"Trần Thị Bắc, người con gái Núi Đôi"
Trần Thị Bắc sinh năm 1932, quê ở Sóc Sơn, Hà Nội. Trong kháng chiến chống thực dân Pháp, vùng Sóc Sơn giữ vị trí quan trọng vì là địa bàn nối khu tự do với vùng địch hậu và tuyến đường hoạt động của cán bộ cách mạng.
Năm 1951, Trần Thị Bắc làm Tổ trưởng du kích Xuân Đoài, đảm nhiệm nhiều công việc như quân báo, cứu thương và binh vận. Với sự nhanh nhạy và khả năng hoạt động bí mật, bà xây dựng được cơ sở trong vùng địch kiểm soát, góp phần cung cấp tin tức và hỗ trợ lực lượng du kích.
Hoạt động của bà bị đối phương phát hiện. Dù bị bắt và tra tấn, Trần Thị Bắc vẫn giữ vững khí tiết. Năm 1954, bà hy sinh khi cuộc kháng chiến chống Pháp đang bước vào giai đoạn quyết định.
Cuộc đời Trần Thị Bắc sau này trở thành nguyên mẫu của nhân vật trong bài thơ "Núi Đôi" của nhà thơ Vũ Cao. Tháng 7/2018, Nhà nước truy tặng bà danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp.



