TRỞ VỀ ĐƯA ĐỒNG ĐỘI VỀ VỚI ĐẤT MẸ
Đối với người lính trong chiến tranh, hoàn thành nhiệm vụ là điều thiêng liêng. Nhưng còn một nhiệm vụ khác cũng thiêng liêng không kém, đó là không để đồng đội nằm lại giữa chiến trường.
Sau khi trở lại đơn vị từ Quân y Trung đoàn 27, chiến sĩ Đường Xuân Tam tiếp tục cùng Đại đội C17, Trung đoàn 27 chiến đấu trên chiến trường B5. Những tháng ngày ấy, bom đạn vẫn không ngừng trút xuống vùng đất Quảng Trị. Mỗi cuộc hành quân đều có thể là lần gặp gỡ cuối cùng giữa những người lính.
Trong một trận chiến đấu tại khu vực rừng núi Cam Lộ, đơn vị của ông bất ngờ hứng chịu một trận oanh kích dữ dội của máy bay Mỹ. Bom nổ liên tiếp làm núi rừng rung chuyển, cây cối đổ gãy, đất đá tung mù mịt. Sau đợt ném bom, đội hình đơn vị buộc phải nhanh chóng cơ động để tránh hỏa lực tiếp theo.
Khi điểm quân, một tin đau lòng đến với tất cả mọi người.
Hai đồng đội của ông là anh Thu và anh Trung đã anh dũng hy sinh ngay trên chiến trường.
Trong điều kiện chiến đấu vô cùng khẩn cấp, đơn vị không thể ở lại lâu để đưa các anh về. Những người còn sống chỉ kịp xác định vị trí rồi tiếp tục cơ động theo mệnh lệnh.
Đêm hôm đó, hầu như không ai ngủ được.
Ông Tam kể rằng hình ảnh hai người đồng đội nằm lại giữa cánh rừng cứ hiện lên trong tâm trí mình. Họ mới hôm qua còn cùng nhau ăn chung nắm cơm, cùng đào công sự, cùng vượt bom đạn. Không ai có thể chấp nhận việc để đồng đội mãi mãi nằm lại nơi rừng sâu.
Sáng hôm sau, khi tình hình tạm lắng, ông cùng một tổ công tác tình nguyện xin quay trở lại khu vực vừa diễn ra trận đánh để đưa thi thể hai liệt sĩ về đơn vị.
Ai cũng hiểu đây là nhiệm vụ vô cùng nguy hiểm.
Quân Mỹ thường có chiến thuật sau khi ném bom sẽ bí mật bố trí lực lượng phục kích quanh khu vực nhằm tiêu diệt những đơn vị quay lại cứu thương hoặc thu dọn chiến trường.
Dẫu vậy, không một ai trong tổ công tác chần chừ.
Với những người lính, đồng đội đã hy sinh vẫn phải được trở về với đồng đội.
Men theo những con đường vừa bị bom cày xới, cả tổ lặng lẽ tiến vào khu vực trận địa cũ. Mùi khói bom vẫn còn nồng trong không khí. Những thân cây cháy sém nằm ngổn ngang. Mặt đất loang lổ hố bom.
Sau một hồi tìm kiếm, họ đã tìm thấy thi thể của hai đồng chí Thu và Trung.
Không ai nói với nhau một lời.
Mỗi người lặng lẽ cúi xuống, nhẹ nhàng chỉnh lại quân phục cho đồng đội rồi chuẩn bị cáng các anh trở về.
Thế nhưng, đúng lúc ấy, điều mọi người lo ngại nhất đã xảy ra.
Từ nhiều hướng, quân Mỹ bất ngờ nổ súng.
Đúng như dự đoán, địch đã bố trí một vòng vây phục kích, chờ bộ đội ta quay trở lại.
Những loạt đạn xé toạc không gian yên tĩnh của cánh rừng.
Một đồng chí trong tổ công tác trúng đạn và bị thương.
Tình thế trở nên vô cùng nguy hiểm.
Nếu tiếp tục ở lại, cả tổ có thể bị tiêu diệt.
