Trên con đường nở nhiều hoa thắm

“Mấy cuốn sổ nhật ký tôi cần mẫn ghi chép lại những sự kiện xã hội, những diễn biến chiến đấu, ứng xử và cảm xúc của mình, mục đích là để tu dưỡng bản thân và để sau chiến tranh, nếu còn sống, xem lại mình và đồng đội lúc còn trẻ trong kháng chiến ra sao”- Đại tá Tạ Chu, nguyên chiến sĩ thông tin Tiểu đoàn 1 Pháo cao xạ, Quân khu 4, nói khi cho chúng tôi xem tập nhật ký mà ông nâng niu, giữ gìn suốt gần nửa thế kỷ qua. Nguyệt san Sự kiện và Nhân chứng trích đăng phần ghi chép ở những năm 1965-1966, thời kỳ đế quốc Mỹ mở rộng chiến tranh phá hoại ra miền Bắc, cũng là thời điểm anh lính trẻ Tạ Chu bước chân vào chiến trường, đối mặt với những cuộc thử lửa cam go khi đối đầu với quân thù và sự hy sinh của đồng đội, với những suy tư, cảm xúc rất lính…

Ngày 17-1-1965

Sau hai đêm hành quân, chúng tôi về đến khu vực Ca Tang, Khe Ve (xã Thanh Hóa, huyện Tuyên Hóa, tỉnh Quảng Bình). Cũng như mấy ngày ở Vinh, lần này, trên dọc đường hành quân có nhiều điều khiến tôi không sao quên được. Đó là tình thương của nhân dân miền Trung dành cho Bộ đội Cụ Hồ. Những con người có giọng nói “trọ trẹ” ấy đã nhiều lần làm cho những anh bộ đội cứng rắn thế mà phải cảm động rơi nước mắt. Lòng thương của nhân dân như đang thúc giục chúng tôi đi nữa, đi tới mọi miền của quê hương, để bắn rơi thật nhiều máy bay quân xâm lược. Bất kể điều kiện hoàn cảnh nào cũng không cho phép chúng ta phụ tấm lòng của nhân dân.

Ngày 1-2-1965

Hôm nay là ngày Ba mươi Tết. Đây là lần đầu tiên tôi được ăn Tết Nguyên đán trong tư thế sẵn sàng chiến đấu tại núi rừng. Chúng tôi được nhận quà Tết, đặc biệt là rất nhiều thư của các đoàn thể, nhân dân từ các địa phương gửi đến chúc Tết, động viên yên tâm chiến đấu. Ai có dịp được ăn Tết trong hoàn cảnh vừa thiếu thốn tình cảm, vừa thiếu thốn vật chất, lại trong tư thế luôn trực chiến, mà đã chiến thì có thể thắng, có thể không, có mất mát hy sinh… thì mới thấy hết giá trị quý báu của những lá thư và những món quà hậu phương ấy.

Ngày 2-2-1965

Mặc cho trời mưa, đường lầy, chúng tôi vẫn kéo nhau xuống các trận địa pháo cách 3, 4km thăm đồng chí, đồng hương. Đến giờ ăn cơm chiều, nghe tiếng động cơ xe ô tô đi rầm rầm trên Đường 15. Chợt nhớ khi sáng, có mấy đồng chí nói chiều hôm qua, có đoàn xe Trung đoàn 165 của Sư đoàn 312 đi vào Nam chiến đấu qua đường này. Vậy là, mặc trời vẫn mưa, chúng tôi vơ vội mọi thứ gọi là Tết, chạy ngay ra đường (cách 500m). Nhìn thấy đoàn xe cắm đầy lá ngụy trang xanh rờn, chở quân hùng dũng, hiên ngang tiến về phương Nam. Chúng tôi chỉ kịp vội vàng tung lên xe những chiếc bánh chưng lính gói vụng, những chiếc kẹo Hải Hà, bao thuốc lá Tam Đảo. . . mong gửi gắm tình cảm chân tình tới các bạn cùng dòng máu 312 anh dũng, trên đường ra trận.

Ngày 15-1-1966

Hôm qua, tiểu đoàn bắn rơi một F5A, đưa thành tích lên 24 chiếc rồi. Hoan hô các bạn pháo thủ!

Đài có hai báo vụ, mình thì sốt rét nhưng vẫn phải cho Hòe về tuyến nhận quy ước mới. Sốt thì sốt, thông tin phải thông suốt cái đã.

Ngày 4-2-1966

Tết qua nhanh quá! Nay đã là rằm tháng Giêng rồi. Các cụ có câu: “Tết cả năm không bằng rằm tháng Giêng”. Ở chiến trường 559 này, rằm tháng Giêng chẳng có ý nghĩa gì. Bộ đội chỉ biết chiến đấu, chiến đấu và chiến đấu. Nhiệm vụ cao cả nhất lúc này là phải đem lại mùa Xuân vĩnh viễn cho đất nước.

