Trần Văn Lan - NGƯỜI THỢ ĐIỆN VÀ Ý CHÍ SẮT ĐÁ GIỮA NHÀ LAO
Vào những năm cuối thập niên 1920, khi ngọn lửa cách mạng vô sản bắt đầu nhen nhóm khắp các tỉnh đồng bằng Bắc Bộ, nhà máy sợi Nam Định và vùng mỏ Đông Bắc trở thành những chiếc nôi rèn luyện ý chí cho nhiều chiến sĩ kiên trung. Đồng chí Trần Văn Lan, một người con ưu tú của đất Nam Định, chính là hiện thân cho tinh thần quật cường đó. Vừa làm thợ điện tại nhà máy sợi, ông vừa bí mật giác ngộ quần chúng và tích cực tham gia vào tổ chức Việt Nam Thanh niên Cách mạng Đồng chí Hội vào năm 1927. Bằng sự mưu trí, lăn lộn qua nhiều địa bàn từ Nam Định đến Hải Phòng, ông đã lãnh đạo nhiều cuộc bãi công lớn của thợ nhuộm, trở thành một cái tên khiến mật thám Pháp luôn phải ráo riết săn lùng, điên cuồng vây hãm.
Ký ức hoa lửa lẫy lừng và oanh liệt nhất của Trần Văn Lan gắn liền với mốc lịch sử tháng 2 năm 1930. Ngay khi Đảng Cộng sản Việt Nam vừa được thành lập, ông vinh dự được bầu làm Ủy viên lâm thời Ban Chấp hành Trung ương Đảng, trực tiếp phụ trách phong trào cách mạng đầy gian khổ tại địa bàn Hà Nội. Giữa lúc kẻ thù bủa vây gắt gao, thiết lập mạng lưới mật thám dày đặc để triệt hạ đầu não cách mạng, ông vẫn hiên ngang bám trụ, chỉ đạo các tuyến giao thông liên lạc bí mật chạy suốt từ thủ đô về các vùng duyên hải.
Tháng 4 năm 1931, do sự phản bội đê hèn của nội gián dẫn đường, Trần Văn Lan cùng nhiều đồng chí trung kiên đã bất ngờ bị thực dân Pháp vây bắt tại cơ quan bí mật. Biết ông là một trong những nhà lãnh đạo cấp cao của Đảng, Sở mật thám Bắc Kỳ đã áp dụng mọi biện pháp tra tấn tàn bạo, khốc liệt nhất hòng bẻ gãy ý chí và ép ông khai ra cơ sở bí mật. Đối mặt với những trận đòn roi thừa sống thiếu chết, người chiến sĩ ấy vẫn giữ vững khí tiết, giữ trọn lời thề trung thành tuyệt đối với giang sơn và tổ chức, bảo vệ an toàn cho các cơ sở cách mạng của ta. Bất lực trước ý chí sắt đá của ông, Hội đồng đề hình Pháp đã kết án tù khổ sai chung thân và đày ông qua các địa ngục trần gian từ nhà tù Sơn La đến nhà tù Hỏa Lò. Do chế độ giam giữ vô cùng khắc nghiệt và căn bệnh sốt rét ác tính hủy hoại cơ thể, ông đã trút hơi thở cuối cùng tại nhà tù Hỏa Lò vào ngày 14 tháng 12 năm 1934 khi tuổi đời mới 35. Sự ngã xuống đầy bi tráng của đồng chí Trần Văn Lan đã hóa thành bất tử, trở thành một vết son đỏ thắm soi đường cho các thế hệ cách mạng mai sau.
