Trở về quê hương và những hơi thở cuối cùng vì dân tộc

Năm 1925, sau nhiều năm bạt mạng và bị quản thúc tại Pháp, Phan Châu Trinh được phép trở về Việt Nam. Khi đó, sức khỏe của ông đã bị suy kiệt nghiêm trọng do những năm tháng tù đày và lao động vất vả.

Dù bệnh tật hiểm nghèo, ông vẫn không ngừng nghỉ cống hiến. Vừa về đến Sài Gòn, ông đã tiếp tục tổ chức các buổi diễn thuyết, gặp gỡ thanh niên, sinh viên để truyền bá tư tưởng tự do, dân chủ. Ông dồn hết sức lực còn lại để thắp sáng ngọn lửa tri thức cho thế hệ trẻ.

Ngày 24 tháng 3 năm 1926, ông qua đời tại căn nhà số 54 đường Pellerin (nay là đường Pasteur, Sài Gòn). Lời trăn trối cuối cùng của ông vẫn là niềm đau xót cho vận mệnh dân tộc và lời nhắn nhủ thế hệ trẻ hãy tiếp tục con đường nâng cao dân trí. Cuộc đời của Phan Châu Trinh là một thiên trường ca bất tử về tinh thần yêu nước và tư tưởng tiến bộ vượt thời đại.