Trần Trọng Khiêm – Từ nhà kinh doanh đến sĩ phu yêu nước chống Pháp
Mô tả ngắn: Khi thực dân Pháp nổ súng xâm lược Nam Kỳ, Trần Trọng Khiêm đã từ bỏ cơ nghiệp đồ sộ để đứng vào hàng ngũ kháng chiến.
Năm 1858, thực dân Pháp nổ súng tấn công Đà Nẵng, mở đầu quá trình xâm lược Việt Nam. Ngay sau đó, quân Pháp mở rộng đánh chiếm Gia Định và các tỉnh Nam Kỳ. Đứng trước nguy cơ mất nước, Trần Trọng Khiêm – lúc này đã là một trang chủ giàu có và có ảnh hưởng lớn tại vùng Định Tường – đã không thể khoanh tay đứng nhìn.
Nhờ thời gian sống ở phương Tây, Trần Trọng Khiêm hiểu rõ hơn ai hết về sức mạnh quân sự cũng như bản chất dã tâm của thực dân Pháp. Ông nhận thức rằng đây không chỉ là một cuộc chiến tranh phong kiến thông thường mà là cuộc chiến bảo vệ sự tồn vong của dân tộc. Không ngần ngại, ông đã dùng toàn bộ tài sản, trang trại của mình để làm căn cứ, mua sắm vũ khí và tích trữ lương thảo phục vụ cho cuộc kháng chiến.
Ông chủ động liên lạc và hợp tác với các lãnh tụ nghĩa quân nổi tiếng thời bấy giờ như Trương Định, Nguyễn Trung Trực. Sức ảnh hưởng và uy tín của Trần Trọng Khiêm đã thu hút đông đảo thanh niên trong vùng gia nhập nghĩa quân. Từ một người kinh doanh mát tay, ông trở thành một thủ lĩnh quân sự gan dạ, trực tiếp chỉ huy nhiều trận đánh gây cho quân Pháp nhiều thiệt hại.
Quyết định bỏ qua cuộc sống nhung lụa để dấn thân vào con đường gian khổ, hiểm nguy của Trần Trọng Khiêm phản ánh tinh thần yêu nước nồng nàn của giai cấp trí thức và nhân dân Việt Nam thế kỷ XIX. Lựa chọn của ông là minh chứng sống động cho triết lý: khi tổ quốc lâm nguy, mọi tài sản cá nhân đều trở nên thứ yếu so với độc lập, tự do của dân tộc.
