Trần Thủ Độ: Người đặt nền móng cho vương triều Trần

Trần Thủ Độ: Người đặt nền móng cho vương triều Trần

Trần Thủ Độ là một nhân vật lịch sử gây nhiều tranh cãi nhưng không ai có thể phủ nhận tài năng và công lao của ông đối với vương triều Trần và dân tộc. Trong bối cảnh nhà Lý suy tàn, chính ông là người đã đạo diễn cuộc chuyển giao quyền lực lịch sử từ Lý Chiêu Hoàng sang Trần Cảnh, mở ra một triều đại hiển hách nhất trong sử Việt. Ông giữ chức Thái sư, điều hành mọi việc đại sự với sự quyết đoán và tinh thần trách nhiệm cao độ.

Trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên Mông lần thứ nhất (1258), khi quân giặc mạnh như vũ bão và nhà vua đang lo lắng hỏi ý kiến, Trần Thủ Độ đã khẳng khái trả lời: "Đầu thần chưa rơi xuống đất, xin bệ hạ đừng lo". Câu nói ngắn gọn ấy đã trở thành liều thuốc tinh thần vô giá, vực dậy ý chí chiến đấu của toàn quân, toàn dân. Ông cũng là người chủ trương thực hiện chính sách "vườn không nhà trống", khiến quân giặc vào kinh thành Thăng Long chỉ thấy những phố phường hoang vắng, không lương thực, từ đó suy yếu và thất bại.

Dù trong cuộc sống ông có những quyết định cứng rắn đến mức nghiệt ngã vì lợi ích của dòng tộc, nhưng về phương diện cá nhân, ông lại là người rất công minh. Có lần, vợ ông xin cho một người làm chức quan nhỏ, ông bảo người đó đến và nói: "Vì ngươi có phu nhân xin cho nên phải chặt một ngón chân để phân biệt với những người thi tuyển khác". Người đó sợ hãi xin thôi, và từ đó không ai dám cậy nhờ cửa quyền của ông nữa. Trần Thủ Độ thực sự là một kiến trúc sư vĩ đại của lịch sử Việt Nam thế kỷ XIII.