TRUNG TƯỚNG LÊ NAM PHONG – TỪ NGƯỜI ĐẠI ĐỘI TRƯỞNG XUNG KÍCH ĐẾN VỊ TƯỚNG TRẬN MẠC
Trung tướng Lê Nam Phong (1928–2022), nguyên Tư lệnh Quân đoàn 1, là vị tướng trưởng thành qua hai cuộc kháng chiến và có nhiều đóng góp cho sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc. Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, ông là Đại đội trưởng Đại đội 225, Tiểu đoàn 322, Trung đoàn 88, trực tiếp chỉ huy bộ đội xung kích – bộc phá chiến đấu trong điều kiện vô cùng gian khổ, ác liệt. Trải qua nhiều cương vị chỉ huy, ông luôn thể hiện bản lĩnh, tinh thần trách nhiệm và sự tận tụy với quân đội. Cuộc đời ông là tấm gương sáng về lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần người lính Bộ đội Cụ Hồ, nhắc nhở thế hệ trẻ hôm nay biết ơn các thế hệ đi trước, tích cực học tập, rèn luyện và góp sức xây dựng, bảo vệ quê hương, đất nước.
TRUNG TƯỚNG LÊ NAM PHONG – TỪ NGƯỜI ĐẠI ĐỘI TRƯỞNG XUNG KÍCH ĐẾN VỊ TƯỚNG TRẬN MẠC
“Một đời chiến đấu vì Tổ quốc, một đời gắn bó với đồng chí, đồng đội”
Trong những trang sử hào hùng của Quân đội nhân dân Việt Nam, có những người lính đã đi qua chiến tranh bằng lòng quả cảm, trưởng thành qua thử thách và trở thành những vị tướng được đồng đội kính trọng. Trung tướng Lê Nam Phong, nguyên Tư lệnh Quân đoàn 1, là một người như thế. Cuộc đời ông gắn liền với những chiến trường ác liệt, từ kháng chiến chống thực dân Pháp đến cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước và nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc.
Người con xứ Nghệ sớm giác ngộ cách mạng
Trung tướng Lê Nam Phong tên thật là Lê Hoàng Thống, sinh ngày 1/5/1928, quê xã Quỳnh Hoa, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An. Từ khi còn rất trẻ, ông đã tham gia hoạt động cách mạng, làm liên lạc bí mật cho phong trào cách mạng tại quê nhà. Tháng 8/1945, ông trở thành quân nhân cách mạng, bắt đầu cuộc đời gắn bó với quân đội và sự nghiệp đấu tranh giành độc lập dân tộc.
Từ một người chiến sĩ trẻ, bằng sự nỗ lực rèn luyện và trải qua thực tiễn chiến đấu, ông từng bước trưởng thành, đảm nhiệm nhiều vị trí chỉ huy trong quân đội. Ông đã tham gia nhiều chiến dịch trên các chiến trường Việt Bắc, Tây Bắc, trung du Bắc Bộ và đặc biệt là Chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử.
Đại đội trưởng xung kích – bộc phá nơi chiến trường Điện Biên Phủ
Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, ông là Đại đội trưởng Đại đội 225, thuộc Tiểu đoàn 322, Trung đoàn 88, Đại đoàn 308. Đây là đơn vị xung kích – bộc phá, đảm nhận nhiệm vụ tiến công vào những vị trí phòng thủ kiên cố của quân Pháp.
Trên chiến trường, nhiệm vụ của lực lượng xung kích – bộc phá vô cùng nguy hiểm. Những người lính phải tiến sát hàng rào dây thép gai, vượt qua hỏa lực dày đặc của đối phương để mở cửa đột phá, tạo điều kiện cho các đơn vị phía sau tiến công. Mỗi bước tiến đều phải đánh đổi bằng mồ hôi, máu và cả tính mạng của người chiến sĩ.
Trong hoàn cảnh ấy, Đại đội trưởng Lê Nam Phong luôn sát cánh cùng bộ đội, trực tiếp chỉ huy chiến đấu và chia sẻ những gian khổ với đồng đội. Đơn vị của ông tham gia trận đánh đồi Độc Lập ngày 15/3/1954, một trận chiến quan trọng trong những ngày đầu của Chiến dịch Điện Biên Phủ. Sau đó, đơn vị tiếp tục tham gia các trận đánh nhằm siết chặt vòng vây, cắt đứt đường tiếp tế của quân Pháp.
Do điều kiện chiến đấu vô cùng khắc nghiệt, bộ đội phải đào chiến hào, sống trong hầm hào, chịu đựng mưa rét, thiếu thốn và bệnh tật. Hình ảnh những người lính cạo trọc đầu để thuận tiện khi chiến đấu đã khiến Đại đội 225 được gọi bằng cái tên thân thuộc: “Đại đội đầu trọc”, còn ông được đồng đội biết đến với biệt danh “Đại đội trưởng đầu trọc”.
