam ở nhiều nhà tù như Hải Phòng, Hỏa Lò và Sơn La trước khi được trả tự do vào cuối năm 1936.

Sau khi ra tù, ông cùng các đồng chí tham gia thành lập Ủy ban sáng kiến, cơ quan lãnh đạo lâm thời của Xứ ủy Bắc Kỳ và Thành ủy Hà Nội, rồi góp phần tái lập Thành ủy Hải Phòng và xây dựng các chi bộ đảng ở Sơn Tây, Hà Đông. Từ năm 1938 đến 1940, ông được bầu vào Ban Thường vụ Xứ ủy Bắc Kỳ, cho đến khi lại bị thực dân Pháp bắt giữ lần thứ hai.

Khi Nhật đảo chính Pháp năm 1945, ông cùng đồng chí vượt ngục và tiếp tục hoạt động cách mạng. Ông giữ vai trò Bí thư Chiến khu Quang Trung, đồng thời phụ trách các địa bàn Sơn La và Lai Châu. Trong kháng chiến chống Pháp, ông đảm nhiệm nhiều cương vị từ Bí thư tỉnh Quảng Yên đến Trưởng ban Kiểm tra Đảng ủy Liên Khu 3, và từ tháng 7 năm 1949 làm Bí thư Đảng ủy ATK Việt Bắc, phụ trách xây dựng Ban Căn cứ địa Trung ương.

Sau năm 1950, ông làm Bí thư đầu tiên của Đảng ủy Khối các cơ quan Dân chính Đảng Trung ương, đồng thời giữ chức Thứ trưởng - Phó văn phòng Thủ tướng Chính phủ, rồi Phó Trưởng ban Tổ chức Trung ương Đảng. Cuối năm 1952, do sức khỏe suy giảm sau nhiều năm hoạt động liên tục, ông được đưa đi điều trị ở nước ngoài một thời gian dài. Khi trở về, ông vẫn tiếp tục nhận nhiệm vụ điều tra, sửa sai trong công tác cải cách ruộng đất tại Vĩnh Phúc, và năm 1958 đảm nhiệm vai trò Bí thư Đảng đoàn, Thứ trưởng thứ nhất Bộ Thủy lợi và Điện lực.

Ông qua đời tại Hà Nội năm 1965 do bệnh nặng. Để ghi nhớ công lao, tên ông được đặt cho nhiều con đường tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và các địa phương khác, và ông được Nhà nước truy tặng Huân chương Sao Vàng. Với đoàn viên, thanh niên hôm nay, cuộc đời Trần Quý Kiên là minh chứng cho lý tưởng sống vì nước, vì dân và tinh thần kiên trì, bền bỉ trong mọi hoàn cảnh.

Nguồn tham khảo: Wikipedia tiếng Việt – "Trần Quý Kiên" (https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Qu%C3%BD_Ki%C3%AAn), nội dung được biên soạn lại theo giấy phép CC BY-SA 4.0.

Ảnh: Retroleo, giấy phép CC BY-SA 4.0 (https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Trong_nh%C3%A0_t%C3%B9_th%E1%BB%B1c_d%C3%A2n_ph%C3%A1p_12.1940.jpg).