TRUNG ĐOÀN PHÓ NGUYỄN HỮU TÂM

Nguyễn Hữu Tâm sinh năm 1921 tại Nghệ An, trong một gia đình nông dân nghèo nhưng giàu truyền thống yêu nước. Từ nhỏ, Tâm đã sớm chứng kiến cảnh thực dân thu thuế, càn quét làng xóm, nên lòng căm hờn bùng lên mãnh liệt. Năm 1945, khi Cách mạng Tháng Tám thành công, ông lập tức gia nhập lực lượng tự vệ chiến đấu và sau đó tình nguyện vào Vệ Quốc Đoàn. Nhờ tính kỷ luật cao, khả năng chỉ huy trời phú và tư duy quân sự sắc bén, ông nhanh chóng được giao nhiệm vụ Trung đội trưởng, rồi Đại đội phó thuộc Trung đoàn 57.

Trong chiến dịch Việt Bắc Thu - Đông 1947, Nguyễn Hữu Tâm là người trực tiếp chỉ huy mũi phục kích trên đường Bản Thi - Phủ Thông. Dưới mưa đạn pháo của Pháp, ông đã bình tĩnh tổ chức thế trận hình rẻ quạt, chia nhỏ hỏa lực, khiến cả đại đội lê dương bị chặn đứng. Chính sự linh hoạt của ông đã góp phần bảo vệ tuyệt đối cơ quan đầu não kháng chiến. Sau chiến dịch, ông được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Nhì và được đề bạt Tiểu đoàn phó.

Năm 1950, trong Chiến dịch Biên Giới, Tiểu đoàn của Tâm được giao nhiệm vụ khóa chặt hướng Đông Tà Lùng. Đây là khu vực hiểm trở, quân Pháp đóng các lô cốt kiên cố. Tâm quyết định áp dụng chiến thuật “chia điểm diệt gọn”, ban đêm ém quân dưới chân núi, ban ngày lợi dụng sương mù để áp sát. Sau ba đợt tiến công liên tục, tiểu đoàn đã phá được toàn bộ phòng tuyến, thu nhiều vũ khí và bắt sống hàng trăm tù binh. Thành tích ấy khiến ông được thăng chức Trung đoàn phó Trung đoàn 57.

Dù giữ chức vụ cao, Nguyễn Hữu Tâm luôn sống giản dị, ngủ lán rừng cùng chiến sĩ, trực tiếp đào hầm, vác đạn, giảng giải chiến thuật cho tân binh. Ông đặc biệt coi trọng kỷ luật và tinh thần đồng đội, thường nói: “Súng mạnh không bằng lòng người mạnh. Lòng người mạnh là nhờ đoàn kết.”

Trong chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, Trung đoàn 57 được giao nhiệm vụ đánh chiếm các cứ điểm phụ phía Đông. Tâm đã chỉ huy nhiều trận đánh then chốt, nhất là trận chiếm điểm E1, mở đường cho quân ta áp sát trung tâm Mường Thanh. Sau 56 ngày đêm, chiến dịch kết thúc thắng lợi, Nguyễn Hữu Tâm được phong Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân và tiếp tục đảm nhiệm chức Trung đoàn phó, phụ trách huấn luyện.

Sau năm 1954, ông trở về quê hương nhưng vẫn nhận nhiệm vụ đào tạo lực lượng dân quân. Dáng người cao gầy, nụ cười hiền, nhưng ánh mắt luôn sáng lên khi nhắc chuyện đồng đội. Ông thường nói: “Đi qua chiến tranh, thứ còn lại là sự hy sinh của biết bao anh em mà không bao giờ ta được quên.”

Tên tuổi Trung đoàn phó Nguyễn Hữu Tâm mãi mãi gắn với tinh thần quả cảm và trí tuệ của bộ đội thời chống Pháp, trở thành tấm gương sáng cho các thế hệ quân nhân sau này.