Đằng sau biệt danh ấy là hình ảnh một người chỉ huy gan dạ, quyết đoán, luôn đặt nhiệm vụ chiến đấu lên hàng đầu. Ông không chỉ ra mệnh lệnh mà còn cùng chiến sĩ đối mặt với hiểm nguy, thấu hiểu những mất mát và nỗi vất vả của người lính nơi chiến trường.
Chiến thắng Điện Biên Phủ ngày 7/5/1954 đã kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, ghi dấu một mốc son chói lọi trong lịch sử dân tộc. Những đóng góp của các đơn vị xung kích như Đại đội 225 là một phần trong thắng lợi vĩ đại ấy.
Trưởng thành qua chiến tranh, tiếp tục cống hiến cho Tổ quốc
Sau Chiến thắng Điện Biên Phủ, con đường binh nghiệp của Lê Nam Phong tiếp tục gắn liền với những nhiệm vụ quan trọng. Ông trải qua nhiều cương vị chỉ huy, từ cấp đại đội, tiểu đoàn đến sư đoàn và quân đoàn; tham gia chiến đấu trong những giai đoạn khác nhau của sự nghiệp giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc.
Trong Chiến dịch Hồ Chí Minh mùa Xuân năm 1975, ông giữ cương vị Sư đoàn trưởng Sư đoàn 7, Quân đoàn 4. Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục đảm nhiệm những trọng trách trong quân đội, trong đó có cương vị Phó tư lệnh kiêm Tham mưu trưởng, rồi Tư lệnh Quân đoàn 1. Ông cũng từng giữ chức Hiệu trưởng Trường Sĩ quan Lục quân 2, góp phần đào tạo cán bộ cho quân đội. .
Dù ở cương vị nào, điều làm nên dấu ấn của Trung tướng Lê Nam Phong không chỉ là kinh nghiệm trận mạc hay năng lực chỉ huy, mà còn là tinh thần trách nhiệm, sự thẳng thắn và tình cảm dành cho cán bộ, chiến sĩ. Nhiều đồng đội, học trò nhớ đến ông như một người chỉ huy nghiêm khắc trong công việc nhưng giàu tình nghĩa, luôn quan tâm đến đời sống và sự trưởng thành của cấp dưới.
Cuộc đời ông là minh chứng cho quá trình trưởng thành của một người lính cách mạng: từ người chiến sĩ trẻ tham gia hoạt động cách mạng, đến người đại đội trưởng xung kích trên chiến trường Điện Biên Phủ, rồi vị tướng đảm nhiệm những trọng trách lớn trong quân đội.
Bài học còn lại cho thế hệ hôm nay
Trung tướng Lê Nam Phong từ trần ngày 26/3/2022 tại Thành phố Hồ Chí Minh, hưởng thọ 95 tuổi. Ông để lại dấu ấn trong lòng đồng chí, đồng đội và các thế hệ cán bộ, chiến sĩ từng công tác, học tập dưới sự chỉ huy của mình.
Nhìn lại cuộc đời ông, chúng ta càng hiểu rằng những chiến công của dân tộc không tự nhiên mà có. Đằng sau mỗi thắng lợi là biết bao hy sinh, gian khổ và sự cống hiến bền bỉ của những người lính. Họ đã đặt lợi ích của Tổ quốc lên trên lợi ích cá nhân, sẵn sàng nhận nhiệm vụ khó khăn và kiên trì thực hiện đến cùng.
Đối với thế hệ trẻ hôm nay, câu chuyện về Trung tướng Lê Nam Phong là lời nhắc nhở về lòng yêu nước, tinh thần vượt khó, ý thức kỷ luật và trách nhiệm với cộng đồng. Noi gương các thế hệ đi trước không chỉ là ghi nhớ những chiến công trong lịch sử, mà còn là biến niềm tự hào thành hành động thiết thực: chăm chỉ học tập, lao động sáng tạo, sống trung thực, có trách nhiệm và tích cực đóng góp cho quê hương.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những bài học về lòng dũng cảm, tinh thần đồng đội và ý chí vượt qua gian khổ vẫn còn nguyên giá trị. Tên tuổi Trung tướng Lê Nam Phong cùng hình ảnh người Đại đội trưởng xung kích – bộc phá năm xưa sẽ tiếp tục được nhắc nhớ như một tấm gương về bản lĩnh, lòng trung thành và sự tận tụy với Tổ quốc.
Câu chuyện về Trung tướng Lê Nam Phong là một câu chuyện đẹp trong “mùa hoa lửa” của dân tộc – nơi những người lính bình dị đã làm nên lịch sử bằng lòng quả cảm, sự hy sinh và khát vọng độc lập, tự do. Thế hệ hôm nay xin tri ân những người đi trước, nguyện tiếp bước truyền thống vẻ vang, chung sức xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam thân yêu.



