TRUNG ĐOÀN 270 TRÊN CHIẾN TRƯỜNG GIO LINH NĂM 1968
Những trận chiến ác liệt và sự hy sinh trên vùng đất giới tuyến
Năm 1968, chiến trường Gio Linh bước vào một giai đoạn đặc biệt khốc liệt. Trong bối cảnh cuộc chiến tại Quảng Trị diễn biến căng thẳng, Trung đoàn 270 thuộc Đặc khu Vĩnh Linh phối hợp với bộ đội địa phương, dân quân, du kích và nhân dân hai huyện Gio Linh, Vĩnh Linh thực hiện nhiệm vụ chiến đấu, bảo vệ khu vực giới tuyến và ngăn chặn các hoạt động quân sự của đối phương.
Ngay từ đầu năm 1968, các đơn vị của Trung đoàn 270 đã bám địa bàn Gio Linh, đặc biệt tại khu vực Mai Xá – Cửa Việt. Tiểu đoàn 47 của Trung đoàn có thời gian bám trụ hơn 100 ngày đêm, liên tiếp chiến đấu tại khu vực này. Trong những ngày đầu của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, đơn vị vừa chiến đấu, vừa chịu những tổn thất rất lớn về cán bộ, chiến sĩ.
Một dấu mốc đáng nhớ là ngày 6/5/1968, tại khu vực Đông Gio Linh, Tiểu đoàn 4, Trung đoàn 270 phối hợp với lực lượng địa phương tổ chức chiến đấu. Trận đánh diễn ra quyết liệt, đơn vị đã gây thiệt hại đáng kể cho lực lượng đối phương, nhưng cũng chịu tổn thất rất lớn: 55 cán bộ, chiến sĩ đã hy sinh. Sự kiện này trở thành một trong những dấu ấn đau thương nhưng hào hùng trong lịch sử chiến đấu của Trung đoàn 270 trên đất Gio Linh.
Không chỉ chiến đấu trên bộ, Trung đoàn 270 còn tham gia phối hợp với các lực lượng khác trong hoạt động trên sông Hiếu, khu vực từ Mai Xá đến Vinh Quang Hạ. Cuối tháng 2/1968, lực lượng Trung đoàn cùng bộ đội địa phương, đặc công và dân quân tham gia bố trí trận địa trên sông, chuẩn bị đối phó với hoạt động vận chuyển của đối phương từ Cửa Việt lên Đông Hà. Điều đó cho thấy hoạt động của Trung đoàn gắn chặt với sự phối hợp giữa bộ đội chủ lực và lực lượng tại chỗ.
Đến mùa thu năm 1968, chiến trường Gio Linh tiếp tục diễn ra những cuộc đối đầu gay gắt. Tại cao điểm 21, các chiến sĩ Trung đội 6, Đại đội 2, Tiểu đoàn 4, Trung đoàn 270 được giao nhiệm vụ giữ địa bàn, trong hoàn cảnh đối phương tổ chức lực lượng tiến công mạnh. Trận chiến ngày 16/10/1968 đã để lại tổn thất rất lớn cho đơn vị. Những người lính chiến đấu tại đây sau này trở thành những nhân chứng sống kể lại câu chuyện về đồng đội và những ngày tháng chiến đấu trên vùng đất cát trắng Gio Linh.
Nhìn lại hoạt động của Trung đoàn 270 trong năm 1968, điều đáng nhớ không chỉ nằm ở những trận đánh mà còn ở sự gắn bó giữa bộ đội với nhân dân Gio Linh. Quân và dân cùng chia sẻ những khó khăn của chiến trường; người dân hỗ trợ bộ đội trong điều kiện có thể, còn bộ đội cùng lực lượng địa phương bảo vệ làng quê và địa bàn. Chính sự gắn bó ấy đã tạo nên sức mạnh để các đơn vị bám trụ lâu dài trên chiến trường.
Đằng sau mỗi trận đánh là những con người cụ thể. Có người trở về sau chiến tranh, có người mang thương tích suốt đời, nhưng cũng có rất nhiều cán bộ, chiến sĩ đã mãi mãi nằm lại trên đất Gio Linh. Những địa danh như Mai Xá, Cửa Việt, Đông Gio Linh, cao điểm 21 vì thế không chỉ là những địa danh trên bản đồ mà còn là những nơi lưu giữ ký ức về một thế hệ đã chiến đấu và hy sinh.
Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, chiến trường năm xưa đã trở thành những làng quê bình yên. Những cánh đồng, con đường và khu dân cư hôm nay được xây dựng trên chính vùng đất từng trải qua những năm tháng khốc liệt. Các cựu chiến binh Trung đoàn 270 khi trở lại chiến trường xưa vẫn luôn nhớ về những người đồng đội đã không trở về. Những câu chuyện ấy trở thành một phần ký ức không thể thiếu của lịch sử Gio Linh.
Năm 1968, Trung đoàn 270 đã cùng quân và dân Gio Linh viết nên một chương lịch sử bằng sự kiên cường, tinh thần đoàn kết và những hy sinh lớn lao. Những người lính năm ấy có thể đã trở về với cuộc sống đời thường, nhưng ký ức về đồng đội và những trận chiến trên đất Gio Linh vẫn còn sống mãi.
Đó là ký ức để tưởng nhớ, để tri ân và để thế hệ hôm nay hiểu rằng sự bình yên của những làng quê Gio Linh hiện tại được xây dựng trên nền tảng của biết bao hy sinh trong quá khứ.