Ngày 27-2-1966

Một ngày đi vào lịch sử Tiểu đoàn 1 Pháo cao xạ, Quân khu 4. 13 giờ, máy bay địch kéo đến khu vực Pắc Pha Năng tập trung oanh tạc vào cả 3 trận địa pháo 37mm. Trận chiến đấu diễn ra 10 phút, ta hy sinh 6 đồng chí và nhiều đồng chí khác bị thương.

13 giờ 40 phút trận thứ 3; 14 giờ 25 phút trận thứ 4. Càng đánh, hỏa lực của ta càng yếu vì có 4 đại đội thì cả 4 đều bị oanh tạc. Chỉ huy sở 3 đại đội Pháo 37 bị sập hầm, đất đá vùi lấp, phải đào bới cấp cứu. Đại đội 1 bị bom na-pan làm cháy trận địa. Bộ đội thương vong nhiều. Mênh mông cánh rừng săng lẻ, la liệt hơn 50 đồng đội đang nằm chờ trời tối, ô tô mới chạy được để đưa về nước. Nhìn thấy cảnh này, ai cũng ngậm ngùi thương xót, rưng rưng nghẹn ngào...

Các đồng chí ơi! Đừng bao giờ quên mất mát to lớn này. Hãy quyết tâm chiến đấu tốt hơn nữa để trả thù cho đồng đội và để cho ngày toàn thắng nhanh đến với cách mạng Việt Nam ta.

Ngày 18-3-1966

Qua chiến đấu, quân số hao hụt. Tối nay, trung đội chỉ huy sinh hoạt lấy tinh thần xung phong xuống các đại đội chiến đấu. Tất cả 100% cán bộ, chiến sĩ của trung đội chỉ huy đều giơ tay tình nguyện. Anh nào cũng nói, nếu được xuống đơn vị thì quyết tâm bắn giỏi hạ gục máy bay Mỹ, nếu không được đi chuyến này thì xin hứa quyết tâm làm việc bằng hai để góp phần khắc phục khó khăn chung của tiểu đoàn.

Ngày 19-3-1966

Có lẽ, đời người làm cách mạng có 3 ngày đáng ghi nhớ nhất, đó là ngày vào Đoàn, ngày vào quân đội và ngày vào Đảng. Hôm nay, tôi vô cùng vinh dự và hạnh phúc có ngày thứ 3 ấy. Trong hang đá le lói ánh đèn pin, thỉnh thoảng có một vài vệt đèn pin soi lối đi tránh các mô đá trong hang, không dám để lộ ánh sáng ra bên ngoài. Không có bàn, ghế, tất cả chi bộ ngồi trên các giường dã chiến nhìn về một hướng…

Ngày 24-6-1966

Từ bên kia biên giới, chúng tôi nghe tin giặc tàn phá quê hương, về đến nơi, được tận mắt thấy đúng như vậy. Bị chiến tranh tàn phá là thế, mà cuộc sống của nhân dân huyện Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh vẫn đàng hoàng, các em nhỏ vẫn tung tăng cắp sách đến trường, trên môi các em luôn nở nụ cười hồn nhiên. Nhân dân ở đây không chạy vào hang đá, không bỏ ruộng đồng, các bà, các mẹ vẫn khoác áo tơi ra đồng duy trì sức mạnh chống Mỹ. Bến sông, người vẫn đông nghịt, áo trắng phấp phới, cười nói râm ran, trên các nóc nhà nhỏ xíu, hằng ngày vẫn tỏa khói nghi ngút. Thật là thanh bình, một sự thanh bình đáng kính nể. Cuộc sống kiên cường này là một sự thách thức với quân Mỹ xâm lược.

Ngày 14-10-1966

Ngày 20-9-1966, Bác Hồ gửi thư khen tiểu đoàn chúng ta. Có lẽ, đây là trường hợp hiếm có, Bác Hồ mới gửi thư khen cấp trung đoàn trở lên. Trong lịch sử, liệu còn tiểu đoàn phòng không nào nữa sẽ vinh dự được Bác Hồ gửi thư khen như vậy? Chúng mình có vinh dự lớn lao được Bác khen thì không thể dừng lại ở sự phấn khởi, mà phải quyết tâm dành nhiều chiến công hơn nữa, đạt thành tích lớn hơn nữa để khỏi phụ tấm lòng của Người.

Ngày 20-10-1966

Mình vừa vượt qua một chặng đường gai góc. Những người đồng đội sống quanh ta, vẫn cứ bình thường giản dị, chiến đấu sống chết một lòng một dạ quyết tâm giành chiến thắng, không ỷ lại, dựa dẫm. Ai cũng cố gắng đạt mục tiêu thắng lợi chung, cũng tự giác làm tròn bổn phận của mình. Cán bộ, chiến sĩ của tiểu đoàn đến nay, mỗi người là một tấm gương quý mình không sao kể hết được. Cá nhân mình còn phải cố gắng nhiều hơn nữa, vượt qua nhiều chặng đường gai góc hơn nữa. Mình tin rằng, trên những chặng đường gai góc ấy sẽ còn nở nhiều hoa thắm hơn nữa.