Trịnh Tố Tâm – “Vua mìn” trên chiến trường và hành trình cống hiến sau ngày đất nước hòa bình

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trịnh Tố Tâm là một trong những chiến sĩ tiêu biểu trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, được biết đến với biệt danh “Vua mìn đèo Hải Vân” bởi những chiến công xuất sắc trong chiến đấu. Ông sinh năm 1945 tại thôn Mỹ Cầu, xã Đồng Tân, huyện Ứng Hòa, thành phố Hà Nội.

Sinh ra trong một gia đình có hoàn cảnh khó khăn, cha mất sớm, người anh trai cả cũng hy sinh trong những năm đầu kháng chiến chống Pháp, Trịnh Tố Tâm lớn lên trên quê hương giàu truyền thống cách mạng. Năm 1965, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ ngày càng ác liệt, dù đang là học sinh, ông đã hưởng ứng phong trào “Ba sẵn sàng”, viết đơn xin nhập ngũ và tình nguyện vào chiến trường miền Nam, được điều động chiến đấu tại chiến trường Quảng Trị - Thừa Thiên.

Trong giai đoạn từ năm 1967 đến 1970, Trịnh Tố Tâm trực tiếp tham gia và chỉ huy đơn vị chiến đấu trong nhiều trận đánh ác liệt. Ông cùng đồng đội đã tiêu diệt nhiều sinh lực địch, phá hủy nhiều phương tiện quân sự, đánh sập các tuyến giao thông quan trọng nhằm cản trở bước tiến của đối phương. Cá nhân ông đã tiêu diệt hơn 270 lính địch, trong đó có 185 lính Mỹ; bắn rơi và phá hủy ba máy bay cùng nhiều phương tiện quân sự khác.

Một trong những chiến công nổi bật của ông là tại khu vực đèo Hải Vân – tuyến đường huyết mạch của địch. Trong một lần trinh sát năm 1968, ông phát hiện lực lượng Mỹ thường tập trung tại một điểm cao gần đường vào lúc rạng sáng nên đã chỉ huy tổ đội bố trí mìn, tiêu diệt và làm bị thương nhiều tên địch. Đầu năm 1970, khi giữ chức Đại đội phó, ông tiếp tục phán đoán chính xác vị trí địch đổ quân, chỉ huy đơn vị đặt mìn tiêu diệt hai trung đội Mỹ.

Với những chiến công đặc biệt xuất sắc, Trịnh Tố Tâm được trao tặng danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ 53 lần và được đồng đội đặt biệt danh “Vua mìn đèo Hải Vân”. Những chiến công của ông cũng khiến đối phương treo thưởng để bắt giữ người được gọi là “con hùm xám đèo Hải Vân”.

Năm 1971, khi mới 27 tuổi, Trịnh Tố Tâm được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Thời điểm đó, ông đang giữ cương vị Đại đội trưởng Đại đội 21 công binh, Đoàn 4, Quân khu Trị Thiên.

Sau ngày đất nước thống nhất, Anh hùng Trịnh Tố Tâm tiếp tục đảm nhiệm nhiều vị trí công tác quan trọng như Bí thư Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, kiêm Tổng Biên tập Báo Lao động và Xã hội. Ở bất kỳ cương vị nào, ông luôn nỗ lực hoàn thành nhiệm vụ, giữ vững phẩm chất của người chiến sĩ cách mạng.

Cuộc đời Trịnh Tố Tâm là hành trình từ người chiến sĩ trên chiến trường đến cán bộ lãnh đạo trong thời bình. Những chiến công, sự hy sinh và tinh thần cống hiến của ông đã trở thành biểu tượng về lòng dũng cảm, ý chí kiên cường của thế hệ chiến sĩ Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ. Anh hùng Trịnh Tố Tâm qua đời năm 1996 do căn bệnh hiểm nghèo, được cho là hệ quả của việc nhiễm chất độc hóa học trong thời gian chiến đấu.