Trọn đời chung tình với anh!

Trong buổi lễ trao giải cuộc thi viết về "Cô giáo của tôi" sáng 12-11-2013 do Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức, hình ảnh nhà giáo, nhà thơ Chu Thị Linh Quang đến từ Sơn Tây, Hà Nội đã khiến cả hội trường xúc động khi nghe chị chia sẻ về mối tình đầu và hành trình đi tìm mộ liệt sĩ Đào Đức Định…

Nhà thơ, nhà giáo Chu Thị Linh Quang cảm mến với Đào Đức Định 20 tuổi từ những tháng ngày học chung dưới mái trường phổ thông. Tình yêu của họ lớn dần theo năm tháng. Sau đó, Định lên đường vào Nam “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước, mà lòng phơi phới dậy tương lai”. “Trước ngày đi, anh cầm tay tôi hẹn ngày chiến thắng sẽ trở về. Tôi nhìn anh âu yếm: Em sẽ đợi anh về. Anh trìu mến thì thầm: Nếu chờ đợi quá lâu, em yêu ai lấy ai anh không phản đối, chỉ sợ em chờ anh mà lỡ dở tình duyên. Tôi chỉ biết nắm chặt tay anh, nước mắt rưng rưng hứa nhất định đợi ngày anh về” - cô Quang nghẹn ngào nhớ lại. Ở lại quê nhà, cô giáo trẻ Linh Quang chỉ chú tâm vào công việc dạy văn cho học trò tại Trường THPT Tùng Thiện. Những khi trống vắng, cô lại tìm tới những câu thơ để nhớ về người yêu.

Nhưng hy vọng đã trở thành nỗi đau khi năm 1971, cô giáo trẻ và gia đình nhận được giấy báo tử của liệt sĩ Đào Đức Định, thuộc đơn vị 24 KB (Đại đội 1, Tiểu đoàn 24), Sư đoàn 1, Quân khu T3 (Quân khu 9), người mà cô nguyện sống trọn đời. Cô nén nỗi đau vào trang thơ: “Em đi trong mưa/ Tháng 6 mà mưa nhiều cả đất trời sũng nước/ Không phải trận mưa rào ùa về từ ngày trước/ Răng mà mưa lộng lẫy không gian/ Tiếng anh cười cùng tiếng sấm nổ tan/ Em nép vào anh bé nhỏ/ Mưa, mưa nhiều mưa thật lâu, mưa nữa (…)/ Sấm, sấm đã nổ rồi/ Trời tạnh/ Mưa đi qua còn mình em đi giữa thế gian…/ Sắc cầu vồng tan rồi/ Em được cả cơn mưa”. “Bao nhiêu kỷ niệm những ngày bên anh lại hiện về. Những lá thư viết vội anh gửi cho tôi từ chiến trường. Ngoài những lá thư, kỷ vật duy nhất còn lại của anh là một tấm ảnh trên Báo Cựu chiến binh Thành phố Hồ Chí Minh chúng tôi tìm được” - cô trải lòng.

Mỗi tuổi nó đuổi xuân đi, có nhiều người thương mến, cảm thông và muốn chia sẻ khó khăn, cùng bước tiếp chặng đường dài phía trước. Vậy nhưng hình ảnh của người yêu đầu tiên không thể xóa mờ trong cô. “Tôi chẳng thể quên anh để bước sang tình yêu khác được”. Gác lại những đau thương, cô đã chủ động xin được làm dâu gia đình liệt sĩ Định, để thay anh báo đáp cho gia đình “nhà chồng”. Từ ấy, cô ý thức gia đình anh là ngôi nhà thứ 2 của mình. Mỗi khi gia đình liệt sĩ Định có việc, cô đều gánh vác như thành viên trong gia đình. Cụ Cúc, mẹ liệt sĩ Định năm nay đã tròn trăm tuổi chẵn vẫn còn minh mẫn, mạnh khỏe coi cô như con dâu trong nhà. Chiều chiều cụ lại mong ngóng cô “con dâu” Linh Quang sang chơi để cụ vơi bớt những đau thương về sự hy sinh của người con trai mình. Nhiều lúc, khi khơi lại sự hy sinh của liệt sĩ Định, hai người phụ nữ mắt đỏ hoe, hai vành nước mắt lã chã. Kể từ ngày liệt sĩ Định hy sinh, ngần ấy năm, cô sống trong khắc khoải vào những niềm tin mong manh. Nhiều người thương tình đã vun vén để cô có được một gia đình riêng. Nhưng trong cô luôn ám ảnh bởi lời thề, hẹn ước với người đã khuất, trước ngày anh ra mặt trận, nên cô đã khước từ hạnh phúc riêng của mình. Những mất mát, thiệt thòi của đời phụ nữ cô đã dành trọn tình thương cho học trò, khỏa lấp trong những trang giáo án.

Với những gia đình có người hy sinh, may mắn được đón di hài của người thân, cũng vơi đi nỗi buồn, sự cô quạnh. Nhưng với cô và gia đình vẫn đau đáu khi liệt sĩ Định vẫn còn nằm lại đâu đó nơi đất khách quê người. Phải đến cuối những năm 1980, cô mới có cơ hội đi tìm mộ liệt sĩ Định. Ban đầu, cô và gia đình liệt sĩ Định đinh ninh là anh hy sinh ở Lào, với manh mối là bức thư cuối cùng liệt sĩ Định gửi từ Lào về cho gia đình. Ròng rã nhiều năm, những chuyến đi tìm mộ liệt sĩ Định nhen lên trong cô và gia đình hy vọng mãnh liệt. Nhưng ngày trở về đều không có kết quả cũng không làm cô nhụt chí. Để có kinh phí cho mỗi chuyến đi, cô phải tích cóp từ đồng lương công chức trong nhiều năm mới đủ. Việc những người thân đi tìm mộ liệt sĩ ở nước ngoài gặp muôn vàn khó khăn, khi không nhận được sự hỗ trợ của chính quyền nước sở tại. Để công việc được hanh thông, cô đã phải nhờ tới cựu Đại sứ Việt Nam tại Lào Tạ Minh Châu (khi ấy đang đương nhiệm) giúp đỡ. Đúng lúc này, cô và gia đình nhận được tin, liệt sĩ Định hy sinh trong chiến dịch Chen La I, Chen La II ở Campuchia. Khép lại việc tìm mộ liệt sĩ Định ở Lào, cô và gia đình lại tiếp tục cuộc hành trình mới ở Campuchia. May mắn những chuyến đi này, cô được những người học trò cũ hiện đang thành danh ở miền Nam ủng hộ và tận tình giúp đỡ. Ngồi với chúng tôi, khuôn mặt cô giãn ra, khi chia sẻ việc tìm mộ của liệt sĩ đã có kết quả khả quan ban đầu, đã đi được nửa chặng đường. Cô bảo, nếu có nhân duyên, sự quyết tâm thì công việc ắt sẽ thành công.