TRẦN THỊ TÌNH -Người mẹ Cù Lao Phố giữ cơ sở và mất người con duy nhất

Cù Lao Phố và khu vực Tam Phước nằm gần trung tâm Biên Hòa nhưng có nhiều cơ sở cách mạng. Cán bộ hoạt động bí mật thường vào ấp ban đêm để móc nối, xây dựng cơ sở và nắm tình hình. Gia đình có người hoạt động phải giữ vẻ sinh hoạt bình thường, đồng thời che giấu người, tài liệu và chuẩn bị đường rút. Tin hy sinh có thể chỉ được báo bằng một câu ngắn để tránh làm lộ người truyền tin.

Mẹ Trần Thị Tình sinh năm 1917, quê Phước Tân và về sống tại Hiệp Hòa. Chồng Mẹ tham gia kháng chiến chống Pháp và hy sinh, để Mẹ nuôi người con duy nhất Phạm Văn Giữ. Trong các giai đoạn chiến tranh, Mẹ tham gia hoạt động phụ nữ, hỗ trợ cán bộ và giữ mối liên hệ với phong trào tại Cù Lao Phố.

Phạm Văn Giữ tiếp tục con đường của cha, hoạt động tại địa phương. Đêm 11/04/1971, ông hy sinh khi đột nhập ấp Tam Phước để móc nối, xây dựng cơ sở. Mẹ nhận tin ngắn từ cơ sở mật khi đang ở chợ Biên Hòa và phải cố giữ bình tĩnh để trở về nhà an toàn. Năm 1994, Mẹ được phong tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam anh hùng và được địa phương chăm sóc trong những năm cuối đời.

Cách Mẹ nhận tin con hy sinh cho thấy điều kiện hoạt động bí mật. Người báo tin không thể tổ chức một cuộc gặp dài hoặc công khai chia buồn; thông tin chỉ gồm thời gian, nhiệm vụ và việc người con đã mất. Mẹ phải nén cảm xúc giữa nơi đông người để không làm lộ cơ sở.

Phạm Văn Giữ là người con duy nhất, vì vậy Mẹ không còn điểm tựa con cái như nhiều gia đình khác. Nhà nước và địa phương dựng nhà tình nghĩa, thực hiện chế độ chăm sóc, nhưng tư liệu cũng ghi nhận nỗi buồn mất con không thể bù đắp. Câu chuyện giúp phân biệt giữa chính sách tri ân – rất cần thiết – và mất mát tình cảm không thể quy đổi thành vật chất.