Triệu Quang Phục – Dạ Trạch Vương Và Nghệ Thuật Chiến Tranh Du Kích

Năm 545, nhà Lương lại cử viên tướng cáo già Trần Bá Tiên đem hàng vạn quân tinh nhuệ sang xâm lược nước Vạn Xuân. Trước sức mạnh vượt trội của kẻ thù, hoàng đế Lý Nam Đế phải lui quân vào vùng núi rừng hiểm trở khu vực Phú Thọ, rồi không may lâm bệnh nặng. Trước khi qua đời tại động Khuất Lão, ngài đã trao lại binh quyền và chiếc bách kiếm cho người tướng trẻ tin cậy nhất của mình: Triệu Quang Phục.

Gánh vác giang sơn trên vai trong bối cảnh ngặt nghèo, Triệu Quang Phục nhận thấy nếu tiếp tục dàn trận đánh chính quy với quân Lương thì cầm chắc phần thất bại. Ông đã đưa ra một quyết định chiến lược thiên tài: rút toàn bộ quân sĩ về vùng đầm lầy Dạ Trạch (Khoái Châu, Hưng Yên). Đây là một vùng đầm lầy rộng lớn, cỏ lau rậm rạp, bùn lầy lội, có nhiều rắn rết, lối đi quanh co hiểm hóc, ngựa chiến không thể đi lại được.

Tại Dạ Trạch, Triệu Quang Phục đã sáng tạo ra nghệ thuật chiến tranh du kích sơ khởi của người Việt. Ban ngày, ông lệnh cho quân sĩ tắt hết khói lửa, nằm im thin thít dưới các bụi cây lau sậy, tổ chức trồng trọt ngầm để tự túc lương thực. Đến đêm, nghĩa quân dùng những chiếc thuyền độc mộc nhỏ, nhẹ, lướt đi êm ru trên đầm lầy, bất ngờ đột kích vào các đồn trại của quân Lương, đốt kho tàng, cướp lương thực vũ khí rồi lại biến mất hút vào bóng đêm trước khi quân giặc kịp hoàn hồn.

Trần Bá Tiên vô cùng điên tiết nhưng bất lực, không tài nào tìm được đại quân của Triệu Quang Phục để tiêu diệt, quân sĩ nhà Lương mệt mỏi, hoang mang, tiến không được mà lùi không xong. Nhân dân quanh vùng kính phục gọi ông là Dạ Trạch Vương (Vua đầm Dạ Trạch). Năm 550, nhân lúc nhà Lương có loạn nội bộ, Trần Bá Tiên phải rút quân về nước, Triệu Quang Phục lập tức phát lệnh tổng tấn công từ đầm Dạ Trạch, đánh tan quân giặc còn lại, giải phóng kinh thành, khôi phục lại nền độc lập cho nước Vạn Xuân và lên ngôi vua, xưng là Triệu Việt Vương.