Nếu rút lui, thi thể hai đồng đội sẽ lại bị bỏ lại giữa chiến trường.
Trong khoảnh khắc sinh tử ấy, ông Đường Xuân Tam đã đưa ra một quyết định táo bạo.
Ông nhanh chóng lợi dụng địa hình rừng núi, bí mật cơ động vòng sang phía sau đội hình địch. Khi quân Mỹ còn tập trung hỏa lực vào tổ công tác phía trước, ông bất ngờ nổ súng đánh thẳng vào sườn đội hình của chúng.
Đòn đánh bất ngờ khiến quân Mỹ hoàn toàn rối loạn.
Bị tiến công từ phía sau, chúng tưởng lực lượng chủ lực của ta đã xuất hiện nên hoảng hốt chống trả trong lúng túng.
Tận dụng thời cơ đó, tổ công tác lập tức đưa đồng chí bị thương cùng thi thể hai liệt sĩ rời khỏi khu vực phục kích.
Sau một thời gian ngắn giao tranh, quân Mỹ buộc phải rút lui.
Nhiệm vụ đã hoàn thành.
Hai người đồng đội cuối cùng cũng được trở về với đơn vị để đồng đội và tổ chức mai táng chu đáo.
Nhiều năm sau, mỗi khi nhắc lại trận đánh ấy, ông Tam không bao giờ nói mình đã lập chiến công lớn. Ông chỉ nhẹ nhàng bảo:
"Lúc ấy chúng tôi chỉ nghĩ phải đưa bằng được anh em về. Không ai muốn đồng đội mình nằm lại giữa rừng."
Chính suy nghĩ giản dị ấy đã làm nên vẻ đẹp cao quý của người lính Cụ Hồ.
Trong chiến tranh, có những chiến thắng được ghi bằng những trận đánh lớn, nhưng cũng có những chiến thắng được ghi bằng lòng nhân nghĩa, bằng sự thủy chung son sắt giữa những người cùng chung chiến hào.
Với thành tích mưu trí, dũng cảm đánh bật quân phục kích, tiêu diệt nhiều tên địch, cứu đồng đội bị thương và đưa thi thể hai liệt sĩ Thu, Trung trở về an toàn, chiến sĩ Đường Xuân Tam được cấp trên biểu dương và đề nghị phong tặng danh hiệu "Dũng sĩ diệt Mỹ" lần thứ hai.
Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, người cựu chiến binh hai lần được phong tặng danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ vẫn luôn nhắc về trận chiến ấy bằng niềm xúc động. Điều khiến ông tự hào không phải là danh hiệu, mà là ông đã cùng đồng đội hoàn thành một lời hứa không thành văn của những người lính năm xưa: dù trong bất cứ hoàn cảnh nào, cũng không bỏ lại đồng đội phía sau, kể cả khi họ đã ngã xuống vì Tổ quốc.
Đó là một nghĩa tình được viết bằng máu, bằng nước mắt và bằng lòng trung thành son sắt với đồng chí, đồng đội. Chính những con người bình dị như ông Đường Xuân Tam đã góp phần làm nên phẩm chất cao đẹp của Bộ đội Cụ Hồ, để hôm nay, mỗi thế hệ người Việt Nam đều hiểu rằng hòa bình được đánh đổi không chỉ bằng những chiến công, mà còn bằng biết bao sự hy sinh thầm lặng và nghĩa tình sâu nặng giữa những người lính.
Thông điệp gửi thế hệ trẻ
"Đồng đội của bác đã nằm xuống khi tuổi đời còn rất trẻ. Điều bác luôn tâm niệm là phải đưa các anh trở về để được yên nghỉ trong lòng đất mẹ. Hôm nay, các cháu không còn phải đối mặt với chiến tranh, nhưng hãy luôn biết trân trọng những người đã hy sinh vì Tổ quốc. Sống có nghĩa, có tình, biết ơn quá khứ và thủy chung với những người đã đồng hành cùng mình chính là cách đẹp nhất để tiếp nối truyền thống của thế hệ cha anh